Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi



Yüklə 207,65 Kb.

səhifə5/9
tarix20.09.2017
ölçüsü207,65 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

BAHAR-2009  C.8  S.28 (068-090) 

           

ISSN:1304-0278

                     SPRING-2009 V.8 N.28 

 

karşılık verirler  (Rhoades ve Eisenberger, 2002, 699). Diğer bir ifade ile çalışanlar örgütü 



oluşturan temel unsurların kendilerine karşı olan davranışlarını değerlendirir ve bu davranış 

tarzının altında yatan motivasyonu algılar. Bu algılamalar örgütler ve çalışanlar açısından 

önemli görülmekle birlikte örgüte ve çalışana göre de değişebilir. Bazı çalışanlar örgütsel 

destek algılarını örgüt üyelerinin kendilerine bir işi tamamlamak için yardım etmesi veya araç 

sağlaması gibi faktörlere dayandırırken,  diğerleri örgüt üyelerinin kendilerine tanıdığı eğitim 

imkanı çerçevesinde değerlendirebilir. 

 

Güçlü örgütsel destek algısına sahip çalışanlar teorik olarak örgüte fayda sağlayan 



davranışlar gösterme eğilimindedirler (Eisenberger ve ark. 1986, 501). Bu bakış açısı ile 

algılanan örgütsel destek Blau’nun (1964) sosyal etkileşim teorisine dayalı olarak 

değerlendirilmektedir. Bu teoriye göre çalışanlar işleriyle ilgili çabalarını ve performanslarını, 

örgütün gelecekte sağlamasını bekledikleri maddi ve manevi ödüllere bağlı olarak 

biçimlendirirler. Benzer biçimde algılanan örgütsel destek de çalışanların zaman içerisinde 

işverenleri ve örgütleri ile etkileşimi sonucunda gelişir ve örgütün çalışanlara olan bağlığının 

algılanma düzeyini yansıtır. 

Algılanan örgütsel desteğin sebepleri arasında ücret, terfi, iş zenginleştirme gibi örgütsel 

ödüller yer almaktadır. Diğer yandan adalet, yönetici desteği, örgütsel ödüller (tanınma, 

ödeme, terfi gibi), iş koşulları (özerklik, stres yaradan faktörler, eğitim, örgüt üyüklüğü gibi ) 

ve benzeri unsurlar da örgütsel destek algılarını etkilemektedir (Rhoades ve Eisenberger, 

2002, 699). Bunun temel nedeni bu faktörlerin çalışanların örgütü olumlu olarak 

değerlendirmesine yol açmasıdır. Terfi, ödül sistemi, maddi faydalar, eğitim fırsatı gibi 

olumlu iş  şartları da dışsal baskılar sonucundan ziyade örgütün kendi isteğine bağlı olarak 

verildiği zaman algılanan örgütsel destek güçlü bir şekilde  etkilenmektedir (Eisenbergeri, 

Cummings, Armeli ve Lynch, 1997). Fasola (1995, 187) algılanan örgütsel destek ile adalet 

ilişkisini açıklamaya yönelik bir model geliştirmiştir. Geliştirilen modele göre adil prosedürler 

çalışanların algıladığı örgütsel desteği etkileyecek ve bu da duygusal bağlılığı artırma yoluyla 

iş başarısını etkileyecektir. Allen, Shore ve Griffeth’in (2003) çalışmasında çalışanların karar 

almaya katılımı, ödüllerin adaletli olması, gelişme fırsatları algılanan örgütsel desteğin 

gelişimine katkıda bulunmakta ve algılana örgütsel destekte bu uygulamaların iş tatmini ve 

örgütsel bağlılıkla olana ilişkilerine aracılık etmektedir.  

Yapılan araştırmalar algılanan örgütsel desteğin olumlu sonuçları arasında, yüksek 

örgütsel bağlılık, iş tatmini, iş performansı ve örgütsel vatandaşlık davranışı ve düşük işten 

ayrılma eğilimi gibi önemli unsurların yer aldığını göstermiştir (Eisenberger, Fasola ve 

 

76




BAHAR-2009  C.8  S.28 (068-090) 

           

ISSN:1304-0278

                     SPRING-2009 V.8 N.28 

 

Lamastro-Davis 1990; Moorman, Blakely, ve Niehof, 1998; Rhoades ve Eisenberger, 2002; 



Settoon, Bennett, ve Liden, 1996; Wayne, Shore, ve Liden, 1997).

 

Örgütsel destek teorisine 



göre

Örgütsel destek çalışanların kendilerini geliştirmelerine ve başarı arzularını 



gerçekleştirmeye yardımcı olacak kaynakları sağlanması konusunda bir isteklilik de 

uyandırabilir (Armeli ve ark, 1998, 300).  Ülkemizde örgütsel destekle ilgili olarak 

Özdevecioğlu (2003, 114)’nun yaptığı araştırmada örgütsel destekle bağlılığın üç boyutu 

arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Fakat devam bağlılığı ile örgütsel destek arasındaki ilişki 

diğer bağlılık düzeylerine göre düşük çıkmıştır. Buna rağmen örgütü tarafından desteklenen 

bireylerin devam bağlılığının artığı görülmektedir.

 

Ulusal ve uluslar arası yazına dayalı olarak bu çalışmada algılanan örgütsel desteğin 



işle ilgili önemli bir tutum göstergesi olan iş tatminin farklı boyutları ile pozitif yönlü ilişkili 

olması beklenmektedir. Bu beklenti temelde Blau (1964)’nun sosyal etkileşim teorisi 

çerçevesinde açıklanabilir.  Bu teoriye göre çalışanlar örgütün fayda sağlayan tutum ve 

davranışlarına olumlu karşılık verme eğilimindedir. Dolayısı ile örgütün sağladığı destek ve 

çalışanın katkılarına verdiği değere karşılık olarak çalışanlar işlerinden, yöneticilerinden ve 

çalışma ortamından memnuniyet duymaktadır. Diğer bir ifade ile örgütün çalışan 

ihitiyaçlarını tatmin etmesi, çalışanların katkılarını önemsemesi ve çıkarlarını gözetmesi, 

çalışanların örgüt yararına olan iş tatmini ile karşılık vermesine neden olmaktadır. Örgütün 

çalışanların katkılarına verdiği değer, çalışanın örgüt içerisinde kabul edildiği ve istenildiği 

konusunda bir işaret olabilir. Bu işaret de çalışanın işine karşı olumlu tutumlarda bulunmasını 

sağlayarak iş tatmini, hem de örgütüne karşı olumlu tutumlarda bulunmasına katkıda 

bulunarak örgütte kalma arzusu ve yüksek düzeyde performans yaratabilir.

  

Örgütsel destek algısının sebepleri ve sonuçlarına odaklanan çalışmalar algılanan 



örgütsel desteğin bazı bağımsız ve bağımlı değişkenler arasındaki ilişkide ara değişken 

etkisine sahip olduğunu ortaya çıkarmıştır. Örneğin Wayne Wayne, Shore, ve Liden (1997, 

82) insan kaynakları faaliyetlerinin duygusal bağlılık, örgütsel vatandaşlık davranışı ve işten 

ayrılma eğilimi ile ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin ara değişken etkisine sahip olduğunu 

göstermiş, Allen, Shore,  ve Grifeth (1998, 100) de algılanan örgütsel desteğin bağlılık ve 

karar verme süreçleri, iş güvenliği ve ödüllerin adil dağıtımı gibi değişkenler arasındaki 

ilişkide ara değişken olduğunu ortaya çıkarmıştır. Rhoades, Eisenberger ve  Armeli  (2001, 

826) da algılanan örgütsel desteğin bağlılığın, örgütsel ödüller, prosedürel adalet ve yönetici 

desteği ile ilişkisinde ara değişken etkisine sahip olduğunu göstermiştir.  Algılanan örgütsel 

desteğin, yönetici desteği ve gönüllü işten ayrılma arasındaki ilişkide de rol oynadığı da 

 

77



: dosyalar -> makale
makale -> Araştırma Makalesi Research Article
makale -> 1 Mukaddime, Sayı 1, 2010
makale -> Xülasə Bu məqalədə dini kult və kult qrupunun yaranma səbəbləri haqqında klassik və müasir
makale -> Iğdır Üniversitesi / Iğdır University Sosyal Bilimler Dergisi / Journal of Social Sciences
makale -> 23 GÜvenlik kavraminin realiZM, neorealizm ve kopenhag okulu çERÇevesinde tartişilmasi dr. Övgü kalkan küÇÜksolak
makale -> Bir düşünme biçimi olarak nihilizm, hiçbir değer tanımayan görüşlerin ortak
makale -> Araştırma Makalesi/Çeviri Research Article/Translation
makale -> Xv ve XVI yüzyılların önemli kaynaklarından olan tahrir defterleri tımar sistemin
makale -> R. Arabacı & C. Çankaya / Eğitim Fakültesi Dergisi XX (1), 2007, 1-15
makale -> Küreselleşme sürecinde kent "antik siTE’den dünya kentiNE"


Dostları ilə paylaş:
1   2   3   4   5   6   7   8   9


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə