Erzincan Üniversitesi Yayınları



Yüklə 2,83 Mb.

səhifə83/114
tarix08.03.2018
ölçüsü2,83 Mb.
1   ...   79   80   81   82   83   84   85   86   ...   114

 

 

255 



 

küçük  olan  çocuklar,  daha  hızlı  iyileşiyorlar  ve  yeteneklerine  göre, 

Rusya

'da  doğan  Ermeni  çocuklarından  daha  iyi  oldukları  söyleniyor. 



Bu çocukların yerleştirilmesi için, güzel bahçeleri ve oyun alanları olan 

çok  iyi  evler  seçilmiş.  Nadiren  Kilise’ye  gidiyorlar.  Ermeni  Kilisesi 

galiba,  bir Hristiyanı eğitmek için az sayıda İncil hikâyelerini yeterli 

buluyor. 

Burada çeşitli atölyeler tarafından organize edilen marangoz, 

ayakkabı,  gümüş  işleri  vs.  çok  ilginçtir.  Kızlar  Atölyesi,  kendi 

atölyesini yeni açan bir yardımlaşma cemiyetidir. 150 kız, ilk masraflar 

için 1’er Ruble koymuşlar. Bu mütevazı miktarla bir oda kiralamışlar 

ve her gün bu odada, dikiş, nakış ve dantel yapmak için toplanıyorlar. 

Bay  Safrastyan’ın  kız  kardeşi  başkanlık  yapıyor.  Çok  iyi  yetiştirilmiş 

ve iyi 

eğitimli olmalarına rağmen bu kızların çoğu, şu anda neredeyse 



yoksul durumdalar. Onları bu küçük boğucu odada görmek üzücüydü. 

Ancak  onlar,  şu  anda  daha  iyi  olamadıklarını,  malzemelerin  ve  diğer 

şeylerin çok pahalı olduğunu söylediler. Onlara, Belediye Başkanı’nın 

fonundan 1.000 Ruble verdim. Buna müthiş sevindiler. Bu, onlara daha 

iyi bir daire bulmaları için yardımcı olur.  

Piskoposun  misafirperver  evinde,  sorumlu 

çalışanlardan 

bazılarını  görme  fırsatını  yakaladım.  Erivan  Belediye  Başkanı  Bay 

Patçetiryan,  olağanüstü  yetenekli  bir  aktivist,  bana  ve  Bayan 

Safrastyan’a  çeşitli  kuruluşlarla  tanışmak  konusunda  çok  yardımcı 

oldu.    Dün  akşam,  Piskoposun  evinin  balkonunda  Van  Ermenilerinin 

toplantısı oldu. Bunların çoğu oldukça genç erkekler ve kadınlar; hepsi 

geçen yılın Ağustos ayında buraya gelmiş olan mülteciler. Eğer Ermeni 

ırkının  olağanüstü  yaşama  gücüne  bir  kanıt  gerekiyorsa,  biz  o  kanıtı 

burada  görüyoruz.  Bu  genç  erkekler  ve  kadınlar,    başlarına  felâket 

getiren ilk büyük darbeyi atlattıktan sonra, burada/sürgünde, Van’daki 

hayatlarını  yeniden kurmaya başladılar. Haftada iki kez Van Gazetesi 

“Atkhatank”ı  çıkartıyorlar  ve  çeşitli  kurumlar  oluşturmuşlar:  Emek 

Borsası,  Kadın  Atölyeleri  Komitesi,  Öğretmenler  Cemiyeti,  Yetim 

Bakımı,  Okul  Vâsiliği,  Mülteciler  Hakkında  Rapor  Bürosu,  Yerel 

Mahkeme (bu mahkeme, Piskoposun evinde düzenli olarak toplanıyor, 

suçluları  yardımlardan  yararlanmaktan  men  ediyor).  Aynı  zamanda 

Tüketici  Dükkânları,  Kadınlar  Derneği,  Tüccarlar  Derneği,  Kışlık 

Giyecek  Temin  Komitesi; 

Piskoposun  yönetimi  altında  bulunan, 

şehirde yardımları ve hükümetin yardımlarını dağıtan bir komite de var. 

Bunun yanı sıra ilk fırsatta, uzun süredir Vanlı gençlerin özellikle çok 

sevdikleri  futbol  oyunlarına  devam  etmek  isteyen  Spor  Komitesi  de 

mevcut. 



 

 

256 



 

Harold Buxton. 

BELGE 7 

GARF. Fon 102. Sayı 1917. Dosya 168. Sayfa 36 arkası, 37-

37 arkası. 

Aram, Andranik 

ve Arşak Darbinyan imzalı, Rusya’ya göç 

eden  Türk  Ermenilerinin  karşılaştıkları  sorunlar,  bunları 

kendilerinin  halletmesi  için  Türk  Ermeni  temsilciliğinin 

oluşturulması çağrısı. 

Tiflis                                                                                                                    

İl Jandarma İdare Amiri                                  Kopya Çok gizli 

                                                                            

Özel Bölüm 

26.01.1917 

№ 148 

MAJESTELERİ İMPARATORUN Kafkasya Genel Valisi, 



Özel Kalemi, Özel Bölümüne 

Gizli  S


ervis  yoluyla  aldığım  “Türk  Ermeni  hemşehriliğine 

çağrı”nın kopyasını eklemekten şeref duyarım. 

Özel Bölüm                                                                                                            

Gizli 


01.02. 1917 

Polis Dairesine 

Tiflis 

İl Jandarma İdare Amiri Albay PASTRYULİN (imza). 



Kopya 

Türk Ermeni hemşehriliğine çağrı. 

Türk  Ermeni  halkının  bir  kısmına,  Rus  Hükümeti  ve  Rus 

Ermeni  örgütleri  yardım  etmeye  başladı.  Göçmenleri  yerleştirerek, 

kendilerine  gıda ve giyecek sağlayarak, barınak ve okullar açarak vb. 

ile  y


ardımcı  oldukları  Kafkasya’ya  göçmen  olarak    sığınmalarının 

üzerinden iki yıl geçti.  

Mağdur olan Türk Ermeni kitlesi, kendi dışındaki nedenlerle; 

ancak  genelde

,  örgütsüzlüğüne  bağlı  olarak,  ilgili  işlere  kendisine 

yakışır bir katılımda bulunamadı.  




 

 

257 



 

Söylemeye gerek yoktur ki, bu tecrit,  Türk Ermeni aydınları 

tarafından  defalarca  bunların  giderilmesi  için  açıklamalar  ve  projeler 

yapılmış  olmasına  rağmen,  göçmen  ve  yeniden  tesis  işlerine  olumsuz 

yansımış  ve  çeşitli  aksaklıklar  oluşturmuş  olmalıdır.  Ancak,  bunlar 

sonuçsuz  kalmıştır;  çünkü  o  günlerde,  Türk  Ermeni  nüfusunun  tüm 

yöneticileri  bir  merkezî  organ  örgütlemeyi  başaramamışlardı; 

dolayısıyla  Rus  Ermeni  kuruluşları  bu  işlerin  ağırlığını  kendi 

omuzla

rında  taşımak  zorunda  kalmışlar;  merkez  yerlerde  oluşturulan 



göçmen  toplama  organları  ise,  sadece  yerel  bir  özellik  taşıyarak, 

ortaklaşa  ve  belirli  bir  plan  dahilinde  etkili  bir  faaliyet 

oluşturamamışlardı. 

Şu  anda,  iki  yıllık  olaylardan  sonra,  Türk  Ermeni  halkının, 

kendilerinin yasal temsilcilerinin yardımıyla göçmenlere ilişkin işlerin 

ana kısmını üzerine alması acil bir gerekliliktir: 

1) Rus Ermen

i kurumlarına yardımcı olunması, 

2) Yerel Türk Ermeni kuruluşları arasında uyumun ve tek düze 

faaliyetin oluşturulması ve bu faaliyetin kontrol edilmesi

3) Rus Er

meni ve Türk Ermeni kurumları ile göçmen organları 

arasında samimi ilişkilerin desteklenmesi. 

Kısa  bir  süre  sonra,  Eçmiadzin’de,  göçmenler  arasında  ve 

göçmenlere  ilişkin  tüm  hayır  işlerinin  birarada  toplanacağı  merkez 

organda,  uyumun  sağlanması  için  göçmen  işleriyle  ilgilenen 

o

rganizasyonlar kongresi yapılacaktır. İsteklerini yerine getirecek Türk 



Ermenilerinin  temsilcilerinin  bu  kongrede  olm

ası  gerekmektedir. 

Bunların faaliyetlerinin asıl amacı, göçmenlere ilişkin bir merkez organ 

oluşturmaktır. Bu temsilcilerin, Türk Ermeni organizasyonlarında yetki 

kullanmaları  için  kökenleri,  parti  mensubiyetleri  vb.  konularda  fark 

gözetilmeksizin tüm göçmenlerin temsilcileri olması gerekmektedir. Bu 

bakış  açısı  referans  alınarak,  Kafkasya’da  yaşayanların  olduğu  gibi, 

yeniden  alınan  bölgelerdeki  Türk  Ermenilerin  de  bölge  temsilcileri 

yerine  genel  bir  yönetime  sahip  olmaları  ve  Eçmiadzin  Kongresi’nde 

istekleri için bir sözcü yetkilendirmeleri arzu edilmektedir. Buna onay 

almak, 

bize  zaman  ve  merkez  organın  seçimine  başlamak  için  imkan 



gereklidir.  

Tüm  Türk  Ermenilerinin,  göçmenlerin  ve  metropolde 

yaşayanların, bizim bu çağrımıza yanıt vereceklerini; bize, göçmen ve 

yeniden tesis işlerinin olumlu şekilde yürütülmesi, tek koşul olan Türk 






Dostları ilə paylaş:
1   ...   79   80   81   82   83   84   85   86   ...   114


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə