Zachowania prospołeczne



Yüklə 22,96 Kb.

tarix26.09.2017
ölçüsü22,96 Kb.


Postawy prospo!eczne – 

pomaganie 

dr Dariusz Rosi!ski



Geneza zachowania prospo!ecznego

!

zachowania  prospo!eczne  "  ka#de  dzia$anie  ukierunkowane  na 

niesienie korzy%ci innej osobie

!

SOCJOBIOLOGIA:  instynkty  i  geny  "  zjawiska  spo$eczne  t$umaczone  z 



zastosowaniem praw teorii ewolucji& Wilson i Dawkins 

dob'r krewniaczy 

Entuzja%ci  socjobiologii  wskazuj(  na  norm"  wzajemno#ci  jako 

inn(  przyczyn)  zachowa!  prospo$ecznych  wyja%niaj(c(*  dlaczego 

pomoc jest udzielana tak#e ludziom* z kt'rymi nie $(cz( nas #adne 

genetyczne  wi)zy  +ludzie pomagaj!  innym,  poniewa"  spodziewaj! 



si# w przysz$o%ci rewan"u z ich strony!!!,

Wymiana spo!eczna: zyski i koszty zwi"zane z 

pomaganiem 

!

teoria wymiany spo!ecznej 

!

warto#$  nagradzaj%c%  zachowa&  spo!ecznych  mo#na  t$umaczy-  w 

trojaki spos'b: 

1.

norm! wzajemno"ci

2.

#agodzi dyskomfort  

3.

pozwala  jednostce  zdoby$  uznanie  i  gratyfikacje  przy 

stosunkowo niskich kosztach

Wymiana spo!eczna: zyski i koszty 

zwi"zane z pomaganiem

teoria wymiany spo$ecznej podwa#a rozumienie zachowania 

prospo$ecznego  jako  wyrazu  altruizmu*  czyli  d!"enia  do 

zapewnienia  pomy%lno%ci  drugiej  osobie  z  pomini#ciem 

w$asnego interesu +tak rozumiany altruizm nie istnieje!,& 

Czy  prawdziwy  altruizm,  wywo!any  wy!%cznie  ch"ci% 

pomocy drugiemu cz!owiekowi, to tylko mit? 



Empatia i altruizm: pomoc 

bezinteresowna 

Daniel Batson "  hipoteza empatii-altruizmu

gdy nie odczuwasz empatii* wtedy g$'wn( rol) zaczynaj( 

odgrywa- prawa wymiany spo$ecznej!



Indywidualne przes!anki zachowa# prospo!ecznych, dlaczego 

niektórzy ludzie bardziej ni$ inni s" sk!onni do pomocy?

r'#nice  indywidualne:  osobowo#$  altruistyczna  "  zachowanie 

prospo$eczne  pojawia  si)  we  wczesnym  okresie  rozwoju  +zgubny 

wp!yw  nagród  "  podobny  do  efektu  nadmiernego  uzasadnienia* 

przywi(zywanie  zbyt  du#ej  wagi  do  nagradzania  ludzi  za 

prezentowane zachowania powoduje* #e uzyskuj( oni przekonanie* i# 

czyni(  oni  tak  a  nie  inaczej*  aby  uzyska-  jak(%  rekompensat)* 

redukuje  to  wewn)trzne  d(#enie  do  dalszego  przejawiania 

nagradzanego zachowania,



Indywidualne przes!anki zachowa# prospo!ecznych, dlaczego 

niektórzy ludzie bardziej ni$ inni s" sk!onni do pomocy?

aby  zrozumie-  ludzkie  post)powanie*  musimy  uwzgl)dni-  presj" 



sytuacyjn%*  kt'rej  ludzie  podlegaj(*  wtedy  mo#emy  przewidywa-* 

na  ile  w  okre%lonych  sytuacjach  b)d(  sk$onni  zachowywa-  si) 

altruistycznie

najbardziej  u#yteczna  przy  przewidywaniu*  czy  jednostka  zachowa 

si)  altruistycznie*  jest  g$)boka  znajomo%-  jej  osobowo#ci  i 

okoliczno#ci* w kt'rych si) znajduje

p!e$ a zachowania prospo!eczne – m)#czy.ni pomagaj( w spos'b 

spektakularny  i  bohaterski*  kobiety  bardziej  w  sytuacjach 

wymagaj(cych d$ugotrwa$ej troski* pomocy i opieki

Wp!yw samopoczucia na udzielanie pomocy: czujesz si% 

dobrze, czynisz dobrze

!

Co takiego  wi%'e si" z dobrym  nastrojem,  'e pod jego wp!ywem 



ludzie staja si" bardziej altruistyczni? 

1.

dobre  samopoczucie  sprawia*  #e  zaczynamy  dostrzega-  radosne 



strony  #ycia*  wykazujemy  tendencje  do  dostrzegania  pozytywnych 

cech  innych  os'b  i  interpretowania  wszelkich  w(tpliwo%ci  na  ich 

korzy%-* 

2.

przed$u#amy trwanie tego mi$ego stanu ducha* 



3.

po%wi)camy  wi)cej  uwagi  swojej  osobie  i  w  konsekwencji  bardziej 

d(#ymy do* by zachowywa- si) zgodnie z uznawanymi warto%ciami 

i idea$ami* skoro wi)kszo%- z nas ceni altruizm* to w chwili dobrego 

nastroju u%wiadamiamy sobie znaczenie tej warto%ci w swoim #yciu 

i stajemy si) bardziej gotowi do jej realizacji 




Redukcja negatywnego stanu emocjonalnego 

czujesz  si)  .le  czynisz  dobrze  "  poczucie  winy  +dobre  uczynki 

rekompensuj(  z$e  uczynki,*  udzielenie  pomocy  mo#e  by-  sposobem 

na poradzenie sobie z tym nieprzyjemnym stanem& 



Cialdini " hipoteza redukcji  negatywnego  stanu  emocjonalnego 

"  przyk$ad  zastosowania  teorii  wymiany  spo$ecznej  do  wyja%nienia 

mechanizmu  zachowa!  prospo$ecznych  "  ludzie  pomagaj%c 

komu#,  pragn%  pomóc  samym  sobie  –  pozby$  si"  w!asnego 

smutku i przygn"bienia!!!  

Redukcja negatywnego stanu emocjonalnego

J e # l i  p r a w d z i w a  j e s t  h i p o t e z a  n e g a t y w n e g o  s t a n u 

emocjonalnego,  to  cz!owiek  znajduj%cy  si"  w  z!ym  nastroju  i 

widz%cy zarazem inny sposób przezwyci"'ania go, nie powinien 

okazywa$  wi"kszych  ch"ci  do  udzielania  pomocy  innym 

osobom!!! (badania Cialdiniego i wspó!p.)

S$abo%-  hipotezy  redukcji  negatywnego  stanu  emocjonalnego  to 

branie  pod uwag)  jedynie natychmiastowych  zysk'w  z pomagania: 

/pomog)  ci  tylko  wtedy*  gdy  od  razu  co%  z  tego  b)d)  mia$0&  Zdarza 

si)  jednak*  #e  ludzie  przywi(zuj(  wi)ksz(  wag)  do  odroczonych 

nagr'd  ni#  do  natychmiastowych  graty1kacji  +Salovey  i  in&*  2332,  " 

przyk$ad pomocy rodzic'w* udzielanej dzieciom&

Sytuacyjne determinanty prospo!ecznego zachowania: kiedy 

ludzie pomagaj"?

hipoteza prze!adowania urbanistycznego (S. Milgram) 

efekt  widza  "  im  wi)ksza  liczba  %wiadk'w  zdarzenia*  tym  wi)ksze 

prawdopodobie!stwo* #e #aden z nich nie podejmie interwencji& 

 

Darley i Batson " eksperyment " seminarium duchowne 

Sytuacyjne determinanty prospo!ecznego zachowania: kiedy 

ludzie pomagaj"?

2& ZAUWA%ENIE ZDARZENIA 



2.

INTERPRETACJA  ZDARZENIA  JAKO  NAG&EGO 

WYPADKU  

3.

PRZYJ'CIE ODPOWIEDZIALNO(CI  

4.

ZNAJOMO() W&A(CIWEJ FORMY POMOCY 

5.

PODJ'CIE DECYZJI O UDZIELENIU POMOCY  


Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə