|
![](/i/favi32.png) «iqtisodiyot» kafedrasi
|
səhifə | 8/8 | tarix | 05.04.2023 | ölçüsü | 84,5 Kb. | | #104206 |
| Meyliqulov Abbos 2Interpolatsiya
Interpolatsiya
Hosil bo'lgan funktsiyani to'g'ridan-to'g'ri ifodalangan mustaqil uchun bog'liq o'zgaruvchining qiymatini taxmin qilish uchun ishlatishingiz mumkin. Bunday holda, interpolatsiya usuli qo'llaniladi.
Funksiyani yaratish uchun 0 dan 10 gacha bo'lgan x qiymati ishlatilgan deylik:
y = 2x + 5;
Ushbu funktsiyani x = 6 ga mos keladigan y qiymatini eng yaxshi baholash uchun ishlatishimiz mumkin. Buning uchun biz ushbu qiymatni asl tenglamaga almashtiramiz. Natijani ko'rish qiyin emas:
y = 2 (6) + 5 = 17;
Ekstrapolyatsiya
Dastlabki funktsiyadan foydalanishingiz mumkin, bu o'zgaruvchan qiymat oralig'idan tashqarida bo'lgan mustaqil o'zgaruvchining qiymatini taxmin qilish mumkin. Bunday holda, ekstrapolyatsiya qo'llaniladi.
Avvalgi kabi, x ning qiymati 0 dan 10 gacha va funksiya mavjud:
y = 2x + 5;
$ X = 20 $ yordamida $ y $ qiymatini taxmin qilish uchun ushbu qiymatni tenglamamizga kiritishimiz kerak:
y = 2 (20) + 5 = 45;
Agar x qiymati qabul qilinadigan qiymatlar doirasidan tashqarida bo'lsa, unda sinov usuli ekstrapolyatsiya deb ataladi.
Ikkalasidan interpolatsiya afzalroq. Buning sababi shundaki, undan foydalanganda ishonchli bahoni olish ehtimoli katta. Ekstrapolyatsiyadan foydalanganda, bizning tendentsiyamiz x qiymatlari bo'yicha va dastlab belgilangan doiradan tashqarida davom etadi deb taxmin qilinadi. Bu har doim ham shunday bo'lmasligi mumkin va shuning uchun ekstrapolyatsiya usulidan foydalanishda juda ehtiyot bo'lishingiz kerak.
5. Makroiqtisodiy o‘sishni prognozlashtirish.
Kelajakda iqtisodiy rivojlanish sharoitlarini saqlab qolish uchun vaqtinchalik funksiyalar bilan ishlab chiqarish dinamikasini prognozlashtirishda topilgan baholar yoki alohida omillar ekstropolyasiya qilinishi mumkin.
Foydalanilgan adabiyotlar va internet resurslar
https://www.gazeta.uz/
https://tfi.uz/
Makro iqtisodiyot qollanmasi
https://review.uz/
Dostları ilə paylaş: |
|
|