P a ris nüsxəsi azərbaycan respubükast prezidentiNİN



Yüklə 25,06 Kb.

səhifə35/56
tarix30.12.2017
ölçüsü25,06 Kb.
1   ...   31   32   33   34   35   36   37   38   ...   56

H avadan  k eç ən   beş  dum alar,
B ax  gör,  E yvaz  görünürm ü?
B ir-b irin d ən   xoş  durnalar,
Bax  gör,  E yvaz  görünürm ü?
Koroğlu  türkü oxuduqca gözlərinin  yaşı  leysan  yağışı  kim i  axırdı.
K oroğlu  dedi:
D um a g ə z ə r  yazı-yazı,
G öy  üzündə  səfı-sazı,
Y axşı  olur  xoş  avazı,
Bax  gör,  E yvaz  görünürm ü?
S ən  m əni  eylodin naşı,
A xıtdm   d id əm d ən   yaşı,
K oroğlunun  qoç  qardaşı,
B ax  gör,  E yvaz  görünürm ü?
K oroğluynan Giziroğlu qabaqda,  d əlilər isə  dalda m ənzilbəm ənzil 
gəlib  günlərin  bir  günü  Toqat  şəlıərinin bir  ağaclığına  çatdılar.  Orada 
alçaq  bir  dağ  var  idi.  D ağın  başından  Toqat  şəhəri  görünürdü.  D əli 
M ehtər K oroğluya dedi:
-   Ay  ağa,  Eyvazın  dərdi  lap  səni  çaşdırıb.  B u  dağı  aşsaq,  qala  sa- 
kinləri  əli  bayraqlı  qoşunu  görüb  qalanın  qapılarını  bağlayacaq,  arxa- 
yıncasına  dəliləri  öldürəcəklər.  B izim   də  top-tüfəngim iz  yoxdu  ki, 
qala qapılarını  qırıb  dağıdaq.
Sonra  D əli  M ehtər dedi:
-  Ağa,  de  dəlilər bayraqları  endirib  burada  dayansınlar.  Biz  gedib 
Toqat  əhalisindən  bir  n əfər  tutub  gətirək,  əhvalatı  ondan  xəbər  alaq. 
Eyvazı,  dəliləri  öldürüblərsə,  onların  intiqamını  alaq,  yox  diridilərsə, 
başqa çarə  qılaq.
Koroğlu  dedi:
-  Borəkallah,  Doli  M ehtər,  düz  deyirsən,  ordunu  Toqatda,  Eyvazı 
isə  salamat gördükdə  sənə üç yüz tüm ən ənam  verib,  özünü də qoşuna 
sərkərdə  edəcəyəm .
Koroğlunun  hökmü  ilə  d əlilər bayraqları  endirdilər.  Koroğlu  Dəli 
M ehtərə  dedi:
-  Qıratı  min,  get bir toqatlı  tut  gəti!
Dəli  M ehtər  Qıratı  m inib  Toqata  yollandı.  O sm anlılarda  bclə  bir 
qayda  var:  cüm ə  günləri  gün  doğandan  üç  saat  keçənə  kimi  qalanın 
qapısını  açmazlar.  Q əzadan  həm in  gün  cüm ə  olduğundan  qalanın  qa- 
pıları bağlı  idi.  Q ədim  zam anlardan  osm anlılar arasında belə  bir rova- 
y ət yayılıb  ki,  guya  iranlılar  cüm ə  günü  gün  doğandan  üç  saat  keçən- 
də  Rum u alacaqlarmış.  B unu  sünnü kitablarında da yazıblar.
D əli M ehtər n ə q əd ə r baxdısa, çöldə bir canlı da görünm ədi.  Xcyli 
göz  gəzdirdikdən  sonra  belində  pam bıq  şələsi  aparan  bir  qoca  gördü. 
M ehtər  qabağa  gəlib  qocadan  hardan  gəlm əsini  soruşdu.  Q oca  səfeh, 
ağılsız  idi.  Cavab  verdi ki,  n ə  işin var?
D əli  M ehtər dedi:
-  M ənim  ağam  tacirdi. M al gətirm işik, yolun o biri üzünə düşürm ü- 
şük.  M əni şəhərə m əzəndəni öyrənm əyə göndərib ki, görək m allarım ız 
bu   şəhərdə  satılacaq,  ya  yox.  Satılm ayacaqsa,  bir özgə  şohorə  gcdok.
Qoca dedi:
-   Ay  kişi,  yolum dan  çəkil,  m ənə  şahnam ə  oxuma,  ağanın  da 
atabaatası gorbagor olsun,  sənin də!  M ən pam bığım ı  aparıb  satm aq  is- 
təyirəm ,  dağın  o  tərəfın ə  də  gedəsi  deyiləm .
Dəli  M ehtər  çox  dedi,  qoca  az  eşitdi.  Axır  qozəblonib  atın  bclin- 
d ən  əlini uzadıb qocanın boğazından tutdu, onu Qıratın üzəngisino torof 
çəkdi.  Qocanın  ayaqları  yerdən  üzüldü.  Dəli  M ehtor  qocanı  süriiyo- 
sürüyə Koroğlunun yanına apardı.  Dəli M ehtər gördü ki, qocanın nofosi 
xırıldayıb  kəsilir.  Əlini  onun boğazından  çokib  saqqalından  yapışdı.
Koroğlu  asta-asta  gəlib  təpənin  üstündə  dayanmışdı.  Koroğlu 
uzaqdan  gördü  ki,  Dəli  M ehtər  əlində  bir  şey  sallayıb  golir.  Qocanın 
şolosindoki  pam bıqlar  tökülüb  onun  üz-gözünü  düm ağ  clomişdi.  Ko- 
roğ lu   uzaqdan  elə  bildi  ki,  D əli  M ehtər  özü  ilə  kəfono  bükiilmiiş  ölii 
gətirir.  Giziroğlunu  səsləyib  dedi:
-  Görürson  D əli  M ehtəri!?  D em işəm   bir diribaş  adam  goti,  axmaq 
m ənim   üçün  ölü  gətirir.  B ax  odu  kəfəni  do  görünür.
Dəli  M ehtər yaxınlaşdıqda Koroğlu  dedi:
-   Ay  it  balası,  diri  adam   tapa  bilm ədin  ki,  qəbiristandan  ölü  goti- 
rirsən?
Deli  M ehtər dedi:
-  Ağa,  ölü  deyil,  diridi!
Koroğlu  dedi:
-  Eylə ki,  sən  yapışm ısan,  onun  m in  canı  da  olsa,  diri  qalmaz.


D ə li  M e h tə r   ded i:
-  A ğ a ,  b o ğ a z ın d a n   y a p ış m a m ış a m ,  s a q q a lın d a n   tu tm u şa m .
S o n ra   q o c a n ı  y e r ə   q o y d u .  K o r o ğ lu   g ö r d ü   q o c a   ö lü b ,  D ə li  M e h tə rə
dcdi:
-   V ə lə d ü z n a ,  s ə n ə   d e m ə d im m i  ö lü b d ü ?
M e h tə r   dedi:
-  A ğ a,  o ö lm ə y ib ,  ö z ü n ü  ö lü lü y ə  v u ru b .  İ c a z ə  v e r,  m ə n  o n u  dirildim . 
D ə li  M e h tə r   q o c a n ın   q o lu n d a n   tu tu b   o v u ş d u rd u .  Q o c a   g ö zlərin i
aç ıb   D ə li  M e h tə ri  g ö r ə n   k im i  q o r x u d a n   y e n ə   g ö z lə rin i  y u m d u . 
K o ro ğ lu   D ə li  M e h tə r ə   ded i:
-   Ç ə k il  q ıra ğ a ,  s ə n d ə n   q o rx u b d u .
K o ro ğ lu   q o c a n ın   b u m u n a   p a l ç ıq  tu td u .  Q o c a   ö z ü n ə   g ə lib   g ö zlərin i 
açdı.  K o ro ğ lu   q o c a d a n   so ru şd u :
-   T o q a tlısa n ?
Q oca:
-   B ə li,  -   d e y ə   c a v a b   v e rd i.
K o ro ğ lu   dedi:  -   Q o c a ,  T o q a t  ş ə h ə r in d ə   t i c a r ə t   m a lla rın ın   q iy m ə - 
tin d ə n   m ə n i  a g a h   elə.
Q o c a   ded ı:
-  A y   ağ a ,  n ə  d ey im .  B u n d a n   ə v v ə l   ç ö r ə k  b i r  a b b a s ı  id i,  in d i  iki  a b - 
b a s ıd ı,  a rp a  ü ç   şahı  id i,  in d i  is ə   a ltı  ş a h ıd ı.
K o ro ğ lu   g ö rd ü   q o c a   s ə fe h d i,  a ğ z ın a   g ə l ə n i  d a n ış ır ,  d e d i:
-   A y   q o c a ,  ş ə h ə r ə   q ə r ib ə   b i r   x ə b ə r   y a y ılıb .  D e y ir lə r   p a ş a   dö rd  
a d a m   a s a c a q d ı.
Q o c a   d e d i:
-   H ə.
K o ro ğ lu   so ru şd u :
-  B u   d ö r d   a d a m   k im lə r d i?
Q o c a   d e d i:
-   Y o lk ə s ə n   K o ro ğ lu n u   ta n ıy ır s a n m ı?
Koroğlu  dedi:
-  B ə li.
Q o c a   d e d i:
-  Koroğlunun dörd  dəlisidi.
K o ro ğ lu   o n la rın   a d la rım   s o ru ş d u q d a   q o c a   D ə m irç io ğ lu ,  G ü y ü m - 
ç ü o ğ lu ,  B ə lli  Ə h m ə d ,  b ir   d ə   E y v a z   B a lm ın   a d ın ı  ç ə k d i.
Koroğlu  soruşdu:
-  Onları  öldürüblər,  yoxsa,  hələ  diridirlər?
Qoca dedi:
-  Onlar  xeyli  vaxtdı  dustaqdılar.  Paşa  bütün  k əndlərə  x əb ə r  gön- 
derib ki, cəmi kandlorin ohalisi bu gün  şəhore  golsin,  onun hüzurunda 
şadyanahq eləsinlər.  Sonra dəliləri  öldürəcəklər.  Sonra qoca  dedi:
-  M ən  də  bu  pam bığı  aparıb  k ənddə  satıb  qayıdacağam ,  Eyvazın 
ürəyinin başından bir x ən c ər də  m ən vuracağam .
Qocanın  bu  sözü  ox  kim i  K oroğlunun  bağrını  deşdi.  K oroğlu  Dəli 
M ehtərə tapşırdı  ki,  bu  axm ağı  rahatlasın.
Dəli  M ehtər qocaya  dedi:
-  Dur get,  ağa  səni  azad  etdi.
Qoca ayağa qalxıb bir neçə addım getm işdi ki, D əli M ehtər ayağını 
ç ə k ə -ç ə k ə  arxadan gəlib  şeşpərlə onun başından elə vurdu ki, qocanın 
başı  xaş-xaş  toxumu kimi  yerə  dağıldı.
Koroğlu  Dəli  M ehtərə  tapşırdı  ki,  ağıllı-başlı  adam  tapıb  gətirsin.
Dəli  M ehtər dedi:
-  Ağa, bəlkə, qala qapısındakı qoşun adam larm dan birini tutub g ə- 
tirim .
Koroğlu dedi:
-  V ələdüzna, zarafat vaxtı deyil, get b ir dilbilən adam  tap gəti, v ə- 
ziyyəti  öyrənək.
Dəli M ehtər Qıratı  minib  qalaya tə r ə f  sürdü.  Yolda bir huşlu-başlı 
əkinçi  ilə,  bir cavan  oğlanla rastlaşdı.  O ğlan bel  əlin d ə  ycr suvarm aq- 
la  məşğul  idi.  D əli  M ehtər  Allah  qüvvət  versin  -   dedi.  Oğlan:  -   Xoş 
gəlm ison, -  deyə,  cavab verdi.  Dəli  M ehtər  dedi:
-  Cavan, m ənim  ağam  sövdəgordi, karvanım ız təpənin o  biri  tərə - 
fın ə düşüb. Ağam məni yolladı ki, şəhərdə  malların qiymətini  öyrənəm.
Oğlan  beli  yerə  vurub  D əli  M ehtərin  qabağına  düşdü.
Dəli  M ehtər  oğlanı  ayaqyahn  görəndə  üıəyi  yandı,  onu  Qıratm 
tərk in ə  götürdü.  Cavan  əkinçi  çox  zirək,  başa  düşən  adam  idi.  T əpo- 
nin  başm a çatdıqda oğlan gördü bunlar karvana oxşam ırlar.  D ərhal  işin 
n ə   yerde  olduğunu  anlayıb  D əli  M ehtərden  ağasını  soruşdu.  Dəli 
M eh tər  barmağı  ilə  K oroğlunu  göstərdi.  Oğlan  Koroğlunu  başdan- 
ayağa  süzüb  gördü  ki,  başı  günbəzə  bənzəyir,  bığları  qulaqlarının 
dalm a çatır,  saqqalı  isə  göbəyinə q əd ə r uzanıb.  C avan  oğlan  gördü  ki, 
bu  adamın  m inarəyə  b ən z ər  gövdəsində  pəhləvanlığın  bütün  nişanə- 
ləri  vardır.  Oğlan  ö z-özünə  dedi:  “Y əqin  bu  K oroğlu  özüdü” .  Oğlan




Dostları ilə paylaş:
1   ...   31   32   33   34   35   36   37   38   ...   56


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə