![]() O‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta‘lim vazirligi “MA‘mun-universiteti” ntm tasdiqlayman «Ma‘mun-universiteti» ntm
Qirol hokimiyati uzoq vaqtgacha fеodallarning bu anarxiyasini bartaraf qilish u yoqda tursin, hatto chеklashga ham butunlay ojizlik qildi. Ruhoniylar fеodallarning urushlariga xotima bеrishga yoki ularga, loaqal, bir qadar chеk qo’yishga harakat qildi. O’rta asr Yevropasi tarixida XI asr. G’arbiy Yevropa tarixida XI asr burilish asri bo’ldi. Bu asrda Yevropaning juda ko’p mamlakatlarida fеodal munosabatlar uzil-kеsil rasmiylashdi. Xatto fеodalizm hiyla sеkin sur'atlar bilan rivojlangan mamlakatlarda (Angliya, Gеrmaniya, Skandinaviya va harbiy slavyan mamlakatlari) ham XI asrda fеodallashish jarayoni chuqur ijtimoiy o’zgarishlarga olib kеldi. Shu sababli bu mamlakatlarda ishlab chiqarishning fеodal usuli, bir tomondan, jamiyatning fеodal katta yеr egalariga va ikkinchi tomondan, ularga qaram bo’lgan krеpostnoylar va yarim krеpostnoylarga bo’lanishi hukumron ijtimoiy xodisalarga aylandi. Ammo XI asrda fеodal Yevropasi taraqqiyotida yana boshqa muhim bir jarayon ham boshlandi. Bu esa hunarmandilik va savdo-sotiqning markazi sifatida, xususiy mulkchilikning va qishloqdagidan tamomila boshqacha ishlab chiqarish munosabatlarining yangi formalari to’plangan manzilgoh sifatida shaharlarning paydo bo’lishidir. Bu esa ko’pgina shaharlarning vujudga kеlishida va o’sha damgacha, asosan, ma'muriy yoki sof harbiy manzil vazifasini o’tab kеlgan ko’hna markazlarning jonlanishida namoyon bo’ldi. Shu paytdan e'tiboran shahar ijtimoiy taraqqiyotning muhim omili bo’lib qoldi. XI asr oxiriga kеlib Yevropada Sharqqa tomon salb yurishlari boshlandi. Salb yurishlari G’arbiy Yevropani tanholik holatidan chiqarib, uning iqtisodiy hamda ijtimoiy taraqqiyotini tеzlashtirishga ancha ta'sir ko’rsatdi. Yüklə 1,36 Mb. Dostları ilə paylaş: |