Flsf (Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi), 2017 Güz, sayı: 24, s. 377-392



Yüklə 187,09 Kb.

səhifə1/6
tarix17.11.2018
ölçüsü187,09 Kb.
  1   2   3   4   5   6


 

FLSF (Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi), 2017 Güz, sayı: 24, s. 377-392 

ISSN 1306-9535, www.flsfdergisi.com 

Makalenin geliş tarihi: 29.07.2017 

Makalenin kabul tarihi: 14.12.2017 

EKOFEMİNİZM VE DUALİZM FİKRİ 

Seçil Mine TÜRK

*

 

ÖZ 



Ekoloji ve feminizmin meydan okuyucu bir sentezi olarak ekofeminizm 

hiç kuşkusuz son otuz yılın en kayda  değer ve önemli sosyal hareketlerinden 

biridir.  Ekofeminizmin  en  genel  haliyle  ataerkil  tahakküm  biçimleri  ile 

doğanın  tahakküm  altına  alınma  biçimleri  arasındaki  karmaşık  ve  kendine 

özgü bağlantılar üzerinde düşünen bir hareket ve teori olduğu ileri sürülebilir. 

Bu  çalışma  hala  tartışılan  ekofeminist  harekette  dualizm  fikrininin  yerini 

incelemeye  çalışacaktır.    Çalışmanın  merkezi  argümanı  dualizm  fikrinin 

eleştirisinin  genel  olarak  ekofeminizmin  kurucu  bir  unsuru  olduğudur. 

Çalışma  iki  ana  bölümden  oluşmaktadır.  Birinci  bölümde  ekofeminist 

araştırmacıların  çalışmalarına  atıfla  kısaca  ekofeminizmin  temel  ilkeleri 

açıklanacak,  ikinci  bölümde  ise  ekofeminist  perspektifteki  dualizm  fikrinin 

eleştirisinin merkezi konumuna ışık tutulmaya çalışılacaktır. 

Anahtar Kelimeler: Ekofeminizm, Tahakküm, Hiyerarşi, Dualizm. 

 

(Ecofeminism and the Idea of Dualism) 

 

ABSTRACT 

Ecofeminism  as  a  challenging  synthesis  of  ecology  and  feminism  is 

undoubtedly one of the most significant and remarkable social movements  of 

the last thirty years.  One can assert that ecofeminism is both a theory and a 

movement  that  reflects  upon  the  complex  and  specific  connections  between 

the forms of masculine domination and domination of nature. This study seeks 

to  explicate  the  idea  of  dualism  in  ecofeminist  movement  that  is  still 

surrounded  with  controversy.  The  central  argument  of  the  study  is  that  the 

critique  of  the  idea  of  dualism  is  a  constitutive  aspect  of  ecofeminism  in 

general.  The paper is structured into two major sections. The first section of 

the paper will briefly explain the basic tenets of ecofeminism with particular 

references to the works of ecofeminist scholars, whereas the second part will 

attempt  to  shed  light  on  the  central  position  of  the  critique  of  the  idea  of 

dualism in ecofeminist perspective.  

Keywords: Ecofeminism, Domination, Hierarchy, Dualism. 

 

 

                                                           

*

  Gazi  Üniversitesi  İktisadi  ve  İdari  Bilimler  Fakültesi  Siyaset  Bilimi  ve  Kamu 



Yönetimi Bölümü öğretim üyesi 


“Ekofeminizm ve Dualizm Fikri” 

Seçil Mine TÜRK 



FLSF (Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi), 2017 Güz, sayı: 24, s. 377-392 

 

378 



Giriş 

İnsan ve doğa arasındaki ilişki, bilim ve felsefenin uzun ve görkemli 

yolculuğunun  temel  meselelerinden  biri  olmuştur.  Günümüzde  farklı 

varyasyonlarıyla  ekolojik  düşüncenin  sosyal  teori  içindeki  konumu  söz 

konusu  ilişkinin  merkezi  konumunun  bir  başka  uzantısı  olarak  kabul 

edilebilir.    Bununla  birlikte  “insan-doğa  problematiği”,  Salleh’in  de  işaret 

ettiği  gibi,  gözüktüğünden  de  zorlu  bir  konum  arz  eder.

1

  Bu  problematiği 



derinleştiren  unsurlardan  biri  insan  ve  doğa  arasındaki  ilişkinin  belirli  bir 

tarihsellik  düzlemi  üzerinden  keskin  bir  karşıtlık  ve  ikilik  temelinde 

kurgulanması  olmuştur.  İnsan  ve  doğa  arasında  inşa  edilen  söz  konusu 

ikiliğin boyutları ve anlamı bilhassa ekoloji düşüncesinin evriminde eleştirel 

bir düşünsel mesainin konusu olmuştur.  

Buradan  hareketle  bu  çalışma  ekofeminizm  düşüncesinde  dualizm 

fikrinin  nasıl  konumlandığına  ve  söz  konusu  fikrin  önemine  işaret  etmeye 

çalışacaktır.  Çalışmanın  temel  argümanı;  dualizm  fikrinin  eleştirisinin 

ekofeminist  perspektif  için  kurucu  bir  ortak  nokta  teşkil  ettiği  ve 

ekofeminizmin  doğa  ve  kadın  özgürleşimi  arasında  bağ  kuran  eğiliminin 

esasen  bu  kurucu  nokta  üzerine  inşa  edildiğidir.  Bu  çerçevede  çalışmada 

önce  ekofeminizme  dair  tanımlayıcı  bir  genel  çerçeve  çizilecek  ardından 

ekofeminist perspektif içinde dualizm nosyonunun yeri tartışılacaktır.  

 

Ekofeminizm: Temel Kabuller 

Löwy’nin deyişiyle, “gezegeni tehdit eden, mevcut üretim ve tüketim 

tarzının  sonuçları  arasındaki  tehlikelerin  bilincine  varmamızı  sağlamak” 

temelinde  somutlaşmış  ekoloji  düşüncesi

2

  çeşitli  varyasyonları  ile  hem  bir 



eylem  çerçevesi  hem  bir  ideoloji  hem  bir  teorik  perspektif  hem  de  bir 

toplumsal-politik  program  olarak  görülebilir.  Farklı  ekolojik  yaklaşımların 

temelinde  “yeryüzünün  daha  geniş  kısmında  daha  fazla  insanın  yaşıyor 

olması”ndan  “yerel  ve  bölgesel  ekolojilere  verilen  zarar”a  uzanan  bir  dizi 

nedensellik

3

  ve  bu  nedensellik  ağı  üzerinden  ekolojik  sorunlara  dair  bir 



tahayyül geliştirme çabası vardır.  

Bu çaba etrafında ortaya çıkmış bir eğilim olarak ekofeminizm; “doğa 

üzerindeki tahakküm ve bunun neticesi olarak ortaya çıkan ekolojik yıkımla, 

kadın  üzerindeki  ataerkil  tahakküm  arasında  yakın  bir  ilişki  olduğunu” 

                                                           

1

 Ariel Salleh, “Ecofeminism as Sociology”, Capitalism Nature Socialism, vol. 14, no. 1, 



2003, s. 61.

  

2



 Michael Löwy, Ekososyalizm: Kapitalist Ekolojik Felakete Radikal Bir Alternatif, çev. 

H. T. Abadan, Epos Yayınları, Ankara, 2014, s. 24. 

3

 John Bellamy Foster,  Marksist Ekoloji, çev. B. Baysal, Kalkedon Yayınları, İstanbul, 



2012, s. 42. 



Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə