Michael bruce steven barbone



Yüklə 117,1 Kb.

tarix17.11.2018
ölçüsü117,1 Kb.


Derleyenler  

MICHAEL BRUCE - STEVEN BARBONE



Batı Felsefesindeki 100 Temel Mesele


Just the Arguments

100 of the Most Important Arguments in Western Philosophy

© 2011 Blackwell Publishing Ltd.

Bu kitabın yayın hakları Anatolialit Telif Hakları Ajansı aracılığıyla  

John Wiley & Sons Limited’den alınmıştır.

İletişim Yayınları 2054 • Başvuru Dizisi 99

ISBN-13: 978-975-05-1630-6

© 2014 İletişim Yayıncılık A. Ş.

1. BASKI 2014, İstanbul



EDİTÖR

 Kıvanç Koçak



KAPAK

 Suat Aysu



UYGULAMA

 Hüsnü Abbas



DÜZELTİ ve DİZİN

 Oben Üçke



BASKI ve CİLT

 Sena Ofset

 · SERTİFİKA NO. 12064

Litros Yolu 2. Matbaacılar Sitesi B Blok 6. Kat No. 4NB 7-9-11

Topkapı 34010 İstanbul Tel: 212.613 38 46

İletişim Yayınları

 · SERTİFİKA NO. 10721

Binbirdirek Meydanı Sokak, İletişim Han 3, Fatih 34122 İstanbul

Tel: 212.516 22 60-61-62 • Faks: 212.516 12 58

e-mail: iletisim@iletisim.com.tr • web: www.iletisim.com.tr



Derleyenler

MICHAEL BRUCE

STEVEN BARBONE

Batı 

Felsefesindeki 

100 Temel 

Mesele

Just the Arguments

100 of the Most Important Arguments  

in Western Philosophy

ÇEVİREN


 

Mustafa Topal



Mark Bruce’un (1961-2001) anısına... 

Asla unutulmayacak.



İçindekiler

Teşekkür

 ................................................................................................ 15

Giriş: Bana Argümanları Göster

Michael Bruce - Steven Barbone ............................................................ 17

1. Bölüm

Din Felsefesi

 ....................................................................................... 25

  1  Aquinalı’nın Beş Kanıtı

 

  Timothy J. Pawl ............................................................................ 27

  2  Olumsal Kozmolojik Argüman

 

  Mark T. Nelson ............................................................................. 40

  3  Tanrı’nın Varlığı Hakkında Kelam Argümanı

 

  Harry Lesser ................................................................................. 45

  4  Ontolojik Argüman

 

  Sara L. Uckelman ......................................................................... 49

  5  Pascal’ın Kumarı

 

  Leslie Burkholder .......................................................................... 53

  6  James’in İnanma Arzusu Argümanı

 

  A. T. Fyfe ...................................................................................... 58

  7  Kötülük Problemi

 

  Michael Bruce - Steven Barbone ................................................... 62

  8  Kötülük Problemine Karşı Özgür İrade Savunusu

 

  Grant Sterling ............................................................................... 65

  9  Aziz Anselmus, Serbest Seçim ve Günah İşleme Hakkı

 

  Julia Hermann ............................................................................... 69


  10  Hume’un Mucizelere Karşı Argümanı

 

  Tommaso Piazza........................................................................... 74

  11  Euthyphron İkilemi

 

  David Baggett ............................................................................... 80

  12  Nietzsche’nin Tanrı Öldü Argümanı

 

  Tom Grimwood ............................................................................. 84

  13  Ockham’ın Usturası

 

  Grant Sterling ............................................................................... 92

2. Bölüm

Metafizik

 .............................................................................................. 95

  14  Parmenides’in Değişimi Reddetmesi

 

  Adrian Bardon .............................................................................. 97

  15  McTaggart’ın Zamanın Gerçekliğine Karşı Çıkan Argümanı

 

  M. Joshua Mozersky ................................................................... 101

  16  Berkeley’in İdealizm Lehine Temel Argümanı

 

  John M. DePoe ............................................................................ 107

  17  Kant’ın İdealizmi Reddetmesi

 

  Adrian Bardon ............................................................................ 110

  18  Diodorus Cronus’un Temel Argümanı

 

  Ludger Jansen ............................................................................. 114

  19  Lewis’in Olanaklı Dünyalar Argümanı

 

  David Vander Laan ..................................................................... 118

  20  Kişisel Kimlik Hakkında İndirgemeci Bir Açıklama

 

  Fauve Lybaert ............................................................................. 122

  21  Kişisel Kimlik Hakkında Bölünme Durumu Argümanları

 

  Ludger Jansen ............................................................................. 131

  22  Theseus’un Gemisi

 

  Ludger Jansen ............................................................................. 134

  23  Geçici İçsel Var Olanlar Sorunu

 

  Montserrat Bordes ...................................................................... 136

  24  Ruh Hakkında Modern Bir Model Argüman

 

  Rafal Urbaniak - Agnieszka Rostalska ....................................... 140


  25  Ölümün Zararsızlığı Üzerine İki Argüman

 

  Epikür’ün Ölüm Bizim İçin Önemsizdir Argümanı

 

  Steven Luper ............................................................................... 148

 

  Lucretius’un Simetri Argümanı

 

  Nicolas Bommarito ..................................................................... 150

  26  Formların/Biçimlerin Varlığı: Platon’un  

    Bilginin Olanaklılığından Çıkan Argümanı

 

  Jurgis (George) Brakas ............................................................... 153

  27  Platon, Aristoteles ve Üçüncü Adam Argümanı

 

  Jurgis (George) Brakas ............................................................... 158

  28  Mantıksal Monizm (Tekçilik)

 

  Luis Estrada-González ............................................................... 165

  29  Azamilik Paradoksu

 

  Nicola Ciprotti ............................................................................ 171

  30  Özgür İrade İçin Bir Argüman

 

  Gerald Harrison .......................................................................... 177

  31  Harry Frankfurt’un  

    Alternatif Olasılıklar İlkesi’ni Reddetmesi

 

  Gerald Harrison .......................................................................... 180

  32  Van Inwagen’ın Bağdaşırcılık Karşıtı Sonuç Argümanı

 

  Grant Sterling ............................................................................. 183

  33  Kadercilik

 

  Fernando Migura - Agustin Arrieta ............................................ 186

  34  Sartre’ın Özgürlük Argümanı

 

  Jeffrey Gordon ............................................................................. 190

3. Bölüm

Epistemoloji

 ...................................................................................... 193

  35  Descartes ve Aziz Augustinius’un Cogito Argümanları

 

  Descartes’in Cogitosu

 

  Joyce Lazier  ............................................................................... 195

 

  Aziz Augustinus’un “Si fallor, sum”  

 

  (Yanılıyorsam, Varım) Argümanı

 

  Brett Gaul ................................................................................... 198


  36  Dış Dünyanın Varlığıyla İlgili Kuşkuculuk  

    Hakkındaki Kartezyen Rüya Argümanı

 

  Stephen Hetherington .................................................................. 200

  37  Deneyimin Şeffaflığı Argümanı

 

  Carlos M. Muñoz-Suárez ............................................................ 207

  38  Kuşkuculuk Konusunda Gerileme Argümanı

 

  Scott Aikin .................................................................................. 212

  39  Moore’un Kuşkuculuk Karşıtı Argümanları

 

  Matthew Frise ............................................................................. 220

  40  Önyargı Paradoksu

 

  Deborah Heikes ........................................................................... 223

  41  Geleneksel Bilgi Açıklamasına Karşı Gettier’in Argümanı

 

  John M. DePoe ............................................................................ 226

  42  Kültürel Emperyalizme Karşı Putnam Argümanı

 

  Maria Caamaño .......................................................................... 230

  43  Davidson ve Kavramsal Şemayla İlgili Asıl Düşünce

 

  George Wrisley ........................................................................... 234

  44  Quine’ın Ampirizmle/Deneycilikle İlgili İki Dogması

 

  Robert Sinclair ............................................................................ 243

  45  Hume ve Tümevarım Problemi

 

  Hume’un Tümevarım Problemi

 

  James E. Taylor........................................................................... 251

 

  Hume’un Tümevarım Hakkındaki Olumsuz Argümanı

 

  Stefanie Rocknak ........................................................................ 254

  46  Thales ve Anaksimenes’te Analoji Yoluyla Argüman

 

  Giannis Stamatellos .................................................................... 260

  47  Quine’ın Doğallaştırılmış Epistemolojisi

 

  Robert Sinclair ............................................................................ 264

  48  Sellars ve Belli Miti

 

  Willem A. deVries ....................................................................... 270

  49  Sellars’ın “Rylean Miti”

 

  Willem A. deVries ....................................................................... 277

  50  Aristoteles ve Bütün Argümanlara Son Veren Argüman

 

  Toni Vogel Carey ........................................................................ 283


4. Bölüm

Etik

 ..................................................................................................... 287

  51  Platon’un Devlet ’inde Adalet Mutluluk Getirir

 

  Joshua I. Weinstein ..................................................................... 289

  52  Aristoteles’in İşlev Argümanı

 

  Sean McAleer .............................................................................. 295

  53  Aristoteles’in İyilikler İndirgenebilir Değildir Argümanı

 

  Jurgis (George) Brakas ............................................................... 299

  54  Aristoteles’in Mükemmeliyetçilik Argümanı

 

  Eric J. Silverman ......................................................................... 303

  55  Ahlâkın Kaynağı Olarak Kategorik Buyruk

 

  Joyce Lazier ................................................................................ 306

  56  Kant ve Özerklik Neden Saygıyı Hak Eder?

 

  Mark Piper .................................................................................. 311

  57  Mill’in Yararcılık Kanıtı

 

  A.T. Fyfe ..................................................................................... 314

  58  Hedonizme Karşı Deneyim Makinesi İtirazı

 

  Dan Weijers ................................................................................ 322

  59  Yanlış Teori Argümanı

 

  Robert L. Muhlnickel .................................................................. 326

  60  Moore’un Açık Soru Argümanı

 

  Bruno Verbeek ............................................................................ 333

  61  Wolff’un Devlet Otoritesini Reddeden Argümanı

 

  Ben Saunders .............................................................................. 337

  62  Nozick’in Vergilendirme Zorla Çalışmaktır Argümanı

 

  Jason Waller ............................................................................... 340

  63  Hayırseverlik Zorunludur

 

  Joakim Sandberg ......................................................................... 343

  64  Aykırı Sonuç

 

  Joakim Sandberg ......................................................................... 347

  65  Taurek ve Rakamların Sayılamazlığı Üzerine

 

  Ben Saunders .............................................................................. 350


  66  Parfit’in Eşitlikçiliğe Karşı  

    Aynı Seviyeye İndirme Argümanı

 

  Ben Saunders .............................................................................. 353

  67  Nozick’in Wilt Chamberlain Argümanı

 

  Fabian Wendt ............................................................................. 357

  68  Liberal Feminizm

 

  Julinna C. Oxley .......................................................................... 362

  69  Marjinal Örneklerden Ortaya Çıkan  

    Hayvanların Ahlâki Durumları

 

  Julia Tanner ................................................................................ 369

  70  Etik Vejetaryenlik Argümanı

 

  Robert L. Muhlnickel .................................................................. 372

  71  Thomson ve Ünlü Kemancı

 

  Leslie Burkholder ........................................................................ 377

  72  Marquis ve Kürtajın Ahlâkdışılığı

 

  Leslie Burkholder ........................................................................ 383

  73  Tooley, Kürtaj ve Bebek Öldürme

 

  Ben Saunders .............................................................................. 386

  74  Rachels ve Ötenazi

 

  Leslie Burkholder ........................................................................ 389

5. Bölüm

Zihin Felsefesi

 .................................................................................. 395

  75  Leibniz’in Doğuştan Düşünceler Argümanı

 

  Byron Kaldis ............................................................................... 397

  76  Descartes’ın Zihin-Beden Ayrımıyla İlgili Argümanları

 

  Dale Jacquette ............................................................................. 407

  77  Prenses Elizabeth ve Zihin-Beden Problemi

 

  Jen McWeeny .............................................................................. 417

  78  Kripke’nin Zihin-Beden İkiciliği Özellikli Argümanı

 

  Dale Jacquette ............................................................................. 422

  79  Fizikalizm İçin Zihinsel Nedensellik Argümanı

 

  Amir Horowitz ............................................................................ 427


  80  Davidson’ın Anormal Tekçilik Argümanı

 

  Amir Horowitz ............................................................................ 433

  81  Putnam’ın Tür-Fizikalizmine Karşı  

    Çoklu Gerçekleşme Argümanı

 

  Amir Horowitz ............................................................................ 438

  82  İndirgemeci Olmayan Fizikalizme Karşı Ardından  

    Gelme Argümanı

 

  Andrew Russo ............................................................................. 442

  83  Ryle’nin Kartezyen İçselliğe Karşı Argümanı

 

  Agustin Arrieta - Fernando Migura ............................................ 448

  84  Jackson’ın Bilgi Argümanı

 

  Amir Horowitz ............................................................................ 451

  85  Nagel’in Fizikalizme Karşı “Bir Yarasa Olmak  

    Nasıl Bir Şeydir?” Argümanı

 

  Amy Kind .................................................................................... 456

  86  Chalmers’ın Zombi Argümanı

 

  Amy Kind .................................................................................... 460

  87  Açığa Çıkarma Argümanı

 

  Carlos Mario Muñoz-Suárez ...................................................... 464

  88  Searle ve Çince Odası Argümanı

 

  Leslie Burkholder ........................................................................ 469

6. Bölüm

Bilim ve Dil

 ........................................................................................ 473

  89  Sir Karl Popper’in Sınır Çekme Argümanı

 

  Liz Stillwaggon Swan ................................................................. 475

  90  Kuhn’un Karşılaştırılamazlık Argümanları

 

  Liz Stillwaggon Swan - Michael Bruce ....................................... 478

  91  Putnam’ın Mucizeler Yoktur Argümanı

 

  Liz Stillwaggon Swan ................................................................. 482

  92  Galileo ve Cisimlerin Düşmesi

 

  Liz Stillwaggon Swan ................................................................. 484

  93  Eleyici Materyalizm

 

  Charlotte Blease .......................................................................... 487


  94  Wittgenstein’ın Özel Dil Argümanı

 

  George Wrisley ........................................................................... 489

  95  Fodor’un Dilbilimsel Doğuştancılık Argümanı

 

  Majid Amini ................................................................................ 495

  96  Fodor ve Öğrenmenin Olanaksızlığı

 

  Majid Amini ................................................................................ 499

  97  Quine ve Çevirinin Belirsizliği

 

  Robert Sinclair ............................................................................ 502

  98  Davidson’ın Hayırseverlik İlkesi Argümanı

 

  Maria Caamaño .......................................................................... 509

  99  Frege’nin Platonculuk Argümanı

 

  Ivan Kasa .................................................................................... 513

 100  Matematiksel Platonculuk

 

  Nicolas Pain ................................................................................ 516

Ek A: Mantık Dilinin Öğrenilmesi .............................................................. 519

Ek B: Çıkarım ve Bildirim Kuralları ........................................................... 521

Katkıda Bulunanlar Hakkında Notlar ........................................................ 523

Dizin ..................................................................................................... 537


15

Teşekkür

İlk olarak, esere katkıda bulunanlara teşekkür etmek istiyoruz. 

Bu, büyük bir projeydi; yazarlar sabırlı ve coşkuluydular. Ha-

zırladıkları metinlerden ve bu metinleri kitabın formatına uy-

gun biçimde işlemelerinden çok etkilendik. Yazarların değerli 

yaz ayları boyunca çalışmalarına ve çalışmalarını öngörülen ta-

rihten önce bitirmelerine müteşekkiriz.

İkinci olarak, yayıncımız Wiley-Blackwell’e teşekkür etmek 

istiyoruz. Özellikle geçen yıl projenin oluşturulmasına inanan 

ve geliştirilmesinde bize yardım eden Jeff Dean’a minnettarız. 

Bu, kendi türünün ilk örneği olan bir kitap ve kitabın gerçek-

leştirilmesini sağlayan güveni için Jeff’e çok şey borçluyuz.

Üçüncü olarak, Michael, sürekli iyimserliği ve katkısı için 

Steven’a teşekkür etmek istiyor. Steven, Michael’ın San Diego 

State’deki mezuniyet danışmanıydı. Michael, 2007’de bu kitap 

hakkındaki ham düşüncesinden ona söz ettiğinde Steven, yal-

nızca onu teşvik etmekle kalmadı, aynı zamanda bir biçimde 

ona yardımcı olmayı da teklif etti. Steven’ın olumlu bakış açı-

sı olmasaydı bu proje asla gerçekleşemezdi. Aynı zamanda hız-

lıca göz atarak yaptığı hatırlatmalarıyla Steven, gerçek bir deha 

ve Michael’ın bu orijinal projesinin asıl motoru.

Ayrıca kitabı hazırlamak için kendimizi bile unuttuğumuz 

anlarda bize tahammül etmeyi başardıkları için sevgili partner-

lerimiz Karen Hull ve Stephen Russell’a da teşekkür etmek is-

tiyoruz.




17

Giriş: Bana Argümanları Göster

Michael Bruce - Steven Barbone

“Üniversitedeki felsefe derslerini mahvedeceğiz.” Bu kitabı 

oluşturma fikrine kafayı taktığımızda arkadaşlarımıza ve öğret-

menlerimize söylediğimiz bu olmuştu. Lisans öğrencileri ola-

rak bütün deneyimimiz felsefe sınıflarından herhangi biriyle sı-

nırlıydı. Elimizde bilmemiz gerekenlerden oluşan, dikkatli bi-

çimde tutulmuş yalnızca birkaç sayfalık notlardan ibaret bir 

avuç argüman vardı. Argümanları önümüzdeki bloknota yaza-

cağımızı ve oradan kolayca bulup devam edeceğimizi sanıyor-

duk. Dönem ortası ya da dönem sonu sınavlarında bir filozo-

fun argümanının sunulmasını genellikle bir başka filozofun ar-

gümanıyla eleştirme izler. Örneğin bir makalede bir argümanı 

net ve somut bir biçimde ifade etme yeteneği, konunun özlü bir 

biçimde anlaşıldığını gösterir. Aşağıdaki argümanlar böylesi sı-

nav sorularına ve aynı zamanda bazı yaşam sorularına verilen 

yanıtlar olarak görülebilir.

“Bana argüman gösterin” filozoflar için bir savaş çığlığıdır. 

Herkes öznel nitelikte kişisel deneyimler, duygular ve düşün-

celere sahiptir. Dolayısıyla felsefe, iddiaların nesnel bir biçim-

de değerlendirilebilmesi için aklın ortak zeminine çağrı yapar. 

Mantıksal akıl yürütme siyasi ve dinsel bağlılıklardan bağım-

sızdır. Basitçe dile getirildiğinde bir argüman ya geçerlidir ya 

da geçersiz. (İkna edici olup olmaması bir başka konudur.) Bir 

konu kendi argümanlarıyla analiz edildiğinde, aynı kesinlik ve 

dikkatle yanıtlanabilir. Yetersiz argümanlar, saçmalık ve unu-

tulmuş argümanlar olarak işe yaramaktan çıkmış sayılırlar. Ne 




18

var ki, güçlü tepkilere neden olan argümanlar, genellikle argü-

manın potansiyel sonuçları sayesinde, neden söz konusu so-

nuçlara ulaşılamayacağı, referanslar, varsayımlar ve haklı çı-

karmalar açıkça ortaya konularak başlangıçtaki argümanın ye-

niden ifade edilmesiyle karşı karşıya kalırlar. Konular ciddileş-

tiğinde istenen yalnızca argümanlardır.

Herhangi birinin Batı felsefesi külliyatının tamamını okuya-

bilmesi çok vakit alacaktır. Geçen zaman içinde öğrenci göre-

ce belli bir düzeyde kalmaya devam ederken felsefe etkili ar-

gümanların niceliğini ele almak için yeni didaktik araçlara ih-

tiyaç duyar. Derste kullanılacak hangi argümanların ötekilere 

göre daha dikkate değer olduğunun belirlenmesi ve öğretilme-

si gerekliliği konusunda, biçimsel bir disiplin olarak felsefe gi-

derek daha zeki olmayı gerektiriyor. Sınıfların dışında eğitim 

kılavuzu olarak iş görecek çok az kaynak var. Ayrıntılı eğitim 

kılavuzları her şeyden –İncil, hesap makinesi, gramer, biyolo-

ji– oluşabiliyor, felsefe dışında. Standart matematik eşitlikleri 

ya da çok kullanılan İspanyolca fiilleri listeleyen, hatta “Kadın-

lar için golf”u anlatan materyaller kitapçılarda mevcut. Ancak 

Tanrı’nın varlığı, özgür irade ya da ahlâki sorumluluk üzerine 

argümanları içeren bir materyal yok. Birçok kitap önemli felse-

fi argümanları içermekte ancak bu tür kitaplar genellikle yal-

nızca tek bir argümanı ya da bir konuyla ilgili argümanları ve-

riyor. Felsefe ansiklopedileri, büyük ölçüde filozofların ve kav-

ramların sınırlı tanımlarıyla yetiniyorlar. Zaten bu ikincil kay-

naklar, genellikle argümanın yorum ve analizine yoğunlaşıyor-

lar ve etkili, somut bir referans durumuna gelemiyorlar. Argü-

manın bir analizini yapabilmek ancak orijinal metne başvuru-

larak mümkün. İşte elinizdeki kitap, bu kaynaklara bütünsel ve 

kapsayıcı bir ulaşım için hazırlandı.

Bu kitabın en önemli 100 argümanı vitrine çıkardığının, an-

cak bu listenin tam olmayabileceği gibi tartışılmaz bir liste de 

olmadığının altını çizmek gerekiyor. Bu kitap, kendi türünün 

ilk örneği durumunda. Argümanların, alanda kabul edilen tek 

anlamlı, standart açıklamaları mevcut değil. Her alandaki uz-

manlar anlaşamayabilir, belki de felsefede bu çok daha fazla 



19

olur. Bugün değer verilen argümanlara gelecekte aynı önemle 

bakılmayacak olabilir. Bir argümanın önemi konusunda bir an-

laşma olduğu durumda bile argümanın nasıl ortaya konulacağı 

ya da ondan doğru sonucun nasıl çıkartılabileceği açık olmaya-

bilir. Bu kitabın yazarları argümanlarla ilgili kendi yorumlarını 

destekleyen temsil edici alıntıları seçtiler. Argümanların sırası, 

birbirlerine kıyasla önemlerine göre belirlenmedi. Aquinalı’nın 

Beş Kanıtı, ilk sırada yer aldığı için diğer argümanlardan daha 

önemlidir diye düşünmemek gerek. Buraya alınmayan başka 

birçok önemli argüman elbette var ve bunları başka kitaplarda 

sunmayı umuyoruz.

Bir felsefe öğrencisinin karşılaşması muhtemel en önemli ar-

gümanları seçtik ancak bu konuların birçoğuna felsefe dışın-

daki bölümlerde de rastlanılabilir. Argümanların büyük kısmı, 

okurun argümanı izlemek için mantık eğitimi almış olmasını 

gerektirmeyen sezgisel mantıkî referansları ele alıyor. Çıkarsa-

ma kuralları, okurun argümanın geçerli yapısını açıkça görebil-

mesini sağlayacak bir adlandırmayla her sonucun sunulması-

na dayanıyor. Eklerde çıkarsama kurallarıyla ilgili genel bir ba-

kış açısı da sunduk. Daha gelişmiş bir mantık anlayışı gerekti-

ren birkaç argüman var. Okur, genel stratejiyi ortaya koyan yo-

rumlardan ve girişten bu konuda yararlanabilir.

Kitap altı bölüme ayrıldı: Din felsefesi, metafizik, epistemo-

loji, etik, zihin felsefesi, bilim ve dil felsefesi. Kuşkusuz felsefe-

nin bu kitapta yer alanlardan daha fazla disiplini ve burada su-

nulan alanlarda verilenlerden daha önemli felsefi argümanla-

rı var. Bir alandaki argümanların aynı zamanda başka bir alan-

da da önemli ve etkili argümanlar olması yaygın bir durum-

dur. Birçok argüman çoklu felsefi disiplinlerin içine yerleştiri-

lebilir. Bu bölünmeler geçici olabilir ve kitaptaki argümanlarla 

ilgili referans olacak argümanlar “#” işareti ve argümanın nu-

marasıyla gösterilecek. Her makalede yer alan kaynakçayla ilgi-

li bilgiler daha ileri okumalar için yol gösterici olacaktır. Aşağı-

da, soruların ifade edildiği biçimlerde argümanların sunuluşu 

var. Bir başka deyişle, doğal olarak bir argümana yol açan soru-

ları veriyoruz. Örneğin, “Değişim gerçek midir (#14)?” ifadesi, 



20

okuru “Parmenides Değişimi Reddediyor” makalesindeki #14 

argümanına yönlendiriyor.

Din Felsefesi

Tanrı’nın varlığını kanıtlayan Aquinalı’nın “Beş Kanıtı” neydi 

(#1)? Hiçlikten bir şey çıkmayacağını açıklayan en azından bir 

tane kendi kendine var olan olmalı mıdır (#2)? Eğer bir şey var 

olmaya başlıyorsa, o zaman onun bir nedeni var mıdır (#3)? 

Eğer Tanrı düşünülebilen her şeyden daha büyükse, bu, Tan-

rı’nın gerçekte var olduğu anlamına gelir mi (#4)? Pascal’ın Ku-

marı nedir (#5)? Yeterli kanıt olmadan dine inanmak rasyonel 

midir (#6)? Dünyada kötülüğün varlığı Tanrı’nın mevcudiye-

tini çürütür mü (#7)? Tanrı, insanlar özgür iradeden daha bü-

yük yarar sağlasın diye mi kötülüğe izin veriyor (#8)? Özgür 

irade günah işleme hakkını insana verir mi (#9)? Deneysel ka-

nıt temelinde mucizeye inanmak haklı olabilir mi (#10)? Bir 

şey tanrılar onayladığı için mi kutsaldır, yoksa kutsal oldukla-

rı için mi onaylanır (#11)? Nietzsche, “Tanrı öldü” dediğinde 

ne kastediyordu ve bu sözdeki hakikat nerededir (#12)? Ock-

ham’ın Usturası nedir (#13)?

Metafizik

Değişim gerçek midir (#14)? Eğer değişim gerçek değilse, o 

halde zaman gerçek midir (#15)? Yalnızca algılanan şeyler mi 

gerçektir (#16)? Kant, bu türden idealizme ve kuşkuculuğa 

karşı nasıl bir argüman geliştirmişti (#17)? Geçmiş, şimdi ve 

gelecek bakımından zorunluluk ile rastlantı arasındaki ilişki 

nedir (#18)? Eğer şeyler geçmişte farklı olmuşlarsa bu, farklı 

olası dünyaların olduğu anlamına gelir mi (#19)? “Kişiler” ve 

bir kişinin zaman içinde sayısal kimliğini sürdürmesi ne de-

mektir (#20)? Kişisel kimlik için belirleyici bir faktör –örne-

ğin vücut kitlesi, beyin hacmi ya da anılar– var mıdır (#21)? 

Şeyler zaman içinde hem nasıl kalıcı olup hem de değişebi-

lirler (#22, 23)? İnsanlar, ruh denilen bedensel ve maddi ol-



21

mayan bir kısma sahip midirler (#24)? Ölüm korkusu akıldı-

şı mıdır? (#25)? Şeyler sürekli bir akış halindelerse onları na-

sıl bilebiliyoruz (#26)? Platon’un Biçimler’ine (Forms) karşı 

Aristoteles hangi argümanı ortaya atmıştı (#27)? Bütün alan-

lara uygulanan aynı mantık teorisi midir, yoksa farklı alanla-

ra farklı mantıklar mı gerekir (#28)? Paradokslara düşmeden 

gerçek önermelerin bütünselliği sağlanabilir mi (#29)? Öz-

gür irade ile ahlâki sorumluluk arasındaki ilişki nedir (#30)? 

Yalnızca başka türlü davranma seçeneğim olduğunda mı öz-

gür iradeye sahip olurum (#31)? Özgür irade ile determinizm 

bağdaşır mı (#32)? Her şey ya olacak ya da olmayacaksa, ka-

dercilik savunulamaz mı? (#33)? Sartre’ın varoluşçuluğuyla 

–“İnsan özgür olmaya mahkûmdur”– nasıl bir sohbete girile-

bilir (#34)?

Epistemoloji

Var olduğumu nasıl bilebilirim (#35)? Rüya görmediğimden 

emin miyim? (#36)? Doğrudan doğruya bilincine vardığım 

duyumlar mı yoksa deneyimler mi (#37)? Her inancın başka 

bir inançla haklı çıkarılması ve bunun sonsuz bir geriye gidi-

şe yol açması gerekir mi (#38)? Kuşkuculuğa sağduyulu bir ya-

nıt var mıdır (#39)? Birbiriyle mücadele eden epistemik görüş-

ler arasında normatif olarak ayrım yapmak yerinde olmayacak-

sa, o zaman bütün açıklamalar epistemolojik olarak eşit midir 

(#40)? Geleneksel bilgi açıklamasının gerçek bir doğrulanmış 

inanç haline gelmesi nasıl yanlışlanabilir (#41)? Bir şey, insan-

lar onun gerçek olduğunu kabul ettikleri için gerçek olur mu 

(#42)? Kavramsal bir bileşenle deneysel bir bileşen arasında 

bilgi ya da deneyimin farklılaşması olanaklı mıdır (#43)? Ana-

litik gerçeklerle sentetik gerçekler arasında keskin bir bölün-

me var mıdır (#44)? Modern bilimin temellendirilmesi ve in-

dirgemeci çıkarımlar için akılcı/rasyonel bir doğrulama var mı-

dır (#45)? Bazı gözlemlenebilir ya da tanımlanabilir olgularda-

ki şeyler benzerse, diğer bazı gözlemlenemez ya da tanımlana-

maz olgularda da aynı biçimde benzer midirler (#46)? Felsefe, 




22

dünya hakkındaki bilgimizi açıklamak ve doğrulamak için bili-

me göz atmalı mıdır (#47)? Gerçeklikle doğrudan ilişki halin-

deki bazı bilişsel durumlar bilgimizin geriye kalanını destekle-

mekte sağlam bir temel oluşturur mu (#48, #49)? Akıl yürüt-

menin gerçekleştirilmesinin sınırları var mıdır (#50)?



Etik

Doğru yaşam mutluluk getirir mi (#51)? Mutlu yaşam akılla 

uyumlu mudur (#52)? İyi, bir tane midir yoksa birden fazla mı-

dır (#53)? Bir insanın sürdürebileceği olası en iyi yaşam nedir 

(#54)? Kant, kategorik buyruk/imperatif için bir argüman öne 

sürdü mü (#55)? Kant, özerkliğin (autonomy) saygıyı hak et-

tiğini neden düşünüyordu (#56)? İyi, yarar açısından ele alın-

malı mıdır (#57)? İnsanlar yalnızca her şeyden çok zevk alma-

nın peşinde olan hedonistler midir (#58)? Bütün ahlâk göreceli 

midir yoksa kültürlerin hepsinde geçerli nesnel ilkeler var mı-

dır (#59)? İyi, tanımlanabilir mi (#60)? Devletin otoritesini ka-

bul etmeli miyiz (#61)? Emek, vergi vermeye zorlanmalı mı-

dır (#62)? Hayır işlemek gibi ahlâki bir yükümlülüğümüz var 

mı (#63)? Gelecekte daha az yerine daha fazla insanın yaşama-

sı daha mı iyidir (#64)? Bir insanın daha büyük kaybı, çok daha 

fazla insanın daha küçük yararlarını haklı çıkarır mı (#65)? Bir 

eşitsizliği kabul etmek yerine herkesi aynı düzeye indirmek da-

ha iyi midir (#66)? Adalet yoksulluğun belli bir dağıtım örün-

tüsünü sürdürmeyi talep eder mi (#67)?

Liberal feminizmin merkezî argümanları nelerdir (#68)? 

Marjinal olgularla ilgili ahlâki durum nedir; yani insanla hay-

vanlar arasında net olmayan bir çizgi ne zaman söz konusu olur 

(#69)? Vejetaryenlik lehine en sağlam argüman nedir (#70)? 

Ünlü bir kemancının kürtaj tartışmasındaki en tartışmalı argü-

manla ilgisi nedir (#71)? Gelecek deneyimler, faaliyetler, pro-

jeler ve keyiflerin yitirilmesi nedeniyle kürtaj ahlâkdışı mıdır 

(#72)? Bir şeyde hak sahibi olmak için o şeyin düşünülebilme-

si ya da arzulanabilmesine gerek var mıdır (#73)? Aktif ve pasif 

ötanazi arasında etik bir fark var mıdır (#74)?



23

Zihin Felsefesi

Zihin boş bir levha mıdır yoksa doğuştan gelen düşünceler var 

mıdır (#75)? Kartezyen ikicilik/düalizm nedir ve zihin beden-

den ayrı mıdır (#76)? Zihin-beden problemi nedir (#77)? Ni-

telikli ikiciliğin/düalizmin özelliği nedir ve özcü ikicilikten ne 

farkı vardır (#78)? Zihinsel olaylarla fiziksel olaylar aynı mıdır 

(#79, #80)? Her zihinsel özellik kesinlikle fiziksel bir tarzda mı 

gerçekleşir (#81)? Fiziksel olmayan zihin fiziksel bedeni nasıl 

hareket ettirebilir (#82)? Kendi zihinsel durumuma girme ay-

rıcalığına sahip miyim ve başkalarının zihinsel durumlarını bi-

lebilir miyim (#83)? Fizikselcilik (physicalism) deneyimle il-

gili bütün temel olguları kavrayabilir mi (#84, #85)? Eğer bir 

zombi dünya metafizik olarak olanaklıysa bu, fizikselciliği nasıl 

eleştirebilir (#86)? Renk duygusu renk hakkında içsel özellik-

leri açığa vurur mu (#87)? Bir bilgisayar doğru programlanır-

sa, bir zihne sahip olabilir mi; bir başka deyişle gerçek bir ya-

pay zeka olanaklı mıdır (#88)?

Bilim ve Dil

Bilimi, sözde-bilimden nasıl ayırt edebiliriz (#89)? Bilimsel 

paradigmalar önceki bilimsel paradigmalardan mı oluşur; ya-

ni bunlar aynı ölçekle değerlendirilebilir mi (#90)? Bir para-

digmadan diğerine geçiş akılcı bir süreç midir (#90)? Bilim ve 

teknolojide ilerleme sağlamanın tek yolu mucize değil bilim-

sel gerçekçilik midir (#91)? Galileo, deney yapmadan bütün 

cisimlerin kendi ağırlıklarından bağımsız olarak aynı hızla dü-

şeceklerini nasıl bilmişti (#92)? Bir teori yanlışlanabilirse, onu 

elemek gerekir mi (#93)?

Tamamen özel dil diye bir şey var mıdır (#94)? Bir dil öğ-

renmek bir kural öğrenmeyi gerektirir mi (#95)? Bir kural öğ-

renmek bir dil öğrenmeyi gerektirir mi (#96)? Bir çeviri yapıl-

dığında, aynı zamanda bir yorumlama da yapılmış mıdır (#97, 

#98)? Gerçek ifadeler soyut nesneler ihtiva ederse bu, soyut 

nesnelerin var olduğu anlamına gelir mi (#99)? Matematiksel 




24

Platonculuk, matematiksel bilginin açıklanmasının en iyi yolu 

mudur? (#100)?

Kitaptan Yararlanma Tarzı Hakkında

Blok alıntılar, metinde sunulan argümanın nasıl gösterildiğini 

ortaya koyuyor.

P1. Öncüller “P” ile gösterilmiştir.

P2. Bir öncül, doğru ya da yanlış bir ifadedir ve sonucun kabul 

edilmesi için bir kanıt ya da gerekçe olarak verilir; bir so-

nuç, öncüller tarafından desteklenen ya da öne sürülen ifa-

dedir.


C1. Birden fazla olabilen sonuçlar girintili yazılır ve “C” ile 

gösterilmiştir. Sonuç göstergeleri –örneğin “dolayısıy-

la” ya da “bu nedenle” gibi ifadeler– dahil edilmemiş-

tir. Çıkarım kuralı ya da değiştirme, tümdengelimli so-

nuçlardan sonra listelenmiştir.

Argümanlardan önce gelen kutucuklarda orijinal ve ikincil kay-



nakların referans listesini bulacaksınız.



Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə