Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi


 Mart - Yazıçı Böyükağa Talıblının anadan olmasının  120 illiyi



Yüklə 3,73 Mb.

səhifə33/148
tarix13.11.2017
ölçüsü3,73 Mb.
1   ...   29   30   31   32   33   34   35   36   ...   148

91 

 

21 Mart - Yazıçı Böyükağa Talıblının anadan olmasının  120 illiyi,  



                 (1897-1938) 

 

 

 

 



 

 

 



 

Böyükağa  Mirqasım  oğlu Talıblı  Masallı rayonunun  Qoduman  kəndində 

anadan olmuşdur. Bakı Realni  Məktəbində  təhsil  almışdır  (1909-1915). Petroqrad 

Vilayət Komissarlığında müsəlman işləri üzrə təbliğat və təşviqat şöbəsinin müdiri, 

bir  il  sonra  orada  azərbaycanca  buraxılan  ―Hürriyyət‖  qəzeti  redaksiyasının 

əməkdaşı olmuş, Xalq Komissarlığında milli işlər üzrə müsəlman şöbəsinə müdir 

təyin  edilmişdir.  Krım  cəbhəsində  əksinqilabi  qüvvələrə  qarşı  vuruşmuş,  eyni 

zamanda  ―Melitopolskiye  izvestiya‖  qəzeti  redaksiyası  ilə  əməkdaşlıq  etmişdir 

(1915-1920).  1920-ci  ilin  mayında  Azərbaycana  fəhlə-kəndli  müfəttişliyi 

komissarının  müavini  vəzifəsinə  göndərilmiş,  sonra  burada  Xalq  Təsərrüfatı 

Şurasının  sədri  olmuşdur.  Azərbaycan  xalq  ədliyyə  komissarı,  Mərkəzi  Statistika 

İdarəsinin  rəisi,  Sovet  Quruluşu  və  Hüquq  İnstitutunun  direktoru,  respublika 

prokuroru, Bakı Plan İdarəsinin sədr müavini vəzifələrində işləmişdir (1923-1932). 

―Kommunist‖ qəzetinin ikinci rəsmi redaktoru olmuşdur.  

Böyükağa Talıblı 1938-ci ildə həlak olmuşdur. 

Kitabları: ―Keyf içində‖ (1929), ―Tövbə‖ (1930), ―Dirək‖ (1971), ―Seçilmiş 

əsərləri‖ (1938) kitablarının müəllifi olmuşdur. 



Ədəbiyyat:  Əhmədov  Teymur  -Azərbaycan  yazıçıları  (XX-XXI  yüzillikdə)” 

Ensiklopedik məlumat kitabı, Bakı, 2011. 

 

 



 

 

 



 

 

 



 


92 

 

22 Mart - Yazıçı Cahanbaxışın anadan olmasının 115 illiyi, (1902-1972) 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

Cavadzadə  Cahanbaxış  Salman  oğlu  Gəncə  şəhərində,  çəkməçi  ailəsində 

anadan  olmuşdur.  7  yaşından  mollaxanada  ibtidai  təhsil  almış,  1911-1913-cü 

illərdə  ikisinifli  rus-tatar  məktəbində  oxumuşdur.  1914-cü  ildə  Gəncə  Ruhani 

Seminariyasına  daxil  olmuşdur.  1919-cu  ildə  üçaylıq  pedoqoji  kursda    təhsil  alıb 

ibtidai  məktəbin  təcrübəçi  müəllimi  olmuşdur.  İlk  mətbu  nəsr  əsəri  olan  ―Yaxşı 

həyat‖  ―Qızıl  Gəncə‖  jurnalında  dərc  olunmuşdur.  Azərbaycanda  Sovet 

hakimiyyəti  qurulduqdan  sonra  Vrangelə  qarşı  cəbhəyə  göndərilmişdir.  Sonra 

Azərbaycan  atıcı  polkunda  müəllim  olmuşdur.  Azərbaycan  diviziyası  ilə  Cənubi 

Azərbaycanın  şimal  əyalətlərinə,  Gilana-  Kiçik  xanın  yaratdığı  respublikaya 

göndərilmişdir.  1921-ci  ilin  iyul  ayınadək  İranda  qalmışdır.  1921-ci  ilin 

avqustunda  tərxis  olunub  Gəncəyə  göndərilmişdir.  Elə  o  vaxtdan  Çoban  Abdallı 

kənd  ibtidai  məktəbinə  müəllim  və  müdir  təyin  edilmişdir  (1921-1925).  Sonra 

Gəncədə müxtəlif məktəb və texnikumlarda işləmişdir (1925-1929). 1929-cu ildə 

Moskva  Dövlət  Pedoqoji  İnstitutuna  daxil  olmuş,  oranı  müvəffəqiyyətlə 

bitirmişdir.  1933-1943-cü  illərdə  Bakıda  yaşamışdır.  Baş  Mətbuat  İdarəsində 

redaktor,  sonra  ―Azərnəşr‖də  tərcüməçi  redaktor,  müharibə  dövründə  isə 

Azərbaycan  Radio  Komitəsinin  Cənubi  Azərbaycan  şöbəsində  redaktor,  həm  də 

M.F.Axundov  adına  Pedoqoji  İnstitutunda  müəllim  olmuşdur.  H.  Zərdabi  adına 

Gəncə  Dövlət  Pedoqoji  İnstitutunda  Qərbi  Avropa  ədəbiyyatı  tarixindən 

mühazirələr  oxumuşdur.  Eyni  zamanda  (1943-1950)  Tbilisidə  ―Zarya  Vostoka‖ 

qəzeti  redaksiyasında  tərcüməçi  işləmiş,  oçerk  və  hekayələr,  tənqidi  məqalələr 

yazmış,  Avropa,  rus  yazıçılarından  vaxtaşırı  tərcümələr  etmiş,  M.Şoloxovun 

―Əsərləri‖nin  6  cildini  Azərbaycan  dilinə  çevirmişdir.  Səməd  Vurğunun  gənclik 

illərindən  bəhs  edən  ―Ömrün  pərişan  günləri‖  romanı  ―Azərbaycan‖  jurnalının 

1997-ci  il  11-12-ci  saylarinda  dərc  olunmuşdur.  1946-cı  ildən  birpərdəli 

komediyalar qələmə almışdır. Xidmətlərinə görə medalla təltif edilmişdir. 

1972-ci il fevralın 6-da Gəncədə vəfat etmişdir.  



Kitabları: ―Qonşular‖ (1937), ―Xanəndə, eşşək və oynağan dəvə‖ (1938), 

―İntiqam‖ (1939), ―Hekayələr‖ (1974)  və s. 



Ədəbiyyat: Əhmədov Teymur -Azərbaycan yazıçıları (XX-XXI yüzillikdə)” 

Ensiklopedik məlumat kitabı, Bakı, 2011. 

 

 




93 

 

22 Mart - Xalq yazıçısı İsmayıl Şıxlının  anadan olmasının 95 illiyi,  



                (1922-1996) 

 

Şıxlınski 



İsmayıl 

Qəhrəman 

oğlu 

(İsmayıl 



Şıxlı)  Qazaxın   İkinci  Şıxlı   kəndində,  müəllim  ailəsində 

anadan olmuşdur. Kosalar kəndində ibtidai məktəbi bitirib, 

Qazax  Pedaqoji  Məktəbində  təhsil  almışdır  (1933-1936). 

Sonra  Azərbaycan  Pedaqoji  İnstitutunun  dil  və  ədəbiyyat 

fakültəsində  təhsilini  davam  etdirmişdir.  (1937-1941). 

Azərbaycan  Pedaqoji  İnstitunun  filologiya  fakültəsində 

aspirant  (1946-1949),  müəllim,  baş  müəllim  olmuş,  xarici 

ölkələr 


ədəbiyyatı 

kafedrasının 

müdiri, 

bir 


müddət Azərbaycan  Yazıçılar  İttifaqının  katibi  (1965-

1968) 


kimi 

çalışmısdır. ―Azərbaycan‖ 

jurnalında baş 

redaktor 

(1976-

1978), Azərbaycan Yazıçılar İttifaqının birinci katibi (1981-1987), SSRİ Yazıçılar 



İttifaqının  katibi  (1981-1987)  olmuşdur.  Azərbaycan  Yazıçılar  Birliyinin 

Ağsaqqallar  Şurasının  sədri  seçilmişdir  (1991).  İlk  mətbu  əsəri  ―Quşlar‖ 

şeiri 1938-ci 

ildə ―Ədəbiyyat‖ 

qəzetində dərc 

olunmuşdur. 

Ədəbi 

yaradıcılığa 1947-ci  ildə  ―İnqilab  və  mədəniyyət‖  jurnalında  çap  etdirdiyi 



―Həkimin  nağılı‖    hekayəsi  ilə  başlamışdır.  Bundan  sonra  dövri  mətbuatda 

müntəzəm çıxış etmişdir. Əsərləri keçmiş SSRİ və xarici ölkə xalqlarının dillərinə 

tərcümə  olunmuşdur.  Xidmətlərinə  görə  ―Qızıl  Ulduz‖  (1945),  ―Şərəf  nişanı‖ 

(1971),  ―Qırmızı  əmək  bayrağı‖  (1979),  II  dərəcəli  ―Böyük  Vətən  Müharibəsi‖ 

(1985)  ordenləri  və  medallarla  təltif  edilmişdir.  Azərbaycan  SSR  Ali  Sovetinin 

Fəxri  Fərmanına  (1973)  və  ―Şöhrət‖  ordeninə  layiq  görülmüşdür  (04.07.1994). 

İsmayıl Şıxlı gözəl nasir olmaqla yanaşı, ədəbiyyatşünas, publisist, yazıçı, ssenarist 

idi.   O,  Azərbaycan  Komsomolu  Mükafatı  laureatı  (1976),  filologiya  elmləri 

namizədi (1954), Azərbaycanın Xalq yazıçısı (1984), Azərbaycan Respublikası Ali 

Sovetinin deputatı (1986, 1990), M.F.Axundov adına ədəbi mükafat laureatı (1991) 

olmuşdur. 

İsmayıl  Şıxlı  1995-ci  il iyulun  26-da Bakıda vəfat  etmiş,  Fəxri  Xiyabanda 

dəfn olunmuşdur. 

Kitabları:  ―Yetər  Aslanova‖  (1949),  ―Kerç  sularında‖  (1950),  ―Dağlar  səslənir‖ 

(1951),  ―Daşkəsən‖(1953),    ―Ayrılan  yollar‖  (1957),  ―XVIII  əsr  xarici  ədəbiyyat 

tarixi‖ (1970), ―XX əsr xarici ədəbiyyat tarixi‖ (1974), ―Mənim rəqibim‖ (1975), 

―Xatirəyə  dönmüş  illər‖  (1980),    ―Dəli  Kür‖  (1983),    ―Məni  itirməyin‖  (1984), 

―Cəbhə  yolları‖  (1985),  ―Seçilmiş  əsərləri  (I-II  cild)‖  (1986),  ―Daim  axtarışda‖ 

(1988),  ―Namərd  gülləsi‖  (1991),  ―Ölüləri  qəbiristanda  basdırın‖  (1992),  ―Ölən 

dünyam‖ (1995) və s. 

İnternetdə: 

www.az.wikipedia.orq 

 

 





Dostları ilə paylaş:
1   ...   29   30   31   32   33   34   35   36   ...   148


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə