GüLÜstan prospekti Şəhid komandir Əli Çitsazianın həyat yoldaşı Zəhra Pənahinin xatirələri



Yüklə 2,21 Mb.
səhifə9/14
tarix30.12.2017
ölçüsü2,21 Mb.
1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   14

Doqquzuncu fəsil: Gülab alması


1987-ci il, iyunun 25-i idi. Anamgildə idim, halım pis idi. Anam həmişəki kimi cəbhəyə yardım edən dərzi sexində çalışırdı. Günortaya yaxın əmim oğlu Vəhid çox narahat halda bizə gəldi. Vəhidin elə vəziyyətdə gəlişi dünyanın ən pis fikirlərini beynimə salmağa kifayət edirdi. Həyəcanla soruşdum: "Nə olub? Vəhid, düzünü de, Əli ağaya nəsə olub?"

Vəhid o qədər narahat idi ki, danışa bilmirdi. Dedi: "Firiştə xanım, yaxşı xəbər deyil. Əli ağa tapşırıb ki, sənə yavaş-yavaş deyim". Dedim: "Tez ol, ürəyim partladı!"

Dedi: "Söz ver ki, narahat olmayacaqsan".

Dedim: "Vəhid, sən Allah, tez ol".

Dedi: "Əli ağadan başqa heç kimin xəbəri yoxdur. Dedi ki, qayınanangilə gedəsən".

Nigaran halda dedim: "Deyirsən, yoxsa yox?! Sən Allah, Vəhid, incitmə”.

Kövrək halda dedi: "Deyirəm. Firiştə xanım, Əmir ağa şəhid olub. Əli ağa dedi ki, sənə yavaş-yavaş deyim".

Məndən qabaq ağlamağa başladı. Yerimdə donub qalmışdım, şok içində idim, nə edəcəyimi bilmirdim. Sanki başıma gürzlə möhkəm vurmuşdular. Gic kimi qalmışdım. Vəhid nə deyirdi? Niyə ağlayırdı?

Narahatlıqdan ürəyim bulandı. Tualetə qaçdım. Qusur və inanmadan Əmiri fikirləşirdim. Yox, inanmağım gəlmirdi. Başım ağırlaşmışdı. Elə bilirdim yuxu görürəm. Yəni Əmir bu tezliyə getdi?!

Həyətdəki kranın suyu soyuq idi. Əyilib üzümü onun altına tutdum. Yuxudan oyanmalı idim. Lakin heç vaxt belə sayıq olmamışdım. Kranı bağlayıb üzümü qurutdum. Əli ağa bir ay idi cəbhəyə getmişdi. İndi dönmüşdü, amma necə?!

Geyinib qayınanamgilə getdim. Münirə xanım da orada idi. Deyəsən, o da xəbər tutmuşdu, amma bir söz demirdi. Narahat halda salamlaşdıq. Mənsurə xanımın halı yaxşı idi, təbii davranırdı, hadisədən xəbəri yox idi. Mənsurə xanım mənə albalı şirəsi gətirmək üçün mətbəxə keçdi.

Bu vaxt Əli ağa, ağa Nasir və Hacı Sadiq də gəldilər. Onun üçün darıxmışdım. Mətbəxə girib Mənsurə xanımı öpdü. Çox qocalmışdı. Əli ağa və Hacı Sadiq analarının əlindən tutdular və ağa Nasirlə birgə yataq otağına getdilər. Ürəyimin döyüntüsünü eşidirdim. Sanki boğazımın ortasına gəlmişdi. Ev qəm-kədər içində idi. Fikirləşirdim ki, indi Əli ağanın üzərinə necə ağır iş düşüb!

Mənsurə xanıma ürəyim yanırdı. Nəfəsim gəlmirdi. Qalxıb evdən qaçmaq istəyirdim.

Birdən qayınanamın ağlamaq səsi gəldi. Qışqırıb Əmiri çağırırdı. Hamımız bilirdik ki, Əmiri başqa cür sevir. Əli ağa otaqdan çıxdı. Mənsurə xanımın ağlamaq səsi daha da yüksəldi.

Əziz Əmirim! Qəşəng Əmirim! Əmir - canım, ömrüm! Xudaya! Bütün ömrüm getdi! Gözəl Əmirim getdi! İlahi...

Mənsurə xanımın ağlamağı adamın ürəyinə od vururdu, ciyərini yandırırdı. Ağlaya-ağlaya Əli ağanın önünə qaçdım, soruşdum: "Əli ağa, düzünü de, nə olub?"

Əli ağanın gözləri, üzü və boğazı qızarmışdı, amma ağlamırdı. Sanki məni indi görürdü. Xüsusi bir halda, kədər dolu mehribanlıqla baxıb dedi: "Qardaşım Əmir şəhid oldu".

Mənsurə xanım otaqdan qaçıb dedi: "Əli, Əli, dayan. Düzünü de, indi Əmirim haradadır?"

Əli ağa kövrəlmişdi, amma ağlamırdı. Qollarını açıb Mənsurə xanımı qucaqladı. Anasının başını və çiyinlərini tumarlayıb qulağına deyirdi: "Ana, möhkəm ol. Həzrət Zeynəbdən, həzrət Zəhradan ilham al, Allahdan kömək istə. Ana, gərək dözümlü olasan. Əmir indi Kərbəla şəhidlərinin yanındadır. Əmir İmam Hüseynə "ləbbeyk" deyib. Gərək biz də deyək. Sən, mən, atam - hamımız “ləbbeyk” deməliyik. Ana, Allahın yanında Əmirin məqamı kiçik deyil, onu kiçiltmə, dağ kimi güclü ol. Bunların hamısı imtahandır. Allah yolunda verdiyin şeydən ötrü ağlama, fəxr elə. Ana, Allaha and olsun, bu gün əsl müsəlman oldun".

Mənsurə xanım bir az sakitləşdi. Əli ağa üzünü bizə tutub dedi: "İmkan daxilində ağlamayın. Başınızı dik tutun. Əmirin qonaqlarına fəxrlə xoşgəldin deyin. Bu gündən bizim bütün hərəkətlərimiz düşmənin mikroskopu altındadır. Özünüzü zəif göstərməyin".

Dost-tanış, qohum və qonşu yavaş-yavaş xəbər tutub təbrik və başsağlığı üçün qayınanamgilə gəldilər. Əmirin bu tezliyə şəhid olacağını heç kim düşünməzdi. Hamı Əmirdən çox Əli ağadan nigaran idi. O, müharibənin əvvəlindən cəbhədə olmuşdu.

Mənsurə xanımın halı yaxşı deyildi, amma bütün şəhid anaları kimi ağlamamağa və dözümlü olmağa çalışırdı. Ata-anam və bacılarım da gəldilər. Bütün divarlar qaraya büründü. Əmirin qara lentli şəkli divara vuruldu. Evin hər tərəfindən qəm-qüssə yağırdı.

Qonşular kömək etmək üçün mətbəxə keçirdilər. Buzlu su və zəfəran şərbəti hazırlayıb xurma və vafli ilə qonaqlara verirdilər. Qızarmış un və halva ətri evi bürümüşdü. Özümdə deyildim, xəstə və halsız idim. Sakit bir yerə gedib rahat şəkildə yatmaq istəyirdim. Ancaq oyananda bütün mehribanlığı, sevgisi və gümrahlığı ilə Əmir də olsun. Əmir kənarları qara eynəyi ilə məni görən kimi gülür, “Firiştə bacı, Firiştə bacı” sözləri bir an da dilindən düşmürdü.

Məryəm, onun yoldaşının ailəsi, Hacı baba, Xanımcan, Məhəmməd dayı, Fatimə xala və digər tehranlı qohumlar da axşam ağlaya-ağlaya gəldilər.

Onların ağlamaları və ah-nalələri aşuranı yada saldı. Əmir bütün qohumlar üçün əziz idi, Hacı baba və Xanımcan üçün isə daha əziz.

Əli ağa olmasaydı, səhərəcən hamımız əldən gedərdik. Gah Mənsurə xanımın başını qucaqlayıb onunla danışırdı, gah ağa Nasirin yanında oturub başını çiyninə qoyur və ona ürək-dirək verirdi, gah da Hacı babanı və Xanımcanı qucaqlayıb onları sakitləşdirirdi. Mənim yanıma gələndə isə dərdi açılırdı.

O deyirdi: "Müharibə başlayandan indiyə qədər dost-yoldaşlarımdan bir batalyon adam şəhid olub, mənsə hələ sağam. Əmir dörd ay idi cəbhəyə getmişdi, mənsə yeddi ildir cəbhədəyəm. Mən nə etmişəm ki, Allah məni qəbul etmir, əvəzində Əmiri belə tez aparır. Nə üçün Əmir bu tezliyə şəhid olmalıdır, mənsə hələ yaşamalıyam?!"

Mən eşidib kövrəlirdim.

- Əli, naşükürlük eləmə, özün dediyin kimi, Allahın razı olduğuna razı ol!

Ertəsi gün səhər küçə Quruculuq cihadının land roverləri, Sepahın nissan patrolları və müxtəlif avtobus və mikroavtobusları ilə dolu idi. O maşınlar evə və küçəyə toplaşmış insanları Cənnət bağı məzarlığına aparacaqdı. Əli ağa qəhvəyi rəngli köynək geyinmişdi. Köynək əynində yellənirdi. Sanki onu təkcə çiyin sümükləri saxlayırdı. Üzü arıqlıqdan qurumuş və saralmışdı. Ağır bir gecə keçirdiyi bilinirdi. Dünəndən heç birimiz nə nahar yemişdik, nə şam, nə də səhər yeməyi.

Əli ağa Mənsurə xanımı qucaqlamışdı və tez-tez qulağına deyirdi: "Özünə hakim ol, ana, möhkəm ol. Həzrət Zeynəb kimi rəftar et, düşməni yaddan çıxarma!"

Məryəm bir bacı kimi özünü saxlaya bilmirdi, göz yaşı dayanmırdı. Əli ağa deyirdi: "Məryəm can, ağla, amma yavaşca. Çalış səsini naməhrəm eşitməsin".

Əmir ağanın şəhid olduğunu eşidəndən halım daha da pisləşmişdi. Hələ də ürəyim bulanırdı. Tualetə qaçanda Əli ağa məni görüb soruşdu: "Nə olub? Sən hələ yaxşılaşmamısan?! Uşaqların birinə deyim səni xəstəxanaya aparsın?"

O vəziyyətdə Əli ağanın mənə fikir verdiyini belə düşünməzdim, o ki qala xəstəxanaya göndərəcəyini. Dedim: "Yox, bir şey deyil. İndi düzələr".

Hava isti idi və mənə əziyyət verirdi. Yavaş-yavaş hamımız evdən çıxdıq. Bəzi qonşular evdə qaldılar ki, qonaqlar qayıdana qədər sərin su, şərbət və halva hazırlasınlar. Mən ata-anamla həyətə düşdüm. Əmirin dəfninə gəlmiş adamlar maşın və avtobuslara minib Cənnət bağı məzarlığına yola düşdülər. Məzarlığa qədər yolumuz Sepahın hərbi maşınları və Quruculuq cihadının land roverləri ilə dolu idi. Çoxunun şüşəsinə Əmir ağanın şəkli ilə qara parça və gül vurmuşdular.

Cənnət bağında orkestr qrupu ifa edirdi, hər iki tərəfdə çoxlu döyüşçü və pasdar dayanmışdı. Əmirin tabutu bayraq və güllərlə bəzədilib yuyucuxananın önündəki ərazinin ortasına qoyulmuşdu. Döyüşçü və pasdarlar hörmət əlaməti olaraq əllərini alınlarına yaxınlaşdırıb dərin sükuta qərq olmuşdular.

Əmirin tabutunu görəndə ayaqlarım əsdi. Mənsurə xanım, ağa Nasir, Hacı Sadiq və Əli ağa balkonun altında dayanmışdılar. Mənsurə xanımla Məryəmin üzü qızarmışdı, amma ağlamırdılar. Ayaqlarım əsirdi. Anam qolumdan tutdu. Museyibin dəfninə gəldiyimiz günü xatırladım. Musiqi dayandı və səsucaldandan Quran səsi yayıldı. Qiraətçi balkonda dayanıb Quran oxuyurdu. Camaat get-gedə çoxalırdı. Hacı Sadiq, Əli ağa, ağa Nasir, cümə imamı, vali və başqa bir neçə nəfər balkona çıxdılar. Quran oxunuşu bitəndə aparıcı cümə imamı Ayətullah Musəvi Həmədanini tribunaya dəvət etdi. O və vali çıxış edəndən sonra növbə Əli ağaya çatdı.

Cənnət bağının havası isti idi. Halım get-gedə pisləşirdi. Əli ağa çıxışa başladı:

- Hüseynə salam olsun! Hüseyn dostlarına salam olsun! Mən Əmir Çitsazianın dəfninə toplaşdığı üçün Həmədan vilayətinin şəhidpərvər xalqına təşəkkür edirəm. Çox zəhmət çəkmisiniz. Lakin sizdən daha böyük xahişim var: imamı tək qoymayın, onun sözlərini cani-dildən qəbul edin. İmam üç il öncə müdafiəni vacib sayıb bizdən cəbhələri boş qoymamağımızı istədi. Özümüzə müxtəlif cəbhələr düzəltməyək. Cəbhə yalnız ön xətdir və orada iştirak etmək hamıya vacibdir. İmamın yenidən tribunaya qalxmasına və növbəti dəfə cəbhəyə getməyimizi istəməsinə səbəb olmayın. Əgər biz yaxşı əsgəriksə, əziz imamın bir dəfə buyurması kifayətdir. Biz dünyaya sübut etməliyik ki, imamımızın sözünü can-başla yerinə yetiririk. Bir əlinizdə Quran, bir əlinizdə silah tutub haqq cəbhələrinə doğru gedin və deyin: Qələbəyədək müharibə!

Hamı bir nəfər kimi qışqırmağa başladı: "Qələbəyədək müharibə!"

Cənnət bağında o qədər qələbəlik idi ki, tərpənmək olmurdu. Nəfəsim gəlmirdi. Anama dedim: "Ana, halım çox pisdir".

Anam əlimi tutdu. Birtəhər yolu açdı və Şəhidlər gülzarı məzarlığına tərəf getdik. Bir ağacın altında oturduq. Anamda su butulkası vardı. Ovcuna su töküb üzümü yudu.

Səsucaldandan Əli ağanın səsi gəlirdi:

- Allaha şükür edirəm ki, qardaşım Allah düşmənləri tərəfindən şəhid edildi, yalançı Allah dostları tərəfindən yox. Əmir dörd ay idi cəbhəyə getmişdi, amma bizdən önə keçdi.

Sərin meh əsirdi. Söyüd ağacının altında oturmuşdum. Anam ətrafı gəzib qəbirlərin üstündə oturur, fatihə oxuyurdu. Bir az sonra səsucaldandan səs gəlmədi. Anam mənə yaxınlaşıb dedi: "Deyəsən, namaz qılırlar. Sən burada otur, mən namaz qılıb qayıdıram".

Anam gedəndən sonra izdihamın səsi ucaldı:


Tərcümə:
"Şəhidlərin dəfni üçün Mehdi, gəl! Mehdi, gəl!"
Əmirin tabutu əsgərlərin qolları üstündə yola düşdü. Camaat tabutun ardınca qaçırdı. Yerimdən qalxıb gözümü camaata dikdim. Əli ağa və Hacı Sadiq öndə tabutun altında idilər. İrəliləmək istəyirdim ki, ətrafım hər tərəfdən qaçaraq "la ilahə illəllah" deyən camaatla doldu. İzdihamın arasında qaldım; nə irəliyə yol vardı, nə də geri qayıtmaq olurdu. Hara baxırdımsa, kişi və qadınlar tabuta sarı qaçıb qışqırırdılar:
Tərcümə:
"Bu gül haradan gəlib? Kərbəla səfərindən gəlib.

Bu bizim gülümüzdür, Rəhbərə hədiyyəmizdir..."


İstilik və izdiham vəziyyətimi ağırlaşdırırdı. Nəfəsim çatmırdı və əl-ayaqlarım əsirdi. Əmirin o tabutun içində olduğunu fikirləşəndə pis olurdum. Sanki dünyanın sonu çatmışdı və kimsə məni qəbrə tərəf aparırdı. Həmin hisslərimi ifadə etməyə çətinlik çəkirəm. Bildiyim odur ki, o anlarda ətrafımda hər şey qara, ölü, hərəkətsiz və kədərli idi. Dünya gözümdə dəyərsiz olmuşdu. Mənim üçün heç nəyin əhəmiyyəti və dəyəri qalmamışdı...

Camaat mənə fikir vermədən irəliyə qaçır və qiyamət gününü xatırladırdı. Bəsic üzvü olan bir qoca belinə bağladığı metal qabdan üz-başımıza gülab səpirdi.

Günəş düz başımızın üstündən saçıb yeri kabab edirdi. Səma buludsuz, təmiz və isti idi. O qədər izdihama baxmayaraq, Cənnət bağı yalqız, kədərli və sıxıcı idi. Səslər bir-birində itmişdi, o qədər adamdan bir səs eşidilmirdi. Əmir azad və yüngül halda getmişdi, matəmi isə hər yeri bürümüşdü.

Bir qəbrin üzərində oturdum. Boz rəngli köhnə bir məzar daşı idi. Yazıları oxunmurdu. Qəbrin üstünə kölgə salmış böyük şam ağacının 40-50 yaşı olardı. İynə kimi yarpaqları istidən və susuzluqdan qaralmışdı. Ağacın altında oturub qarmaqarışıq fikirlərə qərq oldum.

Yəqin ki bir neçə saat ötmüşdü. Camaat bulud parçaları kimi bir-birindən ayrılıb hərəsi bir tərəfə gedirdi. Günəşin istisi dalğalanıb məzarların üzərindən buxar kimi qalxırdı. Avtobuslar qapısıaçıq vəziyyətdə düzülmüşdü. Camaat onlara tərəf qaçırdı. Özümü avtobusların birinə çatdırdım.

Əmirin təbəssümlə başım üstə uçan mehriban və səmimi ruhunu hiss edirdim.

Gülab ətri gələn avtobusa mindim. Avtobusdakı qara çadralı qadınlar şəhidlərin pak ruhuna salavat deyirdilər. İkinci cərgədə bir qadının yanı boş idi. Oturdum. Başım gicəllənirdi. Yatmaq istəyirdim.

Gözlərimi yumub dedim: "Əmir, əlvida!"

Avtobus yola düşdü və salavat səsləri çoxaldı. Pəncərədən gözümü qəbrin ətrafında halqa vurmuş adamlara zillədim. Gözümü yumdum, yenidən açdım. Bir də yumub dodaqaltı dedim: "Əlvida, Əmir can. Bağışla, mən sənin üçün bir iş görməmişəm, amma şəfaət yadından çıxmasın".

Günorta ev qonaqla dolu idi. Ürəyim bulanırdı, amma özümü saxlayırdım. O qədər adamın içində hər dəqiqə tualetə qaçmağa utanırdım. Nə qalxıb kömək edə bilirdim, nə də bir yerdə oturmağa halım vardı. Pəncərəsi küçəyə açılan yataq otağında çadranı üzümə çəkib uzanmışdım. Otaqda bir neçə qadın da vardı. Qadınların biri dedi: "Əli ağa Əmirin paltarının bir düyməsini qopardı, gördün?"

Başqa bir qadın cavab verdi: "Yox, görmədim. Niyə ki?"

- Deyirlər düyməni girov götürüb.

Qadın təəccüblə soruşdu: "Girov?!"

Qulağımı şəklədim.

- Hə. Canından uzaq, dilim qurusun! Deyirlər qardaşının paltarının düyməsini qoparıb ona and verib ki, tez bir zamanda məni də özünlə apar; yəni şəhid olsun.

Qalxıb oturdum və mat-məəttəl hər iki qadına baxdım. Onları tanıyırdım, Mənsurə xanımın qohumları idilər. Ürəyimin döyüntüsünü eşidirdim. Yenə boğazıma gəlmişdi.

Soruşdum: "Necə?!"

Məni yenicə görən qadınlar özlərini itirdilər, xəcalət içində dedilər: "Heç nə".

Yazıqlar orada olacağımı gözləmirdilər. Ayağa qalxıb dəhlizə getdim. Qadınlar süfrə sərirdilər. Kişilər pilləkəndən içəri süfrə, çörək, göyərti və qazlı içki verirdilər.

Anam qapının önündə kömək edirdi. Gözlərim qaralırdı, hər yer başıma fırlanırdı. Anam məni görən kimi yaxınlaşıb dedi: "Firiştə can, gəldin?! Harada idin? Halın necədir?"

Tualetin qapısını açdım. Əlimi tutdu və bir yerdə içəri girdik. Burnuma kababın iyi dəyən kimi mədəm alt-üst oldu. Anam üzümə su vurdu və çəkildi ki, rahat qusum. Halım yaxşılaşanda başımı sinəsinə qoyub onu qoxuladım. Anamın gözəl ətri halımı yaxşılaşdırırdı. Anam gülüb dedi: "Naz eləmə, gəl gedək, qız". Sonra əlimdən tutub məni yataq otağına apardı.

Bir ventilyator gətirib qarşıma qoydu və işə saldı. Mantomun düymələrini açdı, çadramı başımdan çıxardı. Gözlərimi bağladım ki, nə qədər ürəyim istəyir yatım. Əli ağa həyəcanla içəri girdi.

- Firiştə xanım, gülüm, nə olub? Xəstəxanaya gedək?

Göz-qaşla bildirdim ki, yox.

Dedi: "Nahar yeyirsən?"

Anam mənim əvəzimə cavab verdi:

- Xörəyin iyindən ürəyi bulanır.

Əli ağa narahat halda dedi: "Belə olmaz, gülüm. Gərək bir şey yeyəsən. Nə istəyirsən sənə alım?"

Dedim: "Gülab alması" .

O durumda yalnız onu yeyə bilərdim.

Əli ağa tələsik getdi. Qonaq otağından boşqablara dəyən qaşıq və çəngəllərin səsi gəlirdi. Xörək və kabab iyi mədəmi bulandırırdı. Anama dedim: "Ana, sən Allah, qapını bağla".

Birdən başım gicəlləndi. Otaq başıma hərləndi. Gözlərim ağırlaşdı. Anam cəld bayıra qaçdı. Bayırdan səsini eşidirdim. Əli ağa, zəng edin təcili yardım gəlsin. Firiştə..."

Əli ağa otağa girdi. Yanında iki kişi və əlində iki-üç kiloluq bir kisədə gülab alması vardı. Kişilər sürməyi xalat geyinmişdilər. Birinin əlində kiçik bir çanta vardı. Anam təzyiqimi ölçən kişiyə tez-tez vəziyyətimi danışırdı. Kişi mənə serum qoşdu və içinə bir neçə iynə batırdı. Əlinin çəkdiyi rəsmi xatırladım: kəpənəyin qanadlarına oxlar batmışdı. Kişi dedi: "Təzyiqi çox aşağıdır. Qoyun istirahət etsin".

Gözlərimi bağladım. Dünyanın sonuna qədər yatmaq istəyirdim.






Dostları ilə paylaş:
1   ...   6   7   8   9   10   11   12   13   14


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə