237
olur. İnzibati ədliyyə orqanları ümumiləşdirilmiş şəkildə
“inzibati tribunallar” adlandırılsa da, müxtəlif təşkilati-hüquqi
formalarda (tribunal, komitə, komissiya) fəaliyyət göstərirlər.
İnzibati tribunallar məhkəmə hakimiyyətinin müstəqil qolunu
təşkil etmir, sadəcə olaraq ümumi məhkəmələr arasında mövcud
olan ixtisaslaşdırılmış məhkəmələr qismində çıxış edirlər.
Anqlo-sakson ölkələri üçün xarakterik olan bu model inzibati
mübahisələrə həm kvaziməhkəmə inzibati təsisatları, həm də
ümumi yurisdiksiya məhkəmələri tərəfindən baxılmasına yol
verir. Bəzi ölkələrdə inzibati təsisatlar kvaziməhkəmə funksi-
yası ilə yanaşı, kvaziqanunvericilik funksiyalarını da həyata
keçirirlər. Həm icra hakimiyyəti orqanlarının rəhbərləri, həm də
həmin orqanların quruluş ünsürləri qismində çıxış edən ixtisas-
laşdırılmış komissiyaların inzibati ədliyyə sisteminə daxil olun-
ması fikrimizcə, bəhs olunan modeldə inzibati modelin təza-
hürü kimi çıxış edir.
Beləliklə, inzibati məhkəmə icraatının anqlo-sakson modeli
- dövlətlə vətəndaş arasında ümumi hüquqa aid mübahisələri
əmrlər, tövsiyələr və ya qərarlarla həll etmək səlahiyyətinə
malik olan, prosessual aktlara əsasən fəaliyyət göstərən ixtisas-
laşdırılmış yurisdiksiyon orqanlar (tribunallar, komissiyalar,
komitələr, palatalar, departamentlər) tərəfindən həlli sferasında
yaranan publik münasibətləri tənzimləyən inzibati hüquqi
institutdur.
3.3. Roman-german hüquq ailəsinə aid ölkələrdə
inzibati məhkəmə icraatının təşkili və xüsusiyyətləri
Bildiyimiz kimi, dünya ölkələrində mövcud olan hüquq
sistemləri ölkələrin hüquqi gerçəkliklərini təşkil edən əsas