Genclerin televizyona olan ilgisi goz onune alinarak gectigimiz son 20 yil icerisinde tv ye dayali (video) egitim okullarda uygulama imkani buldu ayni dusunce yapisini bugune uyguladigimizda ise bugunun cocuklarinn tv den ziayede bilgisayara daha cok



Yüklə 33,54 Kb.
tarix20.09.2017
ölçüsü33,54 Kb.

İnternetin Eğitim Amaçlı Kullanılması

Selami Yılmazçoban* - selami@istak.com

Fehmi Damkacı** - fehmi@wam.umd.edu
Her an yeni bir gelişmeyle karşılaştığımız günümüzde, teknolojinin sağladığı kolaylıklar hayatımızın her alanında kendine yer bulmuş durumda. Bilgisayar ve internetin eğitim amacıyla kullanılması da bu gelişmelerle birlikte son yıllarda dünya gündemine girmiş bir konu. İnternetin eğitim amaçlı kullanımından bahsettiğimizde, uzaktan eğitimden sınıf içi eğitime kadar birçok konu gündeme gelir. Bu geniş konu içerisinde özel olarak internetin eğitim amaçlı kullanımını ‘Öğretmen Merkezli Eğitim’ ve ‘Öğrenci Merkezli Eğitim’ olarak iki ana başlık altında inceleyeceğiz ve bazı uygulama yöntemlerinden bahsedeceğiz.
Eğitim alanında yapılan çalışmalar sonucunda, üç farklı öğrenme şeklinin olduğu artık çok iyi bilinen bir gerçek. Bir genelleme yaparsak, öğrencilerimizin bu üç çeşit içinde eşit olarak dağıldığını kabul edebiliriz. Buna göre, sınıflarımızın yaklaşık üçte biri görerek öğreniyor, diğer üçte biri yaparak öğreniyor ve sadece kalan üçte biri dinleyerek öğrenme yeteneğine sahip. Bu durum bize okullarımızda halen uygulanan anlatmaya dayalı eğitim sisteminin öğrencilerimizin sadece üçte birine hitap ettiğini göstermektedir. Geriye kalan üçte ikilik bölümü de öğrenir hale getirebilmek için onların öğrenme yeteneklerine uygun bir yöntem kullanılması gerekmektedir.
Bu açıdan düşünüldüğünde akla ilk gelen yöntem sunduğu büyük imkanlarla bilgisayar ve internet destekli eğitimdir. Çağımızın en önemli teknolojik aracı olan bilgisayar, çocukların ilgisini çekerek hem derslerdeki dikkati hem de öğrenme hızını ve kalıcılığını artıracaktır. İlginin artması bilgilenmeyi de beraberinde getirecektir. Gençlerin televizyona olan ilgisi göz önüne alınarak geçtiğimiz 20 yıl içerisinde televizyon ve video destekli eğitim okullarda uygulanma imkânı buldu. Aynı düşünce yapısını bugüne uyguladığımızda, bugünün çocuklarının televizyondan çok bilgisayara olan ilgilerini doğru yönde kullanarak öğrenciyi öğrenme konusunda motive edebiliriz. Cuban’a (1) göre bilgisayarın eğitim alanına adapte edilmesinin üç temel nedeni vardır:


  1. Öğrencilere gelecekte lazım olacak bilgisayar kullanma bilgisinin verilmesi.

  2. Eğitim sistemin yeniliklerden faydalanması.

  3. Öğrenci başarısının artırılmasıdır.

Bilgisayarlı eğitimin çocuk psikolojisi üzerinde pozitif olduğu gibi negatif etkileri de vardır. Bunu Turkle (2) şu şekilde açıklamaktadır, “Çocukların canlı ile cansız arasındaki farkı ayırt etmelerini zorlaştırması, duygusal körleşmelere neden olması ve yalnızlığa itmesi gibi olumsuz etkilerinin yanında internetin kullanması ile diğer kültürlerin tanınması sonucu kültürel hoşgörüyü geliştirir.” Çocuğun üç boyutlu düşünme kabiliyetinin gelişme döneminde, ağırlıklı olarak iki boyutlu olan bilgisayar ile eğitim verilmesi üç boyutlu düşüme kabiliyetini köreltebilmektedir.


İnternetin eğitimde kullanılması uzun süredir düşünülen ve Amerikan Eğitim Bakanlığı’nın en çok fon sağladığı konulardan biri olmakla birlikte halen araştırma safhasındadır. Bilgisayar teknolojisinin eğitimde kullanılmasına en büyük iki engel ekonomik yetersizlikler ve öğretmenlerin teknik bilgisidir. Bilgisayarın eğitim alanında kullanılması için gerekenlerin başında öğretmenin eğitilmesi, okulun altyapısının bulunması ve konuların bilgisayar destekli anlatılacak şekilde düzenlenmesi gelmektedir.
Kulik’in(3) yaptığı bir düzine meta analiz sonuçlarına göre bilgisayar destekli eğitim tüm yollarda pozitif etki göstermiştir. Bu etkilerin büyüklüğünün ise şu parametrelere bağlı olduğu bulunmuştur:


  1. Bilgisayarın nasıl kullanıldığı

  2. Dersin konusu

  3. Zaman

  4. Öğretmenin bilgisayar konusunda aldığı kurs miktarı.

Bu analiz sonuçlarını doğrulayıcı nitelikte olan ETS’nin (Education Testing Center, Washington DC) 1996 yılı raporuna göre bilgisayar destekli eğitimin uygulandığı okullarda, bilgisayar destekli eğitim konusunda 10 saatin altında kurs görmüş öğretmenlerin girdiği sınıflarda bilgisayarın eğitime hiç etkisi olmamış veya negatif etkisi olmuştur. Bunun yanında 10 saat veya üstünde kurs almış öğretmenlerin girdiği sınıflarda etki çoğunlukla pozitif olmuştur. Okullarımızın çoğu için geçerli olmakla birlikte, ekonomik durum gerçekten büyük bir sorun ise, internetin (veya bilgisayar teknolojisinin) eğitimde kullanılmasına ait projeler üretilirken bunun göz önünde bulundurulması gerekmektedir.

İnternet destekli eğitimi iki ana başlık altında değerlendirmek istiyorum:



  1. Öğretmen merkezli uygulama.

  2. Öğrenci merkezli uygulama.


A- Öğretmen merkezli uygulama:

    1. Ders kaynağı:

İşlenecek konular ile ilgili olarak değişik kaynaklardan dersi zenginleştirmeğe yönelik ilgi çekici örnekler bulunabilir. Ders yoğunluğu esnasında öğretmenin farklı kaynaklara ulaşmasını çabuklaştırır. Eğitimle ilgili web sayfalarına yerleştirilmiş soru kaynaklarından yararlanılarak daha iyi bir ölçme -değerlendirme veri tabanı oluşturulabilir.
Örneğin web sayfasında ikinci dil olarak İngilizce eğitim veren (ESL) öğretmenler için, konulara göre hazırlanmış düzenli küçük quizler bulunmakta. Bu quizler kaynak olarak alınıp öğretmen tarafından değişik sınav ve quizlerde parçalar halinde kullanılabilir. Okulda bir internet sınıfı var ise, sınıf ortamında öğrencilere bireysel uygulamalar yaptırılabilir.


    1. İletişim kaynağı:

İnternet dünyasında aklımıza gelebilecek her branş ve ilgi alanına yönelik bir çok haberleşme grupları (listserver) bulunmaktadır. Öğretmenler arası iletişimde bu yolla çok yararlı çalışma ve projeler yürütülebilmekte. Gerek konularla gerek bunların uygulamaları ile ilgili ortak sorunlara daha çabuk cevap bulunabiliyor. Yeni öğretmenlerin tecrübeli öğretmenlerin bilgisinden faydalanması sağlanmış olur.
Her öğretmenin her konuyu farklı anlattığı göz önüne alınırsa, bu farklı anlatım tarzlarının ve yaklaşımların internet vasıtası ile paylaşılması öğretmenlerin anlatım tekniklerine zenginlik getirmiş olur.
B- Öğrenci merkezli uygulama:

a. Öğretim amaçlı:

İnternet, her şeyden önce öğrenci için de çok geniş bir bilgi kaynağıdır. Ders dışında bilgisini geliştirmek isteyen öğrenciye sıkıcı olmayan renkli, görsel bir bilgi kaynağı sunulmaktadır. Kuru bir bilginin verilmesinden öte resimler ile desteklenmiş eğlenceli bir bilgi kaynağıdır. Bu yönüyle öğrenciyi bilgiye çekecek ve onu saatlerce, bilgi ile baş başa bırakabilecek niteliktedir. Sınıf içi kullanımda da aynı özellikler nedeniyle monotonluktan uzak dersler işlenebilir, öğrencilerin ilgisi konuya daha çok çekilir, dersler sıkıcı monolog havasından çıkarak interaktif bir sınıf ortamı sağlanır.


Burada, önem verilmesi gereken nokta, bilgisayar ve internetin eğitim amacıyla kullanılmasının alışkanlığını sağlamaktır. Öğrencilere verilecek yıllık dönem ödevleri internet kaynaklı olma şartıyla verilerek örencilerin internette istenilen bilgiye ulaşma konusunda gelişmeleri sağlanabilir. Geleceğin insanin sahip olması gereken bu özelliğin küçük yaşta kazanılması kişiye her zaman için bilgiye bir adim önce ulaşma fırsatı verecektir.
b. Sosyal amaçlı:

İnternete bağlı okullar arasında kültürel ya da bilimsel amaçlı projeler düzenlenerek, öğrencilerin dünya kültürlerini tanıması, farklı kültürlere karşı anlayışının gelişmesine katkı sağlanabilir. Bunu ulusal çapta da düşünürsek, ülkemizin farklı coğrafyaları ve bu coğrafyaların kültürel yapıları hakkında çok yararlı çalışmalar yapılabilir. Bu tip projeler Amerika’da bir çok okulda uygulanmakta, aynı zamanda öğrencilere öğrendikleri yabancı dili kullanma fırsatı da verilmektedir. Bu tür projeler çoğunlukla ders dışı etkinlikler olarak değerlendirilebileceği için, öğrencilerin zaman kullanma ve değerlendirme alışkanlıklarına önemli katkılar beklenebilir.


İnternetin eğitime katkı sağlayacağı bir gerçektir ve yukarıda saydıklarımız yapılamiyacak çalışmalar değildir. Ülkemizin ekonomik durumunu ve genel olarak okullarımızın sınıf sıkıntısını gözönünde bulundurduğumuzda aşağıdaki özelliklerini anlattığımız eğitim projesininin uygun olacağını düşünmekteyiz.
Bilgisayar sınıfının haricinde bilgisayara bağlı küçük boyutlu bir sinevizyon cihazının bulunduğu bir internet odası bu teknolojiyi okullarımızda kullanmamıza izin verebilir. Fakat internetin derste kullanılması için çok büyük bir hazırlık ve organizasyon gerekmektedir.
Her dersin konulara göre öğrencilere yıllık ödevler verilirken, o konu ile ilgili internet sayfalarının bulunması ve geniş özetlerinin dökümü istenebilir. Bu tür bir çalışma hem öğrencilere internet üzerinde araştırma yapma kabiliyeti kazandırır, hem de toplanması gereken çok geniş bilginin çok daha kısa zamanda toplanmasını sağlar. Bu ilk etaptan sonra öğretmenlerin her konu bazında öğrencilerin topladıkları kaynakları gezerek, derste kullanılacak şekilde bir ders planı hazırlamaları gerekir. Bu plan daha çok ziyaret edilmesi gereken url adreslerinin sıra ile yazılması, genel bir özeti ve o sayfa içinde ziyaret edilecek noktalar ve vurgulanması gereken konular şeklinde olabilir. Daha sonra derse girmeden önce bu web adresleri bookmark halinde tutularak veya çevrim dışı çalışmaya göre kaydedilerek ders anında zaman kaybı yaşamadan çalışma yapılmış olur. Bu konuda başka bir yol olarak, öğrencinin bizzat kullanmadığı, sadece büyük bir perdeye aktarılan internet görüntüsü de kullanılabilir. Bu yöntem ile,

  1. Tahtaya çizilmesi gereken materyalin çizilmemesinden dolayı büyük bir zaman kazancı.

  2. Bol resimli ve grafikli bir tasarım yapıldığı taktirde görerek öğrenme yeteneğine sahip öğrencilere hitap edilebilir.

Bir araştırmada (4) bilgisayar destekli eğitim veren öğretmenlere bu eğitimin geleneksel eğitime göre avantajları sorulmuş. Alınan cevaplar bu tezi destekler niteliktedir:



  1. Öğrencilere konuyu tartışacak zaman daha çok.

  2. Konuyu daha derinlemesine incelemek mümkün

  3. Daha kompleks konular daha kolay öğretilmekte.

Örneğin bir fen dersinde anlatılan konular ile ilgili interaktif görüntülerin olduğu bir çok web sayfası bulunabilir ve ders sırasında bunlar öğrencilere gösterilebilir. Kimya konusunda islenilen herhangi bir reaksiyona ait hareketli gösterim şekilleri bir çok üniversitenin kimya sayfalarında bulunmaktadır. Bunlardan lise ve ortaokul müfredatına uygun olanları seçilerek kullanılabilir.


İnternetin bu şekilde sınıf ortamında kullanılmasının derste zaman kazancı sağlamasının yanında öğrencilerin istedikleri zaman evlerinde veya internete bağlanabilecekleri bir yerde merak ettikleri sayfalara tekrar girmeleri ve konuları daha derin şekilde öğrenmelerine olanak sağlamaktadır. Bu yolla, öğrenme isteği olan ya da bilgisayar kullanmayı seven öğrenciler bilgiye yönlendirilmektedir.


Ek bilgiler:
Konuyla ilgili haberleşme grupları ve web sayfaları:


        1. Innovative Teaching

Dünyanın çeşitli ülkelerinden eğitimcilerin ve konuyla ilgisi olanların üye olabildiği haberleşme grubunda teknoloji destekli eğitim üzerine konular haftalık bültenler şeklinde üyelere iletiliyor. Üye olmak için, innovative-teaching-subscribe@eGroups.com adresine boş bir e-mail göndermek yeterli.


        1. Eğitimde Kalite Gönüllüleri Grubu

Bu grupta ağırlıklı olarak Türkiye’den konuyla ilgili kişilerin üye olabildiği grupta, eğitim kalitesi, bilgisayar ve internet destekli eğitim konularında fikir alış-verişi yapılabiliyor. Üye olmak için, educalist-subscribe@eGroups.com adresine boş bir mail atmak gerekiyor.


        1. WELL - Web Enhanced Language Learning

Yabancı dil eğitiminde web desteğinin ana tema olarak ele alındığı grupta, konuyla ilgili duyurular ve fikir alış-verişi gerçekleştiriliyor. Üye olmak için, mailbase@mailbase.ac.uk adresine “join WELL ad soy ad” yazılı bir mail göndermek gerekiyor.


        1. http://www.well.ac.uk/ - WELL - Web Enhanced Language Learning




        1. http://nces.ed.gov - ABD Eğitim Bakanlığı Eğitim İstatistikleri Kurumu web sayfası.




        1. http://www.ntc-college.com - Technology enhanced language learning.




        1. http://www.catesol.org/tellig.html - Technology-Enhanced Language Learning Interest Group



Son notlar:
* İstanbul Amerikan Koleji Bilgi İşlem Müdürü, Üsküdar, İstanbul

** Departmant of Chemistry & Biochemistry, University of Maryland, College Park, USA

(1) Cuban, L., Huff, C., Finholt, T. The Promise of the Computers, Social Issues in Computing, 1994. New York: McGraw-Hill.

(2) Turkle, S., Computers and the Human Spirit. New York: Simon and Schuster, 1984.

(3) Kulik, C.L., Kulik, J.A., “Efectiveness of Computer based Instruction: An updated Analysis”. Computers In Human Behavior.1991, 7:75-94.

(4) Sheingold, K., Hadly, M., Accomplished Teachers : Integrating Computer into Classroom Pratice. NY Center For Technology in Education, BarkStreet College of Education, September, 1990.








Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə