Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu



Yüklə 83,73 Kb.

tarix11.04.2018
ölçüsü83,73 Kb.


 

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ 



BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİ 

 

FƏNN SİLLABUSU 

                                                            

                                                               

                                                               Təsdiq edirəm  k.e.d., prof. S.R.Hacıyeva      

                                                                                                    (kafedra müdiri) 

                                                               

                                                              İmza:      _______________________________ 

                                                  Tarix:    “_____” __________________20____ -ci il 

 

Kafedra:  

Ekoloji kimya  

 

 



 

 

 



 

 

 



                           

 

Fakültə:  

Ekologiya və torpaqşünaslıq                 

 

 

 



 

 

     



 

I.

 

Fənn haqqında məlumat 

Fənnin adı:                   Ekoloji kimya 

 

 

 



 

 

 



 

  

Tədris yükü (saat) cəmi:      mühazirə_______seminar      60      praktik (laboratoriya)______ 



 

Tədris ili   

2015/2016 

 Semestr 

II 

 Bölmə  


   a/b   

 

 



 

Kredit sayı (hər 

30 

saata 


kredit) 


 

 3        

 

II.

 

Müəllim haqqında məlumat: Mərdanova Vüsalə İsmayıl qızı, kimya elmləri üzrə fəlsəfə doktoru 

                                               

 

    (Soyadı, adı, atasının adı, elmi adı və dərəcəsi) 



Məsləhət günləri və saatları: ______________________________________________________ 

E-mail ünvanı:  

 

Vusala_chem@mail.ru



  

 

 



 

 

 



 

 

İş telefonu:___________________––_________________________________________________ 



 

III.

 

Tələb olunan dərsliklər və dərs vəsaitləri: 

Əsas: 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. М., 2006, 224 с. 

 

 

 



 

 

2. Ложниченко О.В., Волкова И.В., Зайцев В.Ф. Экологическая химия.М., 2008, 272 с.  



3. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. Экологическая химия: Калининград, 1998. 113 с.  

 

 

 

Əlavə: 

1. Егоров В.В. Экологическая химия. «Лань», 2009. 192 с. 

 

 

 



 

 

 



2. Воронова Г.А., Юрмазова Т.А. Химические элементы в биосфере: Томск: 2010. 94 с.  

 



 

IV.



 

Fənnin təsviri və məqsədi: 

(Fənn haqqında qısa məlumat, onunla şərtləşən fənlər (bilavasitə bağlı olan/uyğun gələn), fənnin 

tədrisinin məqsədləri. Bu fənni öyrənməklə  tələbələrin nəyi biləcəkləri, nəyə nail olacaqları  və hansı 

vərdişlərə yiyələnəcəkləri qeyd edilir) 



Kursun qısa təsviri: Ekoloji kimya insan fəaliyyəti də (təsərrüfat, sənaye, hərbi və s.) daxil olmaqla ətraf 

mühitdə baş verən kimyəvi prosesləri tədqiqini, birbaşa və dolayı yolla insanlara təsir edən və geosferdə 

(atmosfer, hidrosfer və litosfer) baş verən kimyəvi proseslər öyrənir. Ekoloji kimya fənni ümumi və 

qeyri-üzvi kimya, üzvi kimya, neft kimyası və s. fənləri ilə sıx əlaqədardır. 

 

Kursun məqsədi: Bu fənni öyrənməklə  tələbələr çirkləndirici madələrin  əmələ  gəlmə  mənbələrini, 

çirkləndirici maddələrin  ətraf mühitə  təsirini qiymətləndirmək və  ətraf mühit faktorlarının təsirindən 

onların özünü aparmasını, yayılmasını  və digər maddələrə çevrilməsini proqnozlaşdırmaq, çirkləndirici 

maddələrin canlı orqanizmlərə  təsirinin nəticələrini müəyyən etmək və  sənaye məhsulları misalında 

kimyəvi maddələrin ekoloji qiymətləndirilməsini müəyyən etməkdir. 

 

 



V.

 

Fənnin təqvim planı: 

Həftələr Mövzunun 

adı və qısa icmalı Mühazirə 

Məşğələ Saat 

Tarix 

 

Mövzu №1. Ekoloji kimyanın predmeti və 

əsas analyışları. 

Qısa icmalı: “Ətraf mühit kimyası”, “Ekoloji 

kimya” və “Kimyəvi ekologiya” fənlərinin 

müqayisəli izahı, ekoloji kimyanın predmeti

məqsədi vəzifələri, ekoloji kimyada 

maddələrin analizində istifadə olunan bir 

sıra metodlar, kimyəvi ekoloji faktorlar 

haqqında məlumat verilir. 



Laboratoriya işi 1 

Laboratoriya   ilə tanişliq.  İçməli  və ya 

texniki  suda  Fe-in   fotometrik metodla  

təyini 


Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1.  Астафьева  Л.С.  Экологическая  химия. 

М., 2006, c. 5-12 

2. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. 

Экологическая химия: Калининград, 

1998. C. 4-12   

Laboratoriya   

2  

 

Mövzu № 2. Kimyəvi çirkləndirici 

maddələr, onların mənbələri və biosferdə 

yayılması  

Qısa icmalı: 

“Çirklənmə” anlayışı,  ekosfer, təbii və 

antropogen çirklənmə mənbələri, 

çirkləndirici maddənin təbiətinə (fiziki, 

kimyəvi və bioloji), aqreqat halına (bərk, 

maye və qaz), davamlılığına (parçalanan və 

parçalanmayan), təbii mühitdə yayılmasına 

(atmosfer, hidrosfer, litosfer), insan 

orqanizmininə daxil olma üsullarına görə 

(qida, dəri, nəfəsalma),  ekosistemə təsir 

xarakterinə görə təsnifatı, pollütantlar, lokal, 

Laboratoriya   

2 

 



 

regional və qlobal çirklənmələr haqqında 



məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  

Laboratoriya   ilə tanişliq.  İçməli  və ya 

texniki  suda  Fe-in   fotometrik metodla  

təyini. (işin davamı) 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. 

Экологическая химия: Калининград, 

1998. C. 18-25 

 

 

Mövzu № 3. Canlı orqanizmlərə təsir 

xarakterinə görə maddələrin təsnifatı 

Qısa icmalı: Xemosfer, biosidlər,  

ksenobiotiklər, ekzogen maddələr

ekotoksikantlar, superekotoksikantlar, 

radioaktiv maddələr. Xemosfera 

maddələrinin təsnifatı (I qrup, II qrup, III 

qrup, IV qrup), canlı orqanizmlərə təsirindən 

asılı olaraq maddələrin tipi  (lazımlı 

maddələr,  stimulyatorlar, terapevtik 

agentlər, inert maddələr, toksiki maddələr), 

toksiklik və kanserogenlik, molyar toksiklik, 

toksikantların əlverişliliyinə, 

mənimsənilməsinə və orqanizmə təsirinə 

müxtəlif amillər təsiri və kanserogenez 

haqqında məlumat verilir. 

Laboratoriya işi 2 

Unun və südün turşuluğunun təyini 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. 

Экологическая химия: Калининград, 

1998. C. 30-46 

 

Laboratoriya   



2  

 

Mövzu № 4. İnsan orqanizminə təsir 

dərəcəsinə görə zərərli maddələrin 

təhlükəlilik sinfi 

Qısa icmalı: İçməli-təsərrüfat və məişətdə 

istifadə olunan su hövzələrini çirkəndirən  

üzvi və qeyri-üzvi maddələrin təsnifatı (çox 

təhlükəli maddələr, yüksək təhlükəli 

maddələr, təhlükəli maddələr, az təhlükəli 

maddələr, zərərli maddələr birlikdə təsirinin 

xarakteri (sinergizm, additivlik, 

antaqonizm), çirkləndirici maddələrin canlı 

orqanizmlərə təsirinin növləri (sitotoksiki, 

teratogen və genetik), mutagen və 

kanserogen xassəli maddələr, kəskin və 

xroniki (uzunmüddətli) zəhərlənmələr, 

metabolizm və detoksikasiya  haqqında 

məlumat verilir.  

Laboratoriya   

2  



 

Laboratoriya işi 3 



Müxtəlif nümunələrdə titrləmə metodu ilə 

suyun  codluğunun  təyini 

 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 



lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. 

Экологическая химия: Калининград, 

1998. C. 53-72 

 

 

Mövzu № 5. Biosfer komponentlərində 

kimyəvi çirkləndirici maddələrin yol verilən 

qatılıq həddi 

Qısa icmalı: Hədd səviyyəsi, ətraf mühitin 

keyfiyyətinin normallaşdırılması prinsipləri, 

ətraf mühitin keyfiyyətini müəyyən edən 

ekoloji normativlərə əməl olunmasının 

üstünlükləri, yol verilən qatılıq həddi 

(YVQH), zərərli maddələrin atmosferə yol 

verilən tullantı həddi (YVTH) və su 

hövzələrinə yol verilən axıntı həddi 

(YVAH), YVQH

i.z.


,YVQH

m.b.


,

 

YVQH



o.s.

,YVQH


s

, YVQH


b.s

, suyun inteqral 

göstəriciləri (oksigenin bioloji sərfi, 

oksigenin kimyəvi sərfi) və təqribi yol 

verilən qatılıq (TYQ)  haqqında məlumat 

verilir.   

Laboratoriya işi 4 

Müxtəlif nümunalərdə  radioaktivliyin təyini 

Воронова Г.А., Юрмазова Т.А. 

Химические элементы в биосфере: 

Томск: 2010. 20-27 

Laboratoriya   



 

 

 

Mövzu № 6. Canlı orqanizmlərin kimyəvi 

tərkibi 


Qısa icmalı: Biogen elementlər 

(makroelementlər, mikroelementlər), 

ultramikroelementlər, orqanogenlər “həyat 

metalları”, V.V.Kovalovski təsnifatı (həyat 

üçün vacib olan (əvəzolunmayan) 

elementlər, daimi qarışıq elementlər, qarışıq 

elementlər), biogen elementlər, ikinci 

dərəcəli elementlər, Makro- və 

mikroelementlərin fərqləndirildiyi başlıca 

kriteriyalar, endemik xəstəliklər haqqında 

məlumat verilir.    

Laboratoriya işi 5 

Xromatoqrafik analiz metodları 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Чибисова Н.В., Долгань Е.К. 

Экологическая химия: Калининград, 

Laboratoriya   

 

 



 

1998. C. 28-37 



2. Воронова Г.А., Юрмазова Т.А. 

Химические элементы в биосфере: 

Томск: 2010. 8-19   

 

 

Mövzu № 7. Canlı orqanizmlərin əsas 

kimyəvi birləşmələri 

 

Qısa icmalı: İnsan orqanizmi molekulyar 



səviyyədə, suyun orqanizmdə rolu, 

hüceyrədaxili və hüceyrəxarici, suyun 

iştirakında baş verən proseslər, üzvi 

maddələr (zülallar, nuklein turşuları, yağlar, 

lipidlər, karbohidratlar), biopolimerlərin 

parçalanma məhsulları (karbohidrogenlər, 

spirtlər, aldehidlər, efirlər, aminlər və s.), 

plastik və energetik maddələr qeyri-üzvi 

maddələr, toksiki təsirin təbiəti, orta 

öldürücü doza (LD

50

) və orta öldürücü 



qatılıq (LQ

50

) haqqında məlumat verilir. 



Laboratoriya işi 6 

Torpaqda neft məhsullarının xromatoqrafik 

analiz metodu ilə təyini 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1.  Астафьева  Л.С.  Экологическая  химия. 

М., 2006, c. 12-18 

Laboratoriya   

2 

 

 

Mövzu № 8. Təbii mühitdə kimyəvi 

elementlərin miqrasiyası və onların insan 

orqanizminə daxil olması 

Qısa icmalı: Kimyəvi elementlərin 

biokimyəvi miqrasiya tsikli, produsentlər, 

konsumentlər, redusentlər, antropogen 

çirklənmənin miqrasiyası, çirkləndiricilərin 

su mühitində miqrasiyasının daxili və xarici 

faktorları, təbii suların kimyəvi tərkibi (I 

qrup, II qrup, III qrup, IV qrup, V qrup 

maddələr), təbii suların turşuluğu, təbii 

suların temperaturu, çirklənmənin miqrasiya 

sxemi haqqında məlumat verilir. 

Laboratoriya işi 7 

Kolbasa  məhsullarında  fenolun  fotometrik 

metodla  təyini 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 18-30 

Laboratoriya   

2 

 

 

Mövzu № 9. s-Elementlərinin və onların 

qeyri-üzvi birləşmələrinin biokimyəvi rolu 

və toksiki xassələri 

Qısa icmalı: Elementüzvi birləşmələr, 

bioqeyri-üzvi birləşmələr, metalların üzvi 

Laboratoriya   

2 

 



 

liqandlarla kompleksləridir. misal olaraq 



canlı orqanizmlərdə madələr mübadiləsi 

reaksiyasını sürətləndirən metalfermentləri 

göstərmək olar.  IA yarımqrup 

elementlərinin (Li, Na, K, Rb, Cs və Fr 

qələvi metallar) bioloji rolu və toksiki 

xassələri, IIA yarımqrup elementləri (Be, 

Mg, Ca, Sr, Ba və Ra qələvi-torpaq 

elementləri) bioloji rolu və toksiki xassələri 

haqqında məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  

Kolbasa  məhsullarında  fenolun  fotometrik 

metodla  təyini (işin davamı) 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 32-38 



 

Mövzu № 10. p-Elementlərinin və onların 

birləşmələrinin biokimyəvi rolu və toksiki 

xassələri 

Qısa icmalı: p-elementlərinin Dövri 

sistemdə mövqeyi, IIIA yarımqrup 

elementlərinin (B, Al, Ga, In və Tl) bioloji 

rolu və toksiki xasssələri, IVA yarımqrup 

elementlərinin (C, Si, Ge, Sn və Pb) bioloji 

rolu və toksiki xasssələri, tetraetilqurğuşun, 

VA yarımqrup elementlərinin (N, P, As, Sb, 

Bi) bioloji rolu və toksiki xasssələri, VIA 

yarımqrup elementlərinin (O, S, Se, Te, Po) 

bioloji rolu və toksiki xasssələri, VIIA 

yarımqrup elementlərinin (F, Cl, Br, I, At) 

bioloji rolu və toksiki xasssələri haqqında 

məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  8 

Torpaqdan çixarilmış tullantı  suyunun pH-

nın təyini 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 38-58 

Laboratoriya   

2 



 

 

Mövzu № 11. d-Elementlərinin və onların 

birləşmələrinin biokimyəvi rolu və toksiki 

xassələri 

Qısa icmalı: d-elementlərinin Dövri 

sistemdə mövqeyi, keçid elementləri,IB 

yarımqrup elementlərinin (Cu, Ag və Au) 

bioloji rolu və toksiki xassələri, IIB 

yarımqrup elementlərinin (Zn, Cd və Hg)  

bioloji rolu və toksiki xassələri, IIIB və IVB, 

Laboratoriya   

2 



 


 

VB, VIB, VIIB, VIIIB yarımqrup 



elementlərinin bioloji rolu və toksiki 

xassələri haqqında məlumat verilir.  

Laboratoriya işi   

Torpaqdan çixarilmış tullantı  suyunun pH-

nın təyini (işin davamı) 

 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 



lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 58-77 

 

Mövzu № 12. Üzvi birləşmələrin toksiki 

xassələri 

Qısa icmalı: Üzvi birləşmələr – 

karbohidrogenlər və onların müxtəlif 

funksional törəmələri kimi, ekzogen (yad 

mənşəli) kimyəvi maddələrin bioloji təsir 

xarakterinə görə təsnifatı, mənşəyinə görə 

üzvi birləşmələrin qrupları, alkaloidlər, üzvi 

birləşmələrin toksiki xassələrinin onların 

tərkibindən və quruluşundan asılılığı, 

homoloji sırada toksikliyin dəyişməsi, 

Ricardson qaydası, karbon zəncirinin tipinin 

toksikliyə təsiri haqqında məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  9 

Torpaqda neftin təyini. 

 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 



lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 86-95 

Laboratoriya   

2 

 

 

Mövzu № 13. Karbohidrogenlər 

Qısa icmalı: Karbohidrogenlər (alifatik və 

tsiklik birləşmələr), tsiklik karbohidrogenlər 

alitsiklik (tsikloalkanlar, tsikloalkenlər) və 

aromatik karbohidrogenlər (arenlər), 

karbohidrogenlərin tətbiq sahələri (daxili 

yanma mhərriklərində, raket 

mühərriklərində və qazanxanalarda yanacaq, 

müxtəlif yağlar, sürtkü yağları və 

həlledicilər, kauçukların və digər polimer 

materialların və karbohidrogenlərin müxtəlif 

sinif törəmələrinin alınmasında), 

karbohidrogenlərin insan orqanizminə daxil 

olmasının əsas yolları haqqında məlumat 

verilir. 

Laboratoriya işi   

Torpaqda neftin təyini. (işin davamı) 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

Laboratoriya   

2 



 


 

   



1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 95-100 



 

Mövzu № 14. Karbohidrogenlərin halogenli 

törəmələri 

Qısa icmalı: Mono-, di- və polihalogen 

törəmələr, tsiklik halogentörəmələr və 

halogenarenlər, polifunksioanl halogenli 

törəmələr, halogenlitörəmələrin tətbiq 

sahələri hogenlitörəmələr insan orqanizminə 

daxil olması, dehalogenləşmə prosesi, 

xlordibenzo-p-dioksinlər (dioksinlər), 

2,3,7,8-tetraxlordibenzo-p-dioksin (2,3,7,8-

TXDD) 2,3,7,8-tetraxlordibenzofuran 

(2,3,7,8-TXDF) ayrılır, dioksinlərin əmələ 

gəlmə mənbələri, dioksinlərin qeyri-adi 

fiziki-kimyəvi xassələri, unikal bioloji 

aktivlik və kimyəvi davamlılıqları haqqında 

məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  10 

Nəticələrin statistik işlənməsi 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 100-105 

Laboratoriya   

2 

 

 

Mövzu № 15. Funksional qruplu üzvi 

birləşmələrin toksiki xassələri 

Qısa icmalı: Funksional qruplu üzvi 

birləşmələr (spirtlər, karbon turşuları, sadə 

efirlər, aminlər alkilhidrazinlər, 

nitrobirləşmələr), funksional qrupun 

növündən və sayından asılı olaraq 

toksikliyin dəyişməsi, spirtlər orqanizmə 

daxil olması və çevrilməsi, spirtlərin 

narkotik xassələri, karbon turşularının 

orqanizmə zərərli təsiri, aminlər 

ammonyakın alkiləvəzli törəmələri kimi, 

etilenimin mutagen, embriogen və teratogen 

zəhər kimi, alkilhidrazinlərin və 

nitrobirləşmələrin toksiki təsiri haqqında 

məlumat verilir. 

Laboratoriya işi  10 

Nəticələrin statistik işlənməsi (işin davamı) 

Oxu materialları (kitabın adı, müəlliflər və 

lazımi səhifələr göstərilməklə): 

1. Астафьева Л.С. Экологическая химия. 

М., 2006, c. 105-117 

2. Ложниченко О.В., Волкова И.В., 

Зайцев В.Ф. Экологическая химия.М., 

2008, c. 241-249 

 

Laboratoriya   



2 

 


 

 



VI.

 

İmtahanın keçirilməsi forması -yazılı, şifahi, dialoq və ya test. 

VII.

 

Semestr ərzində qiymətləndirmə və bal bölgüsü: 

           Balların maksimum miqdarı – 100 bal. 



A)

 

Semestr ərzində toplanan maksimum bal – 50 bal. 

Dərsə davamiyyətə görə 10 

bal 

Tələbələrin sərbəst işinə (referat, prezentasiya, tədqiqat işi və s.) görə  



Qeyd: Plagiat halları qəti qadağandır! Sərbəst işlə əlaqədar bütün tapşırıqların 

qısa təsviri, təqdim olunma şərtləri, vaxtı  və qiymətləndirmə üsulu dəqiq 

göstərilir. 

10 bal 


Seminar (məşğələ) və ya laboratoriya dərslərinin nəticələrinə görə (eyni 

fəndən həm seminar (məşğələ), həm də laboratoriya dərsləri nəzərdə 

tutulduğu halda onların hər birinə 10 bal ayrılır).  Əgər fənnin tədrisi yalnız 

mühazirə, seminar (məşğələ)  şəklində  nəzərdə tutularsa bu zaman 

davamiyyətə  və  sərbəst işə ayrılmış ballar istisna olmaqla qalan 30 bal 

tədrisin bu növ göstəricilərinə görə hesablanır. 

20 bal 

Kurs işinin hazırlanmasına və müdafiəsinə görə (fənn üzrə kurs işi (layihəsi) 



nəzərdə tutulmayıbsa, ona ayrılan 10 bal seminar (məşğələ) və ya laboratoriya 

dərslərinə əlavə olunur).   

10 bal 

 

B)

 

Semestr imtahanı  nəticəsinə görə - maksimum 50 bal 

Hər biletdə – 5 sual, hər suala – 10 bal verilir 



Qeyd: Tələbənin imtahandan topladığı balın miqdarı 17-dən az olmamalıdır. 

C)

 

Semestr nəticəsinə görə qiymətləndirmə (imtahan və imtahana qədər toplanan ballar əsasında): 

91 – 100 bal 

əla A 

81 – 90 bal 

çox yaxşı B 

71 – 80 bal 

yaxşı C 

61 – 70 bal 

kafi 



51 – 60 bal 

qənaətbəxş  



51 baldan aşağı qeyri-kafi 

 



 

 

Müəllim:______________________________________              İmza:____________________ 

                         (soyadı, adı, atasının adı) 

 

Tarix: _________________________ 

: w35
w35 -> Fənn sillabusu
w35 -> Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu
w35 -> Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu
w35 -> Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu
w35 -> Еколоэийа елминин инкишаф тарихи
w35 -> Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu
w35 -> Azərbaycan respublikasi təHSİl naziRLİYİ baki döVLƏt universiteti FƏnn sillabusu
w35 -> «Ekologiya və torpaqşünaslıq» fakültəsi Əyani və qiyabi şöbə «Ekologiya» ixtisası üzrə Coğrafi ekologiyanın əsasları» fənnindən
w35 -> Еколожи кимйа фянниндян имтащан суаллары


Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə