D-l adlandırması



Yüklə 7,65 Kb.
tarix11.04.2018
ölçüsü7,65 Kb.
növüYazı

D-L Adlandırması

Optikçe aktif bileşiklerin izomerlerinin adlandırılması yapılırken D-L adlandırma yöntemine göre, normal adlandırma 1 numaralı karbon atomu üste gelecek şekilde, karbon zinciri dikey konumda yazılır.Molekülde asimetrik karbon atomuna bağlı –NH2, -OH, yada halojen gibi gruplar sağ tarafta ise bileşiğin adının başına D, sol tarafına ise L konur.

Örneğin;

Optikçe aktif bileşiklerin D- , L- simgeleriyle gösterilişi karbonhidrat ve aminoasit adlandırılmasında rahatlıkla kullanılırken bazı bileşikler için yetersiz kalabiliyor. Örneğin optikçe aktif olan tartarik asidin formülü yazılıp ikiye bölündüğünde alt kısmındaki gruba göre ‘’D-‘’ üst kısmındaki gruba göre ‘’L-‘’ ön eki alması gerekir.



Bu belirsizliği gidermek için ; Chan,Ingold ve Prelog yeni bir sistem önermişlerdir. Bu sisteme R-S sistemi denir.



R-S Adlandırma Sistemi

Bu sisteme göre atom numarası en küçük olan grup asimetrik karbon atomunun arkasına getirilir. Kalan grupların atom numaralarının sıralanışı büyükten küçüğe doğru saat ibresinin dönüş yönünde ise “R”, saat yönünün tersi ise “S” ön eki getirilir.



Bu sisteme göre adlandırma;

1)

Asimetrik karbon atomuna bağlanmış atomun öncelik sırasını atomun atom numarası belirler. Atom numarası en büyük olan grup en küçük sayıyı alır. Daha sonra diğer gruplar küçükten büyüğe olacak şekilde numara alarak devam eder.



> >> atom numaralarına göre sıralanmıştır.

2)

Asimetrik karbon atomuna bağlı olan ilk atomlar aynı ise 2. Atomların atom numaralarına bakılarak sıralanır. Örneğin bağlı gruplar COOH,CHO,CH3 ise birinci atomlar© aynı olduğundan , bağlı olan ikinci atomlara bakılır. İkincilerden COOH’da oksijen 2 tanedir. Bundan dolayı oksijen atom numaraları (8+8) 16 olduğundan en büyük atom olarak alınır. Aynı şekilde diğer grupların sıralaması yapılır. Böylece atom numaraları sıralaması büyükten küçüğe COOH> CHO>CH3 şeklinde olur.



3)

Yapısında ikili (=) veya üçlü ( ≡ ) bağ bulunan moleküllerde atom numarası toplamı bulunurken ikili bağda atomun iki, üçlü bağda atomun üç defa bağlanmış olduğu düşünülür. Örneğin C= C ikili bağında C atomunun atom numarası hesaplanırken C2-C2 şeklinde düşünülür ve toplam atom numarası 2(6) + 2(6) = 24 olarak bulunur.



4)

En küçük grup(4 numara) arkaya atıldıktan sonra gruplar atom numaralarına göre büyükten küçüğe sıralanır. Sıralamanın yönü saat yönündeyse “R” , saat yönünün tersi ise “S” izomeri olarak adlandırılır.






Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə