Təsisçi: “Hədəf” nəşrləri Baş redaktor: fil.ü. f d., dos. Şəmil Sadiq Redaktor



Yüklə 9,34 Kb.

səhifə27/53
tarix13.11.2017
ölçüsü9,34 Kb.
1   ...   23   24   25   26   27   28   29   30   ...   53

tərcümə guşəsi
57
USTAD 
dərgisi \ Fevral 2016
56
USTAD 
dərgisi \ Fevral 2016
xəyalpərəst addımlarla irəliləyirdi. Batarkən 
də ətrafındakı hər şeyi öz ağuşuna alırdı. 
Çantamı qumların üstünə atdım və 
oturdum... Səssizcə sakit dəniz mənzərəsinə 
tamaşa edirdim. Nə vaxtsa nəhəng bir 
qasırğanın gördüyüm bu səhnəni məhv 
etdiyini, böyük bir dalğanın dünyadakı 
ən yaxın dostumu udduğunu təssəvür 
etmək mümkün deyildi. Çox güman ki, 
həmin qorxunc hadisəni xatırlayan kimsə 
qalmamışdı. Elə bil, hiss etdiyim hər şey 
xırda detallarına qədər uydurduğum xəyal idi. 
Və elə o an içimdəki dərin qaranlığın 
qeyb olduğunu duydum. Qəflətən gəldiyi kimi 
yoxa çıxdı.... Oturduğum yerdən qalxdım 
və ayaqqabılarımı çıxarmağa, ya da şalvarın 
balağını yuxarı qatlamağa ehtiyac duymadan 
ləpədöyənə tərəf getdim. Topuğuma qədər 
dalğaların içinə girdim. Mən uşaq ikən 
sahili yuyan dalğalar indi də sanki barışmaq 
istərcəsinə nəvazişlə  ayaqlarımı yalayır, qara 
ayaqqabımı və balağımı isladırdı. 
Əvvəlcə kiçik bir dalğa gəldi, sonra 
uzun fasilə çökdü, sonrasında isə növbəti 
dalğa... Və geri qayıtdı... Yanımdan keçən 
insanlar təəccüblə gözlərini mənə zilləyirdilər, 
ancaq vecimə də deyildi.
 
Səmaya baxırdım. 
Göydən bir neçə hərəkətsiz, boz, toppuş 
bulud asılmışdı. Sanki, illərdir orada məni 
gözləyirdilər. Ancaq niyə bu cür hiss 
etdiyimi bilmirdim... Tufanın “gözündə” 
olanda da başımı qaldırıb göyə baxdığımı 
xatırlayırdım. Sonra zamanın məhvəri içimdə 
dartılaraq yaşadığım qırx ili sökük ev kimi 
çökdürdü. Burulğan kimi keçmişlə indini 
birlikdə fırlanan kütlə tək qarışdırdı. Bütün 
səslər öləzidi, ətrafımdakı işıq parçalandı. 
Müvazinətimi itirdim və dalğaların içinə 
yuvarlandım. Ürəyim boğazımda döyünürdü. 
Əl-ayağım boşalmışdı. Uzun müddət 
üzüqoylu suda qaldım. Ancaq qorxmadım. 
Heç bir qorxu hiss etmədim. Artıq məni 
qorxudacaq  bir şey yox idi. O günlər 
keçmişdə qalmışdı. 
Bu hadisədən sonra bir də dəhşətli 
qarabasmaları görmədim. Daha heç gecənin 
bir yarısında qışqıraraq oyanmıram da. Artıq 
həyata yenidən başlamağa çalışıram. Bəli, 
bunun üçün gecikdiyimi bilirəm. Yaşamaq 
üçün çox vaxtm olmaya bilər. Ancaq 
gec olsa da, nəhayət ki, nicat tapdığım, 
yaxşılaşmağa başladığım üçün şükr edirəm. 
Bəli, şükr edirəm: Həyatımın sonuna 
qədər xilas olmaya, qaranlıqdan qorxaraq 
qışqırmağa davam edə bilərdim.
Yeddinci adam susdu və bir-bir gözlərini 
ətrafdakılara zilləyərək baxdı. Heç kim nə 
danışır, nə də hərəkət edirdi. Elə bil, nəfəs 
də almırdılar. Hamı hekayənin davamını 
gözləyirdi. Çöldəki külək kəsmişdi. Artıq heç 
bir şey qımıldanmırdı.
Yeddinci adam əli ilə yenidən köynəyinin 
yaxalığını dartışdırdı. Sanki deyəcəyi sözləri 
axtarırdı. 
“Onlar bizə qorxmalı olduğumuz tək 
şeyin qorxu olduğunu deyirlər. Ancaq mən 
buna inanmıram”, – o dedi. Bir saniyə sonra 
əlavə etdi: “Düzdür, qorxu var. O, müxtəlif 
vaxtlarda və formalarda gəlir və bizi boğur.  
Lakin qorxunun bizi hədələdiyi vaxtlarda edə 
biləcəyimiz ən pis şey arxamızı ona çevirib, 
gözlərimizi yummaqdır. Belə olduqda, 
içimizdəki ən dəyərli şeyi təhvil verib, başqa 
bir şeylə əvəzləyirik. Mənim vəziyyətimdə o 
başqa şeyin adı dalğa idi”.
İngilis dilindən çevirdi: 
Rövşən Danyeri


türkün sözü
59
USTAD 
dərgisi \ Fevral 2016
58
USTAD 
dərgisi \ Fevral 2016
Böyük
 
çölün
 
      böyük
  
oğlu
Elxan Zal
S
abit Dosanov çağdaş  qazax 
ədəbiyyatının ünlü isimlərindən 
biridir. Onun əsərləri yalnız 
Qazaxıstanda deyil, onun hüdudlarından 
kənarda da məşhurluq qazanıb. Əsasən 
realist romanlar müəllifi kimi tanınan yazıçı 
demək olar ki, ədəbiyyatın bütün janrlarında 
əsərlər yazıb. Yaradıcılığına şeirlə başlayan 
S.Dosanov, sonradan qələmini roman, dram, 
publisistika, esse kimi janrlarda da uğurla 
sınamışdır. Əsərlərini qazax dilində yazıb. 
Məlum olduğu kimi, Sovetlər dönəmində 
Qazaxıstanda qazax dilinə böyük bir basqı 
vardı və rus dilində yazan müəlliflər daha 
çox uğur qazanırdı. Amma Sabit Dosanov 
asan uğur qazanmaq yolunu seçmədi, o 
qazax yazıçıları Muxtar Auezov kimi, Sabit 
Mukanov  kimi, Berik Şaxanox kimi doğma 
dilin yaşadılması və inkişaf etdirilməsi yolunu 
seçdi. Nəhayətsiz bozqırlara səpələnmiş 
qazax xalqının həyatını, ənənələrini, yaşadığı 
ağrı-acını özündə əks etdirən gözəl romanlar 
yazdı. 
Qazaxlar Sovet dönəmində böyük 
məşəqqətlər çəkmiş xalqlardan biridir. 20- 
ci yüzilin 20-30-cu illərində qazax xalqının 
yüzdə yetmişi repressiyalardan və aclıqdan 
məhv olub. Sovet rəhbərləri döyüşkən 
köçəriləri əkinçilərə çevirmək istəyərək 
onların malını, mülkünü əllərindən alırdı, 
yüz minlərlə insan acından öldü. Sonra boş 
qalmış yerlərə başqa xalqları köçürməyə 
başladılar. Beləliklə də qazaxlar öz 
ölkələrində azlığa çevrildilər. Fəqət içlərindəki 
türk ruhu onları sınmağa qoymadı. Çoxillik 
əsirlikdən sonra onlar yenə də Doğudan 
Batıya, Güneydən Qüzeyə min kilometrlərlə 
uzanan Böyük Çölün sahibinə çevrildilər. 
Ruhu azad olan əsir olamaz. Azad ruh 
həmişə azadlığın peşindədir. 
Sabit Dosanovun “Ağ aruana” əsərinin 
qayəsi budur. Yad ellərə aparılmış aruana 
– dişi dəvə bir an da olsun doğma çölləri 
unuda bilmir, daima əsirlikdən qaçmaq 
SABİT
DOSANOV




Dostları ilə paylaş:
1   ...   23   24   25   26   27   28   29   30   ...   53


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə