19. KƏSƏn aparatin hüNDÜRLÜYÜNÜn nizamlanmasi



Yüklə 136,31 Kb.

tarix14.01.2018
ölçüsü136,31 Kb.


19. KƏSƏN APARATIN HÜNDÜRLÜYÜNÜN NİZAMLANMASI 

 

          Hündürlük A dəstəyi ilə nizamlanır (şəkil 13, 14,15). 

 

Taxılın  kəsmə  hündürlüyü  şəkil  26-da  verilən  şkalada  görünür.  Kəsən 



aparatın (jatka) amortizasiyası qaz akkumulyatoru ilə təmin edilir və hidravlik  

silindrlərin təzyiqi A sayğacında görünür (şəkil 13). 

Əqrəb  yaşıl  zonada 

olanda  kəsən  aparatın 

hidrosilindrləri 

tam 


“mütləq”  vəziyyətdə 

olur.  Kəsən  aparatı 

yerə  buraxanda    qaz 

akkumulyatorun  

təsiri  azalır  və əqrəb  

Şəkil 13. A dəstəyi ilə hündürlüyün nizamlaması 

 

qırmızı   zonada  qalır.  Əqrəb  nə qədər  qırmızı zonada  dəyişərsə, kəsən aparat 



o  qədər  yerə  sıxılmış  olur.  Belə  olduqda  torpaq  və  daş  asanlıqla  kəsən  aparata 

düşür  və  onun    zədələnməsinə  səbəb  olur.  Yıxılmış  taxılı  yığan  zaman  kəsən 

aparatı elə bir hündürlükdə qoymaq lazımdır ki, göstərici yaşıl zonada dursun. 

Şəkil 14.

 

 



Şəkil 15. 

 

20.TAXIL DÖYƏN DEKIN ARA MƏSAFƏSININ NIZAMLANMASI (şəkil 17) 

Taxıl  döyən  dekin  ara  məsafəsi  mexanizatorun  sağ  tərfində  yerləşən  A 

pilləsiz  çarx  vasitəsi  ilə  nizamlanır  (şəkil  16).  Çarxı  saat  əqrəbinin  əksi 

istiqamətində döndərən zaman ara məsafəsi artır, əqrəb istiqamətində döndərəndə 

isə azalır. 

Şəkil 16.

 

 



Şəkil 17.

 



21. DAŞ  ÜÇÜN  MANİYƏ 

 

Əlavə avadanlıqlar siyahısına daş üçün maniyə daxildir və bu kəsən aparatın 



bıçağının  arxasında  yerləşir.  Kiçik  daşlarla  zibillənmiş  sahələrdə    maniyədən 

istifadə etmək daha səmərəlidir. Daşlar maniyənin qabağında yığılır və sonra onları 

çox  asan  kənarlaşdırmaq  olur.  Kəsən  aparat  üzərində  işə  başlamazdan  əvvəl 

motoru söndür və daha sonra kəsən aparat və cəhrə altında dayaqlar qoy.  



 

 

 

22

. DAŞ TUTUCU 

Daş tutucunu tez-tez boşaltmaq lazımdır (şəkil 18). 

Daş  tutucu  dekə  daşların  düşməsinin  qarşısını  alır.  O,  yükləyici  şnek  və  deka 

arasında yerləşdirilir. 

Daş  tutucunu  hər  gün 

daşlardan  təmizləmək  

lazımdır. 

Şəkil 18.Daş tutucu 

 

 

 

 

 

23. DÖYƏN MEXANİZMİN BİRLƏŞDİRİLMƏSİ 

 

Döyən  mexanizm  A 

qolu 

vasitəsilə  



birləşdirilir. 

Eyni 


zamanda 

baraban, 

samansilkələyənlər, 

transportyor, 

ələk, 

dən  və  sünbül  şneki 



və  xırdalayıcı  bu  qol 

vasitəsilə 

 

bir-


ləşdirilir

.

 



 

Şəkil  19.Taxıl  döyən  mexanizmi  birləşdirən                 

qol 

 

D i q q ə t! Döyən mexanizmi mühərrik boş işləyən  zaman birləşdirin. 



 

 

 

 


 

24. 

BARABANIN ƏKS ISTIQAMƏTDƏ FIRLADILMASI (şəkil 20) 

Barabanda  zibillənməni 

təmizləmək  üçün  kom-

baynın dəstinə  qoyulmuş 

xüsusi  alətdən  istifadə 

edirlər.  Alətdən  istifadə 

etməklə  barabanı  əl  ilə 

fırlatmaq  olur.  Bu  zaman 

mühərrik söndürülməli və 

döyən  qurğunun  dəstəyi 

çıxarılmalıdır. Dek aşağı 

 

Şəkil 20. Barabanı fırlatmaq üçün dəstək 

vəziyyətdə nizamlanmalıdır. Zibilləri texniki xidmət üçün qoyulmuş pəncərələrdən  

də  təmizləmək olur. 

 

 

25. VENTİLYATOR (şəkil 21, 21,a və 21b) 

 

 



Hava  selinin  nizamlanmasını  variatorun  fırlanma  sürətin  tədricən  

dəyişməklə  həyata  keçirirlər.  Fırlanma  sürəti  kabinanın  sol  tərəfində  olan    A 

dəstəyi  ilə  nizamlanır.  Ventilyatorun  dövrlər  sayını  göstərən  indikator  B  dövrlər 

sayının dəyişməsini göstərir (şəkli 21). 

 

 

Şəkil 21. 



 

D i q q ə t ! Nizamlamanı yalnız döyən aparat işləyərkən etmək lazımdır. 

Xırda  dənli  taxılı  dö-

yərkən  ventilyatorun 

vurduğu    hava  selini 

azaltmaq 

istəyirsi-

nizsə  onda  ventilya-

torun    (şəkil  21  a) 

altında olan A lyuku- 

 Şəkil 21 a. 

nu açın  və  sonra  istədiyiniz  nəticəni  almaq  üçün ventilyatorun dövrlər sayını 

nizamlayın. Havanın istiqamətini C lövhəciki  ilə nizamlayırlar (şəkil 21 a). 



Lövhəcik qabaq vəziyyət-

də  qaldıqda  hava  xaricə 

vurulur.  Havanın  istiqa-

mətini  lövhəciyi  aşağı  və 

arxaya  verməklə  nizam-

lamaq olur. 



Şəkil 21 b. 

 

26. TAXIL ELEVATORU VƏ TAXIL ŞNEKİ   

 

Elevator təmiz və siqnalizasiyası  saz olmalıdır. 

Taxıl  elevatoru  (şəkil  22) 

və  taxıl  şneki  kombaynın 

sağ  tərəfində  yerləşir.  Ele-

vator  üzərində  qoyulmuş 

lyukdan  zəncirin  tarımlı-

ğına  və  elevatoru  təmiz-

liyinə nəzarət etmək olur. 

        Şəkil 22. 

Zibilləri təmizlədikdən sonra döyən mexanizmləri bir qədər aşağı

 

dövrlər sayında 



fırlatmaq lazımdır. Taxıl elevatorun ardı olan taxıl şneki bunkeri  dənlə doldurur. 

 

27 a. TAXIL BUNKERİ 

 

Taxıl  bunkeri  taxıl  şneki  vasitəsi  ilə  doldurulur.  Bunkerin  dolması  siqnal 



vasitəsi  ilə  məlum  olur.  Siqnalizasiya  datçikinin  hündürlüyünü  nizamlamaq  olur. 

Onun yerini  bir deşik dəyişməklə siqnalı tez və gec almaq olur. 

Bunkerin daxilində təmizlik 

və  texniki  xidmət  işlərini 

gördükdə  şərtsiz  motoru 

söndürmək lazımdır. Boşal-

dıcı  boru  B  ayırıcının 

köməyi ilə nəqliyyat vəziy-

yətinə  gətirilir.  Boşaldıcı 

boru nəqliyyat vəziyyətində 

avtomatik olaraq saxlanılır. 

            

            Şəkil 23. 

 



Borunu boşaltma vəziyyətinə hidravlik olaraq A qolu vasitəsilə həyata keçirirlər.             

 

27 b. BOŞALTMANIN BİRLƏŞDİRİLMƏSİ. 

Taxılın boşaldılması A 

qolunu  yuxarı  qaldır-

maqla yerinə yetirirlər. 

Taxılı  boşaldan  zaman 

əmin  olun  ki,  onun 

boşaldılması 

üçün 


məsafə  tələb  olunan 

qədərdir. 

 

Şəkil 24. 

 

Əgər 



taxıl 

sərbəst 


boşalmırsa  onda  şnekin 

və  transmissiyanın  zə-

dələnməsi  baş  verə 

bilər. 


 

 

Şəkil 25. 

 

Sünbül şnekinin işinə siq-



nallar  ilə  nəzarət  edilir. 

Sünbül  şneki  kombaynın 

sol  tərfində  yerləşir.  Siq-

nal  şnekin  zibillənməsini 

bildirir. Zibili təmizləmək 

üçün  şnekin  aşağı  hissə-

sində  xüsusi  lyuk  qoyul-

muşdur. 


 

Şəkil 26 .Sünbül şneki 

 

 

 

 

 


28. KOMBAYNIN KONSTRUKSIYASI VƏ IŞLƏMƏ PRINSIPI

 

 

Kəsici və yükləyici aparat kütləni döyən aparata ötürür. Cəhrə öz növbəsində 



biçilmiş  taxıl  kütləsini  bıçaqdan  verici  şnekə    istiqamətləndirir.  Verici    şnek 

biçilmiş  taxıl  kütləsini  ön  kameranın  transportyoruna  və  sonra  döyən  barabana 

ötürür.  Daşlar  və  digər  ağır  əşyalar  daştutucularına  ötürülür.Bununla  döyücü  

mexanizmin  zədələnməsi  məhdudlaşır.  Döyən  mexanizm dəni samandan ayırır. 

Biçilmiş taxıl kütləsi ilkin olaraq döyən barabana daxil  olur. Burada  zərif  dənlər 

samandan    ayrılır    və    barabandan    nəqliyyat    lövhəsinə    ötürülür.  İlkin    döyən 

baraban  həmçinin  taxıl  kütləsinin  əsas  barabana  verilməsini  nizamlayır.  Taxıl   

kütləsinin   qalan  hissəsi  əsas  döyən   barabanın  zonasında  döyülür. Taxılın  və  

pinin əksər hissəsi dekadan nəqliyyat lövhəsinə ötürülür. 

 

29. AYIRICI MEXANIZM VƏ TAXILIN TƏMIZLƏNMƏSI. 

Saman  silkələyən    qalmış  dəni  silkələyib  ayırır  və  samanı  xaricə  çıxarır. 

Taxıl  öz  növbəsində  samansilkələyənlərin  klavişlərinin  mərkəzindən  nəqliyyat 

lövhəsinə tökülür. Nəqliyyat lövhəsi döyülmüş dəni iri xəlbirə ötürür.  

Nəqliyyat lövhəsində pin və yüngül zibillər yuxarıya ötürülür və aşağıda dən qalır. 

Ventilyatorun    yaratdığı    hava  seli    pin  və    yüngül  zibili  ötürüb  xaricə  çıxarır. 

Xəlbir  bir  qədər  ağır  və  tam  döyülməmiş  sünbülləri  özündən    keçirir.    Daha    iri  

zibillər  xəlbirdən  xaricə verilir. Xəlbirdən təmiz taxıl şnekə ötürülür, sonra taxıl 

elevatoruna, daha sonra isə taxıl bunkerinə verilir. 

Şadarada   döyülməmiş  sünbüllər,  ələkdən  keçə bilməmiş sünbül hissələri 

taxıl  xəlbiri  vasitəsilə  təkrar  döyülməyə  qayıdır.  Doğrayıcı  samanı  xırdalayır  və 

sahəyə səpir. 

 

 

30. KOMBAYNIN HƏRƏKƏTI VƏ TAXIL DÖYÜMÜ ÜZRƏ TƏLIMAT

 

 

Mühərriki işə salmazdan əvvəl aşağıdakıları yoxla: 



 

-kombaynın daxilində kənar əşyaların olmasını; 

 

-mühərrikdə və hidrobakda yağın səviyyəsini; 



 

-radiatorda soyuducu mayenin olmasını; 

 

-bakda yanacağın olmasını; 



 

-döyən  aparatın  (molotilka)    mexanizmlərini    birləşdirən    dəstəklərin  neytral 

vəziyyətdə olmasını.  Mühərriki işə salmazdan əvvəl  xəbərdaredici   siqnal  ver ki,  

yaxında olan şəxslər kənara çəkilsinlər. 



Mühərrikin işə salınması. 

 

Qaz  dəstəyi    neytral  vəziyyətdə  olmalı,  stop-dəstək  aşağı  vəziyyətdə 



qalmalıdır.  Açarı  sağa fırlatmaqla cərəyanı   birləşdirib   lampanı   yandır   və  

daha    sonra  starteri   fırladıb    mühərriki    işə    sal.  Əgər    mühərrik      işə düşəndən 

sonra lampa yenə də yanırsa  onda  mühərriki tez söndürmək lazımdır. 

Mühərrik söndürülür

 

 



Dayandırma  dəstəyini  özünə  tərəf  çəkib  “stop”  vəziyyətinə  gətir.  Yaxud 

açarı “stop” vəziyyətinə gətirməklə mühərriki söndür. 

 

Diqqət!  Taxıl  döyümündən  dərhal  sonra  mühərriki  söndürmək  olmaz,  ona 

bir qədər soyutmağa imkan yaratmaq lazımdır, ələxüsus qızmış mühərrikə. 

 

Hərəkətə qədər. 



 

Mexaniki transmissiya

 

Həmişə kombaynın hərəkət sürətini nizamla.  



İlişmə  muftasının  pedalını  sıxıb  işlətdiyin  sürəti seç. Sonra qazın əl dəstəyini 

çəkməklə  ayağını  tədricən  ilişmə  muftasının  pedalından  ayır.  Hərəkət  dəstəyi  ilə 

kombaynın sürətini nizamla. 

 

Tormozların işini yoxla

          Diqqət! 3-cü ötürmə yalnız boş bunkerlə hərəkət etmək üçündür.  Sahədə  3-

cü ötürmədən  istifadə etmək qadağandır. 

 

Ötürmə: 

 

Ötürmələr qutusu sinxronlaşdırılmamışdır. 



Ona görə də ötürməni çox ehtiyyatla dəyiş. Kombayn hərəkətdə olarkən ötürməni 

dəyişmə. 

 

Yolda hərəkət edərkən. 

 

Tormoz  pedalları  qoşalaşdırılmalıdır.  Tormozlardan  ehmalca  istifadə  edin, 



tormozlamanı sərt yerinə yetirdikdə arxa təkərlər yerdən üzülə bilər və qəza üçün 

şərait  yaranar.  Üzü  aşağı  enişə  doğru  ötürməsiz  hərəkət  etmək  olmaz.  Ümumi 

təyinatlı  yollarda  hərəkət  edərkən,  yol  hərəkəti  qaydalarına  ciddi  əməl  etmək 

lazımdır. 

 

Sahədə hərəkət edərkən. 

 

Dönmə radiusunu azaltmaq üçün tormoz idarəetmədən istifadə etmək olar. 



Yumşaq sahədə işləyərkən. 

 

 

Kombaynın dayanıqlı hərəkətini təmin etmək üçün qabaq təkərlərdə təzyiqi 



təqribən 20 kPa-ə qədər azaltmaq  lazımdır. Arxa  təkərlərdə  təzyiqi  dəyişməyə 

ehtiyac yoxdur. Aşağı təzyiqli təkərlərlə işləyərkən taxıl  

bunkerini ½ -ə qədər doldurmaq lazımdır. 

Eniş və yoxuşda işləyərkən. 

Təkərlərdə havanın təzyiqi təqribən 30 kPa-a qədər çoxaldıqda kombaynın 

dayanıqlığı artır, çevrilmək təhlükəsi azalır. 

 

 



31.TAXIL BIÇINI ÜZRƏ TƏLIMAT

 

Taxıl  yığımına  qədər    taxılın  tam  yetişməsinə  və  quru  olmasına  əmin  ol. 



Taxılda  nəmlik  25%  keçdikdə  döyümü  çətinləşir  və  döyən  mexanizmləri 

həddindən 

 

Şəkil 28

 

Şəkil 29. 

 



artıq yüklənir. Nəmli çox olan  taxıl bitkisi ayırıcıları və transportyeru tutur.Buna 

görədə kombaynın tez-tez təmizlənməsi tələb olunur. 

Döyən aparatı eyni bərabər 

səviyyədə 

yüklədikdə 

yaxşı  döyüm  alınır.  Taxıl 

döyümün 

mühərrikin 

yüksək  dövrlər  sayında 

aparmaq  lazımdır.  Taxıl 

döyümü  zamanı  hərəkət 

sürətini,  kəsmə  



Şəkil 27.

 

hündürlüyünü və  cəhrəni  elə  nizamlamaq  lazımdır  ki,  taxıl  kütləsi  döyən  aparata 



(molotilka) bərabaər səviyyədə verilsin. 

 

Daş  tutucularını  azından  gündə  bir  dəfə  təmizlə.  Təmizləmədən  qabaq 



motoru  söndür,  dayanacaq  tormozu  birləşdir  və  kəsən  aparatı  (jatka)  dayaqlar 

üstünə qoy. Müxtəlif  növ  bitkilər  üçün  döyüm parametrləri müxtəlif olur. Həmin 

parametrlər  cədvəl  1-də  verilmişdir.  Cədvəldə  verilmiş  parametrlərə  uyğun 

kombaynı  nizamla,  sahəyə  gir  və  yoxlama  gedişini  et.  Döyülmüş  dənin 

keyfiyyətinə bax və sonra  biçini davam  et.Lazımdır   ki,   onun    ucluqları     taxıla  

ehmalca      toxunub  xederə  tərəf  istiqamətlənsin.  Bu  zaman  cəhrə  arxa  vəziyyətdə 

nizamlanmalıdır.  Yüksək  məhsuldar  sahələrdə  cəhrə  həmişə    ön  vəziyyətdə 

durmalıdır. Kombaynın sürəti çoxaldıqca cəhrənin dövrlər sayı artır.   



Taxıl  döyümündə itkinin qiymətləndirilməsi. 

 

Döyən  aparatda dənin  maksimal   itkisi  2%-ə  qədər  olduqda bu  yaxşı 



hesab  olunur.  İtkini bu  yolla  tapmaq  olar.  Misal  üçün:  təqribi  məhsuldarlıq 5000 

kq/ha. 1000  ədəd dənin çəkisi  35 qr  bərabərdir.  Kombaynın keçdiyi  xətdə 1 dm

2

 

səthdə (əlin üst səthinin sahəsi) dənin sayı 3 ədəddən artıq olmamalıdır. 



 

Ümumi itki  yaranır: 

 

Biçinə qədər dənin özünün yerə tökülməsi. 



Biçən aparatda (jatka) itki. 

 

Döyən aparatda  (molotilka) itki. 



 

Ələkdə itki. 

 

Samansilkələyənlərdə itki. 



Göstərilən  ardıcılıqla  itkinin  səbəbini  müəyyənləşdirmək  lazımdır.  Hər  bir 

göstəriciyə  görə  kombaynı  bir  dəfə    nizamlayıb  və  sonra  bir  gedişdə  yoxlamaq 

lazımdır.  Dənin  özü-özünə  tökülməsini  asan  təyin  etmək  olur  və  döyümə  qədər 

qiymətləndirilir.  Biçən  aparatda   itkini   təyin  etmək  üçün kombayn dayandırılır 

və  kombaynın  uzunluğu  qədər  geriyə  verirlər  sonra  yerdə  təqribi  baxışla  itkini 

təyin edirlər. 

 

 

Kəsən aparatda  itkinin səbəbi. 



 

Cəhrənin dövrlər sayı həddindən  çox və ya azdır  




və  ara  məsafəsi  çoxdur.  Yadında  saxla  cəhrəyə  düşən  qeyri  bərabər  yük  döyən 

qurğunun  işində  əngəllər  törədir  və  döyən  zaman  böyük  itki  əmələ  gəlir.  Biçin 

zamanı çalış döyən aparatı (molotilka) bərabər səviy-yədə  yüklə. 

 

Taxıl  döyən aparatda itki. 

 

Döyən  aparatda itkini, döyülən   sünbülə  baxışla  



təyin etmək olur. Məsləhət görülür ki, samansilkələyən 

lərdə  uzun  sünbüllərə  baxılsın,  ona  görə  ki,    xırdalanan  döyülməyən  dəni 

samansilkələyənlər yaxşı ayırır. Çalış döyən zaman ehtiyatlı ol, döyən barabanda 

böyük aralıq qoy və barabanın  dövrlər  sayını tənzimlə. Onda  dən sünbüldə bütöv 

qalır  və  samansilkələyənində  itki  azalır.  Bu  qaydalara  görə  100%  taxıl  döyümü 

məqsədə uyğun hesab olunmamalıdır. 

 

Keyfiyyətsiz taxıl döyümün səbəbi. 

 

 

Döyən  barabanın dövrlər  sayının  həddindən  az  



         olması. 

 

Döyən barabanda həddindən çox ara boşluğunun  



          olması. 

 

Döyən aparatın qeyri bərabər yüklənməsi. 



 

Taxılın qeyri bərabər yetişməsi. 

 

Döyən barabanın və ya dekin zədələnməsi. 



Ələkdə itki. 

Ələkdə itkini ələyə daxil olan kütlədən nümunəni 

götürməklə  təyin  edirlər.  Əgər  ələkdən  çoxlu  miqdarda  dən   yerə  tökülürsə onda 

səbəbi aşağıdakılardır. 

Ventilyatordan gələn hava selinin  həddindən artıq çox və az olması: 

Havanın üfürmə istiqamətinin  düzgün olmaması. 

 

Ələyin  tutulması. 



 

Taxıl ələyinin deşiklərinin həddindən artıq xırda  

 

olması. 


 

Taxıl kütləsinin  həddindən artıq yaş olması. 

 

Çoxlu alaq otların olması. 



 

Samansilkələyəndə itki 

 

Samansilkələyəndə itkini ondan götürülən nümunələrlə təyin edirlər. 



Həddindən artıq itkinin səbəbi: 

 

 

Qeyri bərabər yüklənməsi. 



 

Deka və ya ələyin səthinin zibillənməsi. 

 

Kombaynın yüksək sürətlə hərəkət etməsi. 



 

Barabanda  ara boşluğun düzgün nizamlanmaması. 

 

Çoxlu alaq otların olması. 



 

Bitkidə həddindən çox nəmliyin olması. 

 

Bunkerə daxil olan taxılın keyfiyyəti. 

 

Çoxlu qırılmış və ya döyülməmiş dən. Səbəbi ola bilsin: 



 

Döyən barabanda yüksək dövrlər sayının olması. 

 

Ara boşluğun düzgün nizamlanmaması. 



 

Dekada ara boşluğunun çox olması. 




 

Taxılın qeyri bərabər səviyyədə yetişməsi. 

 

Dənin  təmiz olmaması. 

 

Ventilyatordan havanın  zəif vurulması. 



 

Üfürmənin düzgün istiqamətdə getməməsi. 

 

Taxıl ələyinin deşiklərinin  həddindən çox iri olması. 



 

Kombaynın  tələb olunan sürətdə işləməməsi. 

 

Döyən barabanda nizamlamanın pozulması. 



           Kombaynın işinə təsir edən amillər.  

    


 Döyən barabanına alaq otların dolanması və barabanın   tutulması. 

         Taxılın tam yetişməməsi və yaxud taxılda həddin 

          dən artıq nəmliyin olması. 

 

Kombaynın yüksək sürətlə hərəkət etməsi. 



 

Döyən barabanda aralıq məsafənin çox olması. 

bilsin: 

 

Döyən barabanda yüksək dövrlər sayının olması. 



 

Ara boşluğun düzgün nizamlanmaması. 

 

Dekada ara boşluğunun çox olması. 



 

Taxılın qeyri bərabər səviyyədə yetişməsi. 

 

Dənin  təmiz olmaması. 

 

Ventilyatordan havanın  zəif vurulması. 



 

Üfürmənin düzgün istiqamətdə getməməsi. 

 

Taxıl ələyinin deşiklərinin  həddindən çox iri olması. 



 

Kombaynın  tələb olunan sürətdə işləməməsi. 

 

Döyən barabanda nizamlamanın pozulması. 



           Kombaynın işinə təsir edən amillər.  

    


 Döyən barabanına alaq otların dolanması və barabanın   tutulması. 

         Taxılın tam yetişməməsi və yaxud taxılda həddin 

          dən artıq nəmliyin olması. 

 

Kombaynın yüksək sürətlə hərəkət etməsi. 



 

Döyən barabanda aralıq məsafənin çox olması. 



 

32. SAMPO SR-2045 və SR -2055 TAXILYIĞAN KOMBAYNIN TƏQRIBI 

NIZAMLAMALARI 

Cədvəl 1 

 

Bitkinin 



növü 

Döyən 


Baraban 

Iri 


xəlbir 

Taxıl 


xəlbirin 

deşiyi, 


mm 

Ventilyator 

İstiqaməti 

dövrlər sayı, 

dövr/dəq 

qabaqdan  

ara boşluğu, 

mm 


xəlbir 

açıqdır, 

mm  

dövrlər sayı, 



dövr/dəq 

Çovdar 


800....1150 

6....12 


10...15 

10..12 


650....750 

2...3 


Arpa 

800....1250 

6....10 

12.....16 

12...16 

650....750 

2...3 

Buğda 


800.....1200 

8....14 


10...14 

10...12 


650....750 

2...3 


Vələmir 

700....1100 

9....14 

12...16 


12...16 

600....700 

2....3 

Raps 


600....850 

15....18 

10...12 

600....650 



2....3 

Türpəng 


600....850 

9...12 


5....7 

600....650 



2....3 


Cədvəl 1-in ardı 

 

Bitkinin 



növü 

Döyən 


Baraban 

Iri 


xəlbir 

Taxıl xəl-

birin 

deşi-yi, 



mm 

Ventilyator 

İstiqaməti 

dövrlər sayı, 

dövr/dəq 

qabaqdan  

ara boşluğu, 

mm 


xəlbir 

açıqdır, 

mm  

dövrlər sayı, 



dövr/dəq 

Yonca  


900...1200 

3...6 


14...17 

600....650 



2...3 

Noxud 


600....700 

24....27 

16...18 

16 


650....750 

2...3 


Cır yulaf 

800...1050 

6...9 

8...10 


600...650 

2...3 

Günəbaxan 



400...600 

30...35 


11...13 

12...16 


650...750 

2...3 


Qarabaşaq   650...600 

6...9 


12...16 

8...12 


600...700 

2...3 


Zirə 

600....850 

15...20 

5..8 


600....650 

2....3 

Bal dadlı 



çiçək 

600...850 

10...16 

2...5 


5...12 

600...700 

Kətan 


1000...1300 

2....4 


5...8 

600...700 



2...3 

 

 

 

 

 

 

 

 

34.YAĞLAMA  MATERİALLARI. 

Cədvəl 2 



 

 

Tövsiyyə olunan 

yağlama 

materialları 

 

Özlülük 


Həcmi  litr 

Dövrü 


dəyişmə 

 

Mühərrik  



  

  -sıxılmamış 

  -sıxılmış 

 

GF/664 



 

-10 + 30 

 

+ 10..+ 46 



 

Silindrlərin 

sayina görə  

4sil-14 L 

6 sil-26 L 

 

300 saat və ya 



1 il 

  -ötürmələr qutusu 

GL-5 

80 W 90 


85 W 140 

mex 3,0 


qidr 3,5 

600 saat və ya 

1 il 

  -vtulkalı ötürmələr  GL-5 



80 W 90 

85 W 140 

sol 6,0 

sağ 5,5  

1200  saat  və 

ya 1 il 


  -işçi hidravlika  

Shell Esso 

T-46 

N-46 


T-46 

N-46 


12 (dəyişmək)  600 saat və ya 

1 il 


 -bıçağı hərəkətə 

  gətirən cihaz 

GL-5 

80 W 90 


85 W 140 

0,51 


600 saat və ya 

1 il 


 - maşın yağı ilə 

    yağlama yeri 

CB/CC 

10 W 30 


15 W 40 

 

 



 

 

 


33. DÖVRÜ TEXNİKİ XİDMƏTLƏR. 

Mühərrikin  texniki  xidmətini  onun  istismar  təlimatına  uyğun  aparmaq 

lazımdır. 

 

Gündəlik. 

 

Mühərrikdə yağın səviyyəsini yoxla. 



 

Havatəmizləyicinin  süzücü elementini və havanın sovrulmasını yoxla. 

 

Radiatorda soyuducu mayenin miqdarına   nəzarət et. 



 

Hidravlik sistemdə yağın səviyyəsinə nəzarət et. 

 

Hərəkət mexnizminin hidravlik sistemində yağın səviyyəsini yoxla. 



 

Yağın və mayenin mümkün damcılanmasının qarşısını al. 

 

Siqnal sisteminə nəzarət et. 



 

Kabinada hava süzgəcinə nəzarət et. 

 

Qayışların tarımlığına və keyfiyyətinə nəzarət et. 



 

50 saatdan sonra. 

 

Yağlama sxeminə uyğun bütün yağlama nöqtələrini  yağla. 



Yükləyici transportyorun yuxarı çəngəlini yağla. 

 

Akkumulyatorda elektrolitin səviyyəsini yoxla. 



Mühərrikin hava süzgəcini təmizlə. 

Hidravlik bakların yağ tökmə borularını təmizlə 

Mühərrikin hava süzgəcini təmizlə. 

 

Ötürmələr qutusunda yağın səviyyəsini yoxla. 



 

Hidravlik sisteminin sapununu təmizlə. 

 

Bıçağın vəziyyətini yoxla. 



 

Sürətlər qutusunda yağın səviyyəsini yoxla. 

 

Döyən aqreqatın vəziyyətini yoxla. 



 

Bıçağın vəziyyətini yoxla. 

Gücötürücü mexanizmin vəziyyətini yoxla. 

Döyən aparatın vəziyyətini yoxla. 

Döyən aparatın qayışlarının tarımlığını yoxla. 

Taxıl elevatorunun zəncirinin tarımlığını yoxla. 

Tormozların işini yoxla. 

Ilişmə muftasının nizamlanmasını yoxla. 

Faraların işini yoxla. 

300 saatdan  və yaxud ildə bir dəfə

 

Mühərrikin yağını və süzücü elementini dəyiş. 



Hava süzücü elementini dəyiş. 

Yanacaq süzücü elementi dəyiş. 

Ilişmə muftasının valını  yağla. 

Pedalların valını yağla. 

Təkərlərin podşipniklərini yağla. 

Ilişmə muftasının dəstəyini yağla. 

Cəhrənin birləşdirici valını yağla. 

Yükləyici şnekin birləşdirici yerlərini yağla. 

Kabinanın hava süzgəcini dəyişdir. 

Akkumulyatorda elektrolitin səviyyəsini yoxla. 




600 saatdan  və yaxud ildə bir dəfə. 

Sürətlər qutusunun yağını  dəyiş. 

Hidravlik sistemdə süzücü elementi və yağı dəyiş. 

Hərəkət hidravlik sistemində yağı və süzücü elementi dəyişdir. 

Pilləkanın orta valını yağla 

Kabinanın qapılarının əncamalarını və açarını yağla. 

 

 

Kombaynın qış dövründə qorunması 



Kombaynın  biçin  dövründə  fasiləsiz  və  məhsuldar  işləməsi  onun  qış  dövründə 

qorunmasından və texniki xidmətlərin aparılmasından çox asılıdır. Bu işləri üç yerə 

bölmək olar: təmizləmə, nəzarət və qoruma. Kombaynın qorunması üçün ən yaxşı 

yer havası dəyişilə bilə bina və talvarlardır. 

 

Təmizləmə 

 

Daş  tutucuların  və  bütün  lyukların  qapaqlarını  aç.  Bütün  açıla  bilən 



qoruyucu  örtükləri,  xəlbirləri  və  sairələri  aç  və  onları  yuyucu  yerinə  yığ.  Quru 

kombaynı  yaxşı  olar  ki,  sıxılmış  hava  ilə  təmizlə.  Bəzi  hissələri  yuyucu 

nasoslardan istifadə etməklə yumaq olar. Kombaynı yaxşı olar ki, isti su ilə yuyun, 

çünki o tez quruyur. Molotilkanı boş işlətdikdə yuyulmuş səthlər daha tez quruyur. 

 

Su şırnağının podşipniklərə, qoruyucu kipləşdiricilərə daxil olmasının qarşısı 



alınmalıdır.  Normal  şərait  olduqda    kombaynın  daxili  mexanizmlərinin  su  ilə 

yuyulmasına ehtiyac qalmır. Kombaynı yuxarıdan təmizləməyə başla. 



Nəzarət. 

 

Kombaynın xarici görünüşünü yoxla və müşahidə olunan çatışmamazlıqları 



kağıza qeyd et. Bunu aşağıdakı ardıcılıqla yerinə yetir: 

 kəsici  aparatın  (jatka)  vəziyyətini,  şnekin  barmaqlarını  və  podşipniklərin 

vəziyyətini; 

qayışların zədələnmə yerlərini və tarımlığının vəziyyətini; 

döyən aparatın vəziyyətini və nizamlamalarını; 

nəql edici transportyorun və ələklərin kipliyini; 

podşipniklərdə boşalmaların əmələ gəlməsini və bərkitmələri; 

zərbələrdən paslamadan və yeyilmədən zədələmələri. 

 

Yaxşı  olar  ki,  aşkar  edilmiş  nasazlıqlar  və  çatışmamazlıqlar  qış  dövründə 



qorunan  zaman  aradan  qaldırılsın.  Bu  kombaynın  qarşıdan  gələn  mövsümdə 

fasiləsiz işləməsinin təmin edilməsi deməkdir. 



Qorumaq. 

Kombaynın   etibarlı   qorunmasını  təmin  etmək üçün işlənmiş motor yağından və 

qoruyucu  yağlardan  istifadə  edilməsi  məsləhət  görülür.  Bu  yağların  səthlərə 

vurulması xüsusi aparatlarla həyata keçirilir. 



Yağ çəkilən yerlər bunlardır: 

        Kəsici aparat (jatka)  - konservasiya və ya yanmış yağ; 

şnekin barmaqları -  konservasiya və ya yanmış yağ; 

tökülmüş rənglər – rəng; 

elektrik naqillərin birləşdirici yerlərinin-tozlama üsulu ilə rəngləmə

transmissiyanın  zəncirləri,  cəhrənin  və  boşaldıcı  şnekin  zəncirlərini  yaxşı 

olar ki, sökün və xüsusi yuyucu maye ilə yuduqdan sonra səthlərini yağlayın; 



şarnirləri və xırdalayıcının rotorunun  bıçaqlarını təmizləyin və səthinə yağ 

çəkin. 


Konservasiya  yağları çəkildikdən sonra kombaynı açıq havada saxlayın və 

bütün  lyukları  açın  samansilkələyənlərdə  və  xəlbirlərə  də  havanın  dəyişməsinə 

şərait yaradın.  

Kabinanın ventilyasiya sisteminə xidmət. 

 

Hava  təmizləyicinin  süzücü  elementlərini  təmizləyin,  kabinanın  qapağında 



hava kanallarını və isti hava yaradan istilik bateriyasını təmizləyin. 

 

Qorunma zaman soyutma sisteminə xidmət. 

 

Soyutma  sistemini  yaxşı  olardı  ki,  sıxılmış  hava  ilə  təmizləyin.  Əgər 



qorunan  zaman  mühərrikdən  istifadə  edirsinizsə  onda  yaxşı  olardı  ki,  soyutma 

sistemini  bir  neçə  dəqiqəliyə  işlədəsiniz.  Soyutma  sisteminin  soyuq  vaxtlarda 

işləməsini istəyirsinizsə onda qızdırıcı sistemi tam gücü ilə 15 dəqiqə müddətində 

işlədin. Bundan sonra ventilyatoru az güclə soyutmanı isə tam gücü ilə işlədin. 

 

Qorunma zamanı mühərrikə xidmət. 

 

Mühərrikin xarici səthini təmizlə. 



 

Yanacaq süzücü elementini dəyiş. 

 

Mühərrikin yağını dəyiş. 



 

Mühərrikin yağ süzücü elementini dəyiş. 

 

Yanacaq bakında yanacağı boşalt və bakı təmizlə. 



Qorunma zamanı digər xidmətlər. 

 

Sürətlər qutusunda yağı dəyiş. Maqnit tıxacı və 



sapunun süzücü elementini təmizlə. Hava süzücü elementi təmizlə. Akkumulyator 

bateriyasını  aç.  Əvvəlcə  mənfi  klemmanı  aç  və sonra  isti su ilə  yu  və  quru sərin 

yerdə qoru.  Akkumulyator  bateriyasının  klemmalarını  təmizlə  və  yağla. 

Molotilkanın qayışlarını açmayın və tarımlığını nizamlayın. Yaxşı olar ki, qayışlar 

yerində qalsın. 

 

Təkərlərdə havanın təzyiqini yoxla. 



 

Bütün  yağlama  yerlərini  yağla  və  döyən  aparatı  (molotilka)  işə  sal.  Biçən 

aparatı  (jatka)  və  cəhrəni  aşağı  endir.  Bu  zaman  silindrlərin  porşenləri  silindrin 

daxilinə girir. 

 

Qış qorunmasından sonra xidmət. 

 

Mühərrikin  qoruyucusunu  açın.  Yeni  hava  süzücü  elementləri  qoyun  



(Mühərrik  və  kabina).  Tam  cərəyanla  doldurulmuş  akkumulyator  batareyasını 

yerinə qoyun. Soyuducu mayeni tökün. İşçi hidravlik sistemdə  

və hərəkət hidravlikasında yağı və süzücü elementləri dəyişin. 

Mühərrikdə və sürətlər qutusunda yağın səviyyəsini yoxlayın. 

 

Qayış və zəncirlərin tarımlığını yoxlayın. 

 

Əmin  olun  ki,  doğrayıcı  rotorun  bıçaqları  sərbəst  fırlanır.  Soyutma 



sisteminin  nasosunu  fırlat  və  çöküntüləri  buraxılmasına  nail  ol.  Qayışlı  muftanı 

ayır. Mühərrikin valını bir neçə dövr fırlat. Bu zaman tormozun dəstəyini sıxılmış 

vəziyyətdə  qoy.  Kombaynın  daxilində  kənar  əşyaların  olmamasına  əmin  olun. 

Mühərriki  işə  sal  və  təqribən  3  dəqiqə  işlət.  Yağın  təzyiqini  və  cərəyanı 

göstəricilərə  nəzarət  et.  Əmin  ol  ki,  yanacaq  və  yağ  sistemlərdə  damcılanma 

yoxdur. Ehtiyatla döyən aparatı birləşdir. Tədricən barabanın dövrlər sayını artır və 




eyni vaxtda döyən aparatının işinə nəzarət et. Döyən aparatı və mühərriki söndür 

və bütün lyukları bağla. İlki taxıl biçini üçün kombaynda nizamlama işlərini apar. 



Hərəkət  mexanizminin  hidravlikasında  özüllüyü  çox  olan  yağdan  istifadə 

etmək  lazımdır.  Bu  yağlara  aiddir.  Univers  N-46  və  Shell  Tellis  Oil  2-46. 

Kombaynın  etibarlı  və  uzun  müddətli  işləməsi  onun  düzgün  yağlanmasından  çox 

asılıdır.  Ona  görə  də  yağlama    cədvəlinə  dəqiq  riayət  etmək  vacibdir.  İstifadə 

olunan yağlama materialları təmiz olmalıdır. Hətta ən xırda zibillənmə detalların 

qırılmasına səbəb olur. Yağlanan səthləri yağlamazdan əvvəl təmizləmək lazımdır. 

Qoruyucu  muftaları  yağlayarkən  yağın  ötürücü  qayışların  üzərinə  düşməsinə  yol 

verilməməlidir. Əks halda qayışlar sürüşkən olur və zədələnir. 

 

 



 



Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə