Mustaqil ish Mavzu: Nizolarni bartaraf etish va adaptasiya Pedagogika psixologiya fanidan



Yüklə 144,67 Kb.
səhifə1/6
tarix22.12.2022
ölçüsü144,67 Kb.
#97689
  1   2   3   4   5   6
Mustaqil ish Mavzu Nizolarni bartaraf etish va adaptasiya Pedag


O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA KOMUNIKASIYALARINI RIVOJLANTIRISH VAZIRLIGI


Muhammad Al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti

Mustaqil ish
Mavzu: Nizolarni bartaraf etish va adaptasiya

Pedagogika psixologiya fanidan
715 – 18 – guruh talabasi
Bajardi : Ismatov Nozir
Tekshirdi : Shohista Azimova


Toshkent -2020


  1. Kirish

Nizo tushunchasining nazariy tahlili

  1. Asosiy qism

  1. Nizolar turlari va ularni yuzaga kelish sabablari.

  2. Nizo jarayonining asosiy bosqichlari.

  3. Nizolarni boshqarish.

  4. Nizolarni tartibga solish va hal etish usullari.

  5. Nizolar natijasida yuzaga keladigan oqibatlar.

  6. Adaptasiya

  1. Xulosa

  2. Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati


Kirish
Hozirgi zamon ilm-fani bashariyat tarixining qaysi bir davriga murojaat qilmasin, ularning barchasida nizolarning mavjud ekanligiga duch keladi. Aniqroq qilib aytganda, nizo jamiyat rivojining doimiy hamrohi bo‘lganligiga amin bo‘lamiz. Nizolarning jamiyat hayotidagi o‘rni qadimdan e’tiborga molik bo‘lib kelgan. Ha, insoniyat nizolar bilan "bilag’on odam"lar yashagan davrdan buyon hamnafasdir. Shuning uchun bo‘lsa kerak ilmiy doiralarga nizo haqidagi ilk qarashlar afsonalar orqali kirib kelgan.
“Nizo” tushunchasi ta’rifi asosida yetarlicha Y.Shepanskiy taklif qilgan tasnif bor, ya’ni u nizoni “aniq predmet yoki vaziyat sababli vujudga keluvchi maqsad va imkoniyatning qarama-qarshi yo’naltirishni chaqiruvchi to’qnashuvi” deb izohlaydi.

Nizo – bu ijtimoiy hayotning barcha sohalaridagi nizolarning sabablarini, negizini, ularning dinamikasi va shaklini o’rganuvchi hamda ularni hal etish vositalari va nizolarning boshqarish haqidagi fandir.


Nizoning predmeti – bu nizoning asosida yotuvchi qarama-qarshilikdir.
Qay darajadaligidan qat’i nazar nizoning tushuna olish, F.Bekon ta’rifi bo‘yicha, - norozilar orasida ularni birlashtira oladigan bosh bo‘lmasligiga erishish eng "go‘zal fikrdir". Ikkinchi tomonlan esa, xalq qo‘zgolonlari va tartibsizliklarini bosa oladigan bitta, yaxshirog’i bir nechta bunday shaxslarning bo‘lishlari vaqti kelib olomon xalqqa aylanganda ular qanday asosiy sifatga ega bo‘lajagini dastlabki ehtimollarini beradi. Shuning uchun "... harbiy boshliklar va xalq fidoyilari ishonarli va obro‘li kishilar bo‘lishi, ajralishlar taraflori va shuhratparast bo‘lmasliklari, shuningdek, davlatdagi asosiy amaldorlar bilan har qanday lahzada til topisha oladigan shaxs bo‘lishi zarur. Aks holda lahzalik malham og’ir kasallikdan ham xavfliroq bo‘lishi mumkin",- deb yozali Bekon.
“Nizoda hech qanday farqli jihat yo’q, qarama-qarshilikning sinonimi emas, qarama-qarshilik va cheklanishni yo’qotish usuli, og’ir tizimlarning o’zaro harakatlanish uslubi”.
Nizo – har doim qiyin va ko’p rejali sotsial fenomen hisoblangan. Unda juda ko’p taraflar ishtirok etadi: shaxslar, ijtimoiy guruhlar, milli-etnik birliklar, har turli maqsad va qiziqishlar birashtirgan davlat va davlatlar guruhi. Nizolar har xil sabab vajlar tufayli vujudga keladi: psixologik, iqtisodiy, siyosiy, diniy va boshqalar.

Tomas Gobbs ijtimoiy kelishuv nazariyasining shakllaridan birini batafsil qayta ishlab chiqdi. Birinchi navbatda, tabiiy holatda, jamiyatning har bir a’zosining tabiiy huquqi, har bir individ cheklanmagan va har bir inson tabiiy huquqiga egalik qiladi. “Tabiiy holat” natijada “xaos”ga, ya’ni “hammaning hammaga qarshi urushi”ga aylanadi.


Tomas Gobbs ijtimoiy nizolarning 3 ta asosiy sababini keltiradi:

  • Qo’rquv (inson nimaga ega bo’lsa, o’shani yo’qotishdan qo’rqadi);

  • Raqobat (inson o’zida nima bo’lsa, shuni saqlashni xohlaydi);

  • Shon-shuxratga intilish (inson o’zida nima bo’lsa, uni ko’paytirishga intiladi).


Nizo – bu qarashlardagi yoki a’loqalardagi qandaydir kelishmovchilik va chigallikning yuzaga kelganligidan darak beruvchi bir belgidir. Amaliyot shuni ko’rsatadiki, nizo boshqarishning asosiy uchta yo’nalishi mavjud: nizodan qochish, nizoga bosim o’tkazish va shaxsan nizoni boshqarish. Nomlari aytib o’tilgan yo’nalishlarning har biri maxsus metodlar yordamida izohlanadi. Ulardan ba’zilarini ko’rib chiqsak, va hamda nizoviy holatga ta’sir o’tkazish va nizoli holatga a’loqador tavsiyalarning umumiy algoritmiga baho bersak.

Yüklə 144,67 Kb.

Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2023
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə