MahirəNərimanqızı



Yüklə 5,95 Mb.

səhifə39/219
tarix17.09.2017
ölçüsü5,95 Mb.
1   ...   35   36   37   38   39   40   41   42   ...   219

www.elmler.net

 - 


Virtual İnternet R

esurs M

ərkəzi

 

 

Ümumi psixologiya. Psixologiya 



118 

D i l   h ə c m   e t i b a r i l ə   n i t q d ə n   ç o x   g e n i Ģ d i r .  

Ç ü n k i   d i l   ü m u m x a l q a   m ə x s u s d u r ,   n i t q   i s ə  

a y r ı c a   b i r   f ə r d ə   a i d d i r .   D i l d ə   i Ģ l ə d i l ə n  

s ö z l ə r i n   y a l n ı z   m ü ə y y ə n   b i r   q i s m i   f ə r d i n    

ü n s i y y ə t   p r o s e s i n d ə     i s t i f a d ə   e d i l i r .    

D i l d ə n  

f ə r q l i  

o l a r a q  

n i t q i  

ü n s i y y ə t  

p r o s e s i n i n   ö z ü   h e s a b   e d i r l ə r .   B u   p r o s e s  

m ə l u m a t ,   g ö s t ə r i Ģ ,   s u a l ,   ə m r   v ə   s .   Ģ ə k l i n d ə  

h ə y a t a   k e ç i r .   H ə r   b i r   s ö z   ü m u m i l ə Ģ d i r m ə  

m a h i y y ə t i n ə   m a l i k d i r .   O n a   g ö r ə   d ə   n i t q  

p r o s e s i n d ə   h ə r   b i r   s ö z     ö z ü n ü n   m ü v a f i q  

m ə n a s ı n d a   ç a t d ı r ı l m a l ı d ı r .   B u n a   i s ə   s ö z ü  

m ü v a f i q   k o n t e k s t d ə   i Ģ l ə t m ə k l ə   n a i l   o l m a q  

m ü m k ü n d ü r .    

N i t q d ə   s ö z l ə r i n   m ə n a s ı n ı n   k ö m ə y i   i l ə  

m ü v a f i q  

m ə z m u n u  

ç a t d ı r m a q l a  

y a n a Ģ ı  

d a n ı Ģ d ı ğ ı m ı z a   ö z   e m o s i o n a l   m ü n a s i b ə t i m i z i  

d ə   b i l d i r i r i k .  



N i t q i n   f u n k s i y a l a r ı   v ə   x ü s u s i y y ə t l ə r i .    

Y u x a r ı d a  

d e y i l ə n l ə r d ə n  

n i t q i n  

i n s a n  

h ə y a t ı n d a   ə v ə z o l u n m a z   ə h ə m i y y ə t ə   m a l i k  

o l d u ğ u n u   g ö r ü r ü k .   N i t q   ü n s i y y ə t   p r o s e s i  

k i m i   i n s a n l a r ı n   f i k i r ,   t ə c r ü b ə   m ü b a d i l ə s i n ə  

i m k a n   y a r a d ı r .   N i t q i n   ə h ə     m i y y ə t i   o n u n  

f u n k s i y a l a r ı n d a   ö z ü n ü   a y d ı n   g ö s t ə r i r .   N i t q i n  

f u n k s i y a l a r ı n ı   n ə z ə r d ə n   k e ç i r m ə z d ə n   ə v v ə l  

ü n s i y y ə t   v a s i t ə s i   o l a n   d i l i n   f u n k s i y a l a r ı n a  

d i q q ə t     y e t i r ə k .   A d ə t ə n ,   d i l i n   ü ç   f u n k s i y a s ı n ı  

q e y d   e d i r l ə r :   1 )   d i l   i c t i m a i - t a r i x i   t ə c r ü b ə n i n  

m ö v c u d   o l m a s ı ,   s a x l a n m a s ı   v ə   v e r i l m ə s i  

v a s i t ə s i d i r ;   2 )   d i l   k o m m u n i k a s i y a ,     e l ə c ə   d ə  

i n s a n ı n   d a v r a n ı Ģ ı n ı   t ə n z i m   e t m ə k   v a s i t ə s i d i r ;  

3 )     d i l   i n t e l l e k t u a l   f ə a l i y y ə t i n   s i l a h ı d ı r .  

D i l i n   b u   f u n k s i y a l a r ı   n i t q i n   d ə   f ə a l i y y ə t  

i s t i q a m ə t i n i   t ə y i n   e d i r .   M ö v c u d     p s i x o l o j i  

ə d ə b i y y a t a  

ə s a s ə n  

n i t q i n  

f u n k s i y a l a r ı n a  

a Ģ a ğ ı d a k ı l a r ı   a i d   e t m ə k   o l a r .    

N i t q i n  



b i r i n c i  

f u n k s i y a s ı  

ə Ģ y a l a r ı ,  




www.elmler.net

 - 


Virtual İnternet R

esurs 

Mərkəz

i

 

Ümumi psixologiya. Psixologiya 

 

119 


h ə r ə k ə t i ,  

v ə z i y y ə t i  

a d l a n d ı r m a q d ı r .  

B u ,  


n i t q i n   s i q n i f i k a t i v   v ə   y a   s e m a n t i k   f u n k s i y a s ı  

a d l a n ı r .  

B u  

f u n k s i y a  



i n s a n  

n i t q i n i  

h e y v a n l a r ı n  

ü n s i y y ə t i n d ə n  

f ə r q l ə n d i r i r .  

H e y v a n l a r ı n   ç ı x a r d ı ğ ı   s ə s   ə Ģ y a l a r ı   d e y i l ,  

o n l a r ı n   ö z   v ə z i y y ə t l ə r i n i   b i l d i r i r .   Ġ n s a n d a  

i s ə   m ü ə y y ə n   s ö z   d e y i l ə r k ə n   h ə m i n   s ö z l ə  

b a ğ l ı  

h ə r  


h a n s ı  

c i s m i n ,  

h a d i s ə n i n  

t ə s ə v v ü r l ə r i   c a n l a n ı r .    

N i t q i n  

s o n r a k ı  

f u n k s i y a s ı  

o n u n  



ü m u m i l ə ş d i r m ə   f u n k s i y a s ı d ı r .   N i t q   s ö z l ə r ə    

ə s a s l a n d ı ğ ı n a   g ö r ə   d a i m a   ü m u m i l ə Ģ d i r m ə y ə  

i m k a n   y a r a d ı r .    

N i t q i n   m ü h ü m   f u n k s i y a l a r ı n d a n   b i r i   d i  



k o m m u n i k a t i v     f u n k s i y a d ı r .   B u   f u n k s i y a   d a  

ö z   n ö v b ə s i n d ə   m ə l u m a t   v e r m ə   v ə   f ə a l i y y ə t ə  

t ə h r i k   e t m ə   v ə z i f ə l ə r i n i   y e r i n ə   y e t i r i r .    

Ü m u m i y y ə t l ə   g ö t ü r d ü k d ə   n i t q i n   k ö m ə y i  

i l ə   b a Ģ q a l a r ı   i l ə   ü n s i y y ə t   s a x l a y ı r ,   f i k i r  

m ü b a d i l ə s i  

e d i r ,  

i c t i m a i  

t ə c r ü b ə n i  

m ə n i m s ə y i r ,  

z ə n g i n l ə Ģ d i r i r ,  

y e n i  

n ə s l ə  

v e r i r i k .    

N i t q   v a s i t ə s i   i l ə   h i s s l ə r i m i z i ,   a r z u   v ə  

i s t ə k l ə r i m i z i ,  

b u  

v ə  


y a  

d i g ə r  

c i s m ə ,    

h a d i s ə y ə   m ü n a s i b ə t i m i z i   b i l d i r i r i k .    

N ə h a y ə t   n i t q   v a s i t ə s i l ə   b a Ģ q a l a r ı n a   t ə s i r  

e d i r ,  

o n l a r ı n  

d a v r a n ı Ģ  

v ə  

r ə f t a r l a r ı n d a  



m ü ə y y ə n   d ə y i Ģ i k l i k   y a r a d ı r ,   h ə r   h a n s ı   b i r   i Ģ i  

y e r i n ə   y e t i r m ə y ə   t ə h r i k   e d i r i k .    

B ü t ü n   b u   f u n k s i y a l a r l a   y a n a Ģ ı   o l a r a q  

n i t q i n  

ö z ü n ə m ə x s u s  

x ü s u s i y y ə t l ə r i  

d ə  

m ö v c u d d u r .   B u n l a r a   n i t q i n   m ə z m u n l u l u ğ u ,  



a n l a ş ı q l ı l ı ğ ı ,   t ə s i r l i l i y i   v ə   i f a d ə l i l i y i n i     a i d  

e t m ə k   o l a r .   N i t q i n   m ə z m u n l u l u ğ u   o n d a   i f a d ə  

o l u n a n   m ə l u m a t ı n   ə h a t ə   d a i r ə s i n d ə n   a s ı l ı d ı r .  

N i t q d ə   i f a d ə   o l u n a n   f i k i r   v ə   h i s s l ə r i n   h ə c m i  

n ə   q ə d ə r   g e n i Ģ   o l a r s a ,   v e r i l ə n   m ə l u m a t l a r  





Dostları ilə paylaş:
1   ...   35   36   37   38   39   40   41   42   ...   219


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə