T. C. Marmara üNİversitesi sosyal biLİmler enstiTÜSÜ İlahiyat anabiLİm dali



Yüklə 281,98 Kb.

səhifə110/147
tarix11.09.2018
ölçüsü281,98 Kb.
1   ...   106   107   108   109   110   111   112   113   ...   147

 
266
paylaştıklarını deklare etmiştir.
963
 Bu toplantıda yönetim cemiyetin programını da 
açıklamıştır. Programa göre dört ana konu üzerinde çalışma yapılacaktır. Birinci madde 
Kazan Kreşen Okulunun desteklenmesini içermektedir. İkinci madde İlminskiy ve 
Timofeyev’in okullarını örnek alarak yeni okullar açmak ve ana dilde hıristiyanlık 
eğitimini yaygınlaştırmak üzerinedir. Üçüncü madde okullara gerekli malzemelerinin 
temini hakkındadır. Dördüncü ve son madde ise, ana dilde dinî eğitim verecek okulların 
yaygınlaştırılması isteğini dile getirmektir.
964
 
Cemiyet eğitim faaliyetini sadece Kreşen Tatarlarına yönelik değil Çuvaş 
Çeremiş ve Mordvanlara dönük de yapmıştır. Çuvaşlarda eğitim faaliyetini N. İ. 
Zolotniski planlayıp uygulamaya koymuştur. Zolotniskiy, Çuvaş kilisesinde görev 
yapan bir rahibin oğludur ve çocukluğu onların arasında geçmiştir. 1861 yılında toprak 
ıslahatı döneminde uzlaşma komisyonunda görev almış, bölge halkıyla özellikle 
Çuvaşlarla ilişkileri çok iyidir. İlminskiy sistemini duyar duymaz İlminskiy’le yakın 
ilişki kurmuş ve Cemiyetin açılışında kurucu üye olmuştur.
965
 N. İ. Zolodniski Kazan 
eğitim bölgesinde çalıştığı  yıllarda  İlminskiy sistemine ait okullar peş peşe açılmaya 
başlamış ve bu okullar Kreşenler gibi Çuvaşlar tarafından da sevilmiştir. Eğitimin 
Çuvaşça olması okulların halk arasında etkisini artıran en önemli etken olmuştur. 
Ayrıca bu okulların halk arasında sevilmesi Eğitim bakanlığına bağlı diğer devlet 
okullarına da olumlu katkı yapmıştır.
966
 
Çeremişler arasında da eğitim faaliyeti başlamış, yeni okullar açılınca bu 
okullara Çeremişler rağbet göstermiş, bölgede okuma-yazma seferberliği başlamıştır. 
Kardeşlik cemiyeti Çeremişler arasında daha önce açılan bütün okulları yeniden 
organize etmiş ve yeni metodu burada denemiştir.
967
 Çeremişler arasında bu okulların 
diğerlerine göre daha hızla yayıldığı görülmektedir. 1867 yılında açılan ilkokuldan 
sonra ilk yıl sonu itibariyle yeni okul sayısı 11’dir. Çeremiş bölgesinde misyonerler 
                                                 
963
 Maşanov, Obzor, s. 26. 
964
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 129. 
965
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 129–130. 
966
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 130. 
967
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 131. 


 
267
daha önceden de aklın taleplerine göre okullar açmıştır, bu davranış Cemiyetin 
faaliyetlerinde olumlu etki yapmıştır.
968
  
Hıristiyanlaşan gayrı Ruslar arasında okullar zinciri kuran Kardeşlik Cemiyeti 
ikinci faaliyet olarak çeviri işini programına dâhil etmiştir. Cemiyet, 19 Ocak 1867 
tarihinde Piskopos Antoniy’e müracaat ederek Kazan bölgesinde gayrı Rusların 
dillerine çevrilen eserlerin yayın hakkını talep etmiştir. Cemiyetin bu işe girmesinin en 
önemli nedeni müslümanların Kreşen Tatarları üzerindeki basın yoluyla yaptığı 
propagandayı etkilemektir. Nitekim bu dönemde müslümanların basın gücü kilise ve 
misyoner teşkilatlara göre çok üstündür. Yine çeviri işinde de İlminskiy’nin prensipleri 
belirleyici olmuştur. Çuvaşça çeviriler N. İ. Zolotniski kontrolünde yapılmıştır. Nihayet 
bu çeviriler 1869 yılında meyvelerini vermeye başlamış kiliselerde bu eserler vasıtasıyla 
yerel dilde ayinler yapılmaya başlamıştır.
969
 
Yerel dilde ibadet ilk defa Kazan Kreşen Tatar Okulunda yapılmıştır. Dualar 
bu okulun öğretmenleri tarafından gece gündüz çalışılarak çevrilmiş, öğrencilere 
öğretilmiştir. Bu okulun başarısı çeviri faaliyetinin gelişmesini sağlamıştır. Ayinin 
tamamı ilk defa 1868 yılının ilk aynıda Tatarca yapılmıştır. Bu yılın Haziran ayında 
Altay Misyoneri Yepomonah Makariy okulu ziyaret etmiş ve bu ay içinde Tatarca üç 
ayin yapılmış, Makariy de bu ayinlere katılmıştır.
970
   
Altay Misyoneri Makariy, 1868 yılının sonlarında Moskova’ya Misyonerlik 
Birliğinin Nizamnamesini yazmak için çağrılınca Tatarca ayinler de sona ermiştir. 
Ancak bu ayinlerin yaygınlaştırılması gerekiyordu, bu amaçla Piskopos Antoniy 
Kardeşlik Cemiyetine Timofeyev’i keşiş yapmak için öneride bulunmuştur. 7 Eylül 
1869 tarihinde bu öneri kabul edilmiş, Kazan Kreşen Okulunda öğretmenliğe devam 
etme şartıyla Kazan Mezarlık Kilisesine keşiş tayin edilmiştir.
971
 
                                                 
968
 Afanasyev, a.g.m., IV,  s. 131; “Çeremiş bölgesi Şankili köyünde görev yapan Rahip Albinski, 1820 yılında 
Liturgiya’yı Çeremiş diline çevirmiş, ayinleri Çeremişce yapmıştır. Bu ayinler bölgede duyulunca her yerden 
Çeremiş Albinski’nin kilisesine akın etmiş ayinlere katılmıştır. Albinski her akşam ayinden sonra bir Çeremiş ailesini 
ziyaret ederek hıristiyanlığı anlatmış ve misyonunu gereğini yerine getirmiştir.” 
969
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 132. 
970
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 133; “Bu bilgiyi veren Afanasyev, notlarını tuttuğu an Makariy’nin Moskova Metropoliti 
olduğunu yazmaktadır.” 
971
 İlminskiy, Kazanskaya tsentralnaya, s. 267. 


 
268
Kutsal Guriy Kardeşlik cemiyetinin en önemli destekçisi Bakan Tolstoy 
sayesinde Holiy Sinod ve Halk Eğitim Bakanlığı olmuştur. 1869 yılında Holiy Sinod 
her yıl Cemiyete 4050 ruble bağış yapılmasına karar vermiştir. Bakanlıkta bütün Kreşen 
köylerine okul açma görevini üzerine almış ve gerekli tüm malzemeyi temin etmiştir. 
Ayrıca zengin şahıslar da bu teşkilata maddi yardımlarda bulunuyor, müslümanların 
erişemediği bölgelerde sırasıyla okul yapımına destek oluyordu. Kısa zamanda 
kardeşlik okulları gelişip üne kavuşmuştur. 
972
 
Kardeşlik okullarının  şöhreti artınca, 19 Mayıs 1868 yılında Büyük Knez Çar 
Aleksey Aleksandroviç Kazan’daki merkezî okulu ziyaret etmiş ve okula 150 ruble 
bağış yapmıştır. Okul aynı  yılın 18 Temmuzunda Çarla beraber oğlu Aleksandr 
Aleksandroviç, karısı Mariya Feodorovna’yı da misafir ederken, Çar ve eşi öğrencilerle 
beraber ayinlere katılmış ve her yıl okula maddi yardımda bulunacaklarına söz verdiler. 
Çar ve eşi ayrıca her yıl 10 erkek ve 10 kız öğrencinin yıllık eğitim masrafı olan 250’şer 
rubleyi vermeyi taahhüt etmiştir.
973
 Çar ve mahiyeti ikinci ziyaret esnasında okul 
kilisesi için aralarında 1450 ruble toplamış ve yönetime kalabalık bir topluluk önünde 
takdim etmiştir. Öğle yemeği esnasında yönetim kurulu başkanı  İlminskiy Çar ile 
tanıştırılmıştır.
974
 Büyük Knez Konstantin Nikolayeviç ise, 1870 yılında okulu ziyaret 
ederek 250 ruble bağış yapmış ve okul hakkında bilgiler almıştır. Knez Konstantin Türk 
dilini çok iyi biliyordu bu nedenle okulu ziyaret etmesi sistem hakkında bilgi alması çok 
önemli bir dönüm noktası olmuştur. Okulun faaliyetlerini yakından takip edip 
hıristiyanlık açısından önemini kavramış ve Çarın bu faaliyetlerden haberdar olmasını 
sağlamak için bir mektup kaleme alınmasını istemiştir. Okulun faaliyetleri bir rapor 
halinde Çara gönderilmiştir.
975
   
Kardeşlik Cemiyeti özellikle Kreşen Tatar kızlarının hıristiyanlık eğitimi 
almasına önem vermiştir. Cemiyet iyi bir hıristiyan annenin çocuklarını da iyi birer 
                                                 
972
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 136. 
973
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 137 
974
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 137 
975
 Afanasyev, a.g.m., IV, s. 138-39 




Dostları ilə paylaş:
1   ...   106   107   108   109   110   111   112   113   ...   147


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə