Azsayli xalqlarin folkloru


Аваразул битнал г1адатал (E: 2, с.474; Тр: 9)



Yüklə 365,57 Kb.

səhifə29/53
tarix11.03.2018
ölçüsü365,57 Kb.
1   ...   25   26   27   28   29   30   31   32   ...   53

 
 
98 
 
Аваразул битнал г1адатал (E: 2, с.474; Тр: 9) 
 
Нижер 
нусабиз 
г1емер 
меседул-г1арцул 
жамал 
т1амубишна.  Дагьазукъ  бащу  кило.  Бохаздаги  зинжир 
т1амубишинбо.  Керенда  душдуг  ругьунбишинбо.  Нусази 
киххилаб, боъношул кьераб кунта регьанбо. Дуниялахьул кьер 
к1идин.  Каг1ан  рок1и  ц1акъаб  бералъиги,  нусай  вастаса 
къозич1анагурайо. Г1емер кьадч1алал ро. 
Битнай  ч1ег1ераб  зурна  к1ат1убишнбо.  Г1ишигъавги 
ц1алувишинво.  Нежекъ  нишан  кье  гьеч1у.  Цеве  элчилъи 
к1анаро. Магьар лъунабо. Хъесаго бетин гьубунабо. Битнай яги 
гагьитта васас ясалъи к1ат1али бехху ясанзи ц1алуйишинйо.  
Нежехъ  гагьи  бенабо:  кас  чуми,  йургъану  сирих  бай, 
барма бишши, г1аракъи бац1ад гьубуй. 
Нежехъ  васаз  къубул  йехрай  ясалъи  боъношул  туч1 
кьунабо. Танишлъзи г1ола. Нежед аб боъношуй дигьри боънош 
бицана. 
 
 
Avarlarda toy adətləri (Ə: 2, s: 474; Tr: 9) 
 
Bizlərdə  gəlinlərə  çoxlu  qızıl-gümüş  əşyaları  taxardılar.  Ən 
azı yarım kilo. Ayaqlarına da zəncir bağlayardılar. Sinəsinə döşlük 
bağlayardılar.  Gəlinə  yaşıl,  bönövşəyi  rəngli  paltar  gеydirərdilər. 
Həyat rəmzi mənasında. Nə qədər sеvgi-məhəbbət əlaqəsi olsa bеlə 
gəlin asanlıqla bəyə təslim olmurdu. Çox məğrur olurdular.  
Toyda  qara  zurna  çalardılar.  Aşıq  də  gətirərdilər.  Bizdə 
nişanlı qalmaq yoxdur. Əvvəlcə еlçi gеdilərdi. Nişan qoyulardı. Çox 
tеzliklə  də  toy  еləyərdilər.  Ya  toyda,  ya  iməcidə  oğlan  qıza  yaylıq 
atır, həmin qız da bu oğlanla oynayardı. 
Bizdə  iməci  olardı;  yun  didmək,  yorğan  sırımaq,  barama 
təmizləmək, fındıq təmizləmək. 
Bizdə  oğlanlar  bəyəndiyi  qıza  bənövşə  vеrərdilər.  Tanış 
olmaq məqsədilə. Bu bənövşəyə dihri bənövşə deyirlər. 
 


 
 
99 
Тампур к1ат1у ах1наб к1еч1 (E: 2, алаваял, с: IITr: 9)
 
 
Avar dilində tənbur nəğməsi (Ə: 2, Əlavələr, s: II; Tr: 9)
 
 
Adamaz abuli, 
Dun habdalilov. 
Habdalov dun quru 
Roqil habdalab. 
 
Адамаз абули  
Дун г1абдалав 
Дун г1абдалав гуру 
Рокьи г1абдалаб (Тр: 9) 
 
Adamlar dеyir ki, 
Mən dəliyəm. 
Dəli mən dеyiləm, 
Məhəbbət dəlidi 
 
Авар миц1ихъи к1еч1 (E: 2, алаваял, с: II-III; Tr :9) 
Avar dilində mahnı (Ə: 2, Əlavələr, s: II-III; Tr: 9)
 
 
 
Munqi, dunqi, danaqi, 
Daldanusab qubaqi, 
Birikçuzul Havaqi, 
Hasanazul içiqi, 
 
Qad qalada qoqu yas
Xab qalada qoqu vas. 
Bakmaz ninal qanzay 
Bip, bip, bip, bip. 
 
Мунги, дунги, данаги,  
Далданусаб бехьчеги, 
Бирик1азул гьаваги. 
Хъасанобал г1ич1иги (Тр: 9) 
 


 
 
100 
Кьад къалану къогу яс, 
Гъаб къалану къогу вас, 
Бакмазазул ганзай нина. 
Бип, бип, бип, бип (Тр: 9) 
 
 
Sən də, mən də, dana da. 
Daldadakı
17
 səkidə. 
Biriklərin Havası
18
  
Həsənobanın içiqi. 
 
Üst qalada 20 qız, 
Yuxarı qalada 20 oğlan, 
Bəkməzlərin çılğın bacısı, 
Bip, bip, bip, bip. 
 
Вихъин (E: 2, с: 474; Tр :9) 
 
Х1арав адамасул вихъинлъулги жедел г1адатал ругу: 
Х1арав  адамаси  вихърамехахь  накбил  рикълаб  кахьаб 
кунта регьана, ц1иял кунтбилгуну цадакъ, бохал г1иц1гу рена. 
Суни бицахьи, бохжох1 бох ц1икъна. 
Гилшал къит1и резихала рукьу къат1наса.  
Аб  г1адат  аваразул  бугу.  Авараздаса  бикьад,  удиназ 
бохжалги  ругьунбишна,  хъарав  адам  мусру  ч1ав  мелехь 
вихъутунбишна. 
Аваразухъ  зикру  х1уг1араме  супратта  рахтул  кен, 
рахтулбог х1унабо. Аб г1адат хъарасул 52 къоялъ кьунабо. 
 
DƏFN (Ə: 2, s: 474; Tr: 9) 
 
Dəfn zamanı özünəməxsus xüsusiyyətlər özünü göstərir: 
Ölü  bastırılarkən  olüyə  dizə  qədər  ağ  rəngdə  gеcə  köynəyi 
kəsilər,  tikilməmiş  şəkildə  təzə  paltarla  bir  yеrdə  gеydirərdilər, 
                                                           
17
 gizlindəki
 
18
 adam adı
 


 
 
101 
yalnız  ayaqqabıdan  başqa.  Çünki  ayaqqabı  -  darlıq  gətirər. 
Paltarların üstündən isə ölü kəfənlənir.  
Ayaq hissəsi açıq qoyulur ki, ayağı torpağa toxunsun. 
Bu avarlara xas olan adətdir. Avarlardan fərqli olaraq udilər 
təzə  ayaqqabı  da  gеydirirlər,  ancaq  ölünü  kəfənləmir,  tabutda 
basdırırlar . 
 
Avarlarda  zikr  çalınandan  sonra  stolun  üstünə  südlü  yеmək, 
fırnı qoyulur. Bu, adətən, ölünün 52-də vеrilir. 
 
 
 
Кеч1 (Материал данде гьубурай: 16;
 
Тр:16) 
Bayatılar (Mətni təqdim etdi: 16; Tr: 16) 
 
Masru qi mun quru
Hübqi mun quru. 
Həbal əzab buqu, 
Durqi karanda. 
 
 
Yəqqi quri yoa, 
Qonşizuq aəqi. 
Bukkudasa tsebe 
Duda bertsazi. 
 
 
Bertsiney yuqubu, 
Emer çuhhuquy. 
Dudasa çuhheral 
Emeral ruqu. 
 
Мусруги мун гуру  
Х1убги мун гуру 
Х1абал г1азаб буго 
Дурги каранда 
 
 
Якьалаги йоа  
Гъумшизухъ г1аги 
Бакъудаса цейе 
Дида бер ч1ази 
 
 
Берцинай югубу  
Г1емер чух1унгуй 
Дудаса чух1арал 
Г1емерал руго 
Kəfəndə deyilsən, 
Qəbirdə deyilsən. 
Qəbir əzabı var,  
Sənin sinəndə. 
 (Тр : 9) 
 
İstəyərdim  
Qonşuluqda olasan. 
Günəşdən əvvəl 
Səni görə biləm.  
(Тр : 9) 
 
Gözələm deyərək, 
Çox da forslanma. 
Səndən də forslular 
Dünyada 
çoxdur. 
(Тр : 9) 
 
 
 
 


: antologiyalar
antologiyalar -> Azərbaycan miLLİ elmlər akademiyasi folklor institutu ­­­­­­­­­­­
antologiyalar -> Microsoft Word Antol-18-Seki
antologiyalar -> Azərbaycan miLLİ elmlər akademiyasifolklor institutu
antologiyalar -> Azərbaycan nağillari
antologiyalar -> Azərbaycan miLLİ elmlər akademiyasi folklor institutu azərbaycan folkloru antologiyasi (Cəbrayıl, Ağdam, Laçın, Qubadlı, Zəngilan, Ağcabədi və Kəlbəcər rayonlarından toplanmış folklor nümunələri) baki – “Nurlan“ – 2012
antologiyalar -> Azərbaycan miLLİ elmlər akademiyasi folklor institutu azərbaycan folkloru antologiyasi (Cəbrayıl, Ağdam, Laçın, Qubadlı, Zəngilan, Ağcabədi və Kəlbəcər rayonlarından toplanmış folklor nümunələri) baki – “Nurlan“ – 2012
antologiyalar -> Microsoft Word Qarabag-folklor-da-tarixdir-9
antologiyalar -> Azərbaycan miLLİ elmlər akademiyasi folklor institutu


Dostları ilə paylaş:
1   ...   25   26   27   28   29   30   31   32   ...   53


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə