Hipnoz ne yapar? Yeditepe üNİversitesi DİŞ hekiMLİĞİ faküLtesi basamak



Yüklə 123,31 Kb.

tarix20.09.2017
ölçüsü123,31 Kb.


 

 



 

 

 

 

 

 

 

HİPNOZ NE YAPAR?

 

YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ 

 

1. BASAMAK 



 

 

 

Editör


 

Dr. Tahir ÖZAKKAŞ

 

 

 



 

 

 




ii 

Psikoterapi Enstitüsü Eğitim Yayınları: 

196 

 

HİPNOZ NE YAPAR?



 

Yeditepe 

Üniversitesi Diş Hekimliği

 

Fakültesi 1. Basamak Eğitim Ders Notları

 

 

 

 



 

 

 



ISBN 978-605-9137-18-8 

Copyright  

Psikoterapi Enstitüsü

 

 



Tüm hakları saklıdır. Yayıncının izni olmaksızın tümüyle veya kısmen 

yayımlanamaz, kısmen de olsa çoğaltılamaz ve elektr

onik ortamlarda 

yayımlanamaz.

 

 

Birinci baskı: Eylül 2015



 

 

 



Editör: Tahir

 

Özakkaş



 

Yayıma hazırlayan: Sevgi 

Akkoyun  

Katkıda Bulunanlar: Özge Kapısız

 

 

 



 

Baskı: Acar Matbaacılık Prom. ve Yayın. San. ve Tic. Ltd. Şti.

 

Litros Yolu Fatih Sanayi Sitesi No:12/243 Zeytinburnu - 



İstanbul

 

Tel: 0212 613 40 41 



 

 

 



 

PSİKOTERAPİ ENSTİTÜSÜ EĞİTİM ARAŞTIRMA SAĞLIK 

 

ORGAN


İZASYON VE DANIŞMANLIK LTD. ŞTİ.

 

 



Eğitim ve Kongre Merkezi: Fatih Sultan Mehmet Cad

. No:285  

Darıca

-

KOCAELİ



 

Tel : 0262 653 6699 Fax : 0262 653 5345 

 

Merkez: Bağdat Caddesi No: 540/8 Bostancı



-

İSTANBUL / TÜRKİYE

 

Tel : 0216 464 3119 Fax : 0216 464 3102 



www.psikoterapi.com - www.psikoterapi.org - www.hipnoz.com

 



iii 

 

 



SUNUŞ 

 

sikoterapi  Enstitüsü  olarak,  öncelikle  ruh  sağlığı  profesyo-



nellerinin ya da ruh sağlığı ile ilgilenen kişilerin ihtiyaç du-

yacağı  teorik  bilgileri  ve  pratik/uygulamaya  yönelik  dene-

yimleri paylaşan özgün ve çeviri yayınlar ile literatüre katkıda bu-

lunmayı  hedefliyoruz.  Psikoterapi  Enstitüsü  Eğitim  Yayınları,  Psi-

koterapi  Enstitüsü’nün  çalışmaları  kapsamında  gerçekleştirilen 

atölye  çalışmaları,  uluslararası  konferanslar  ve  dünya  literatürün-

den seçkileri içermektedir. 

Bu  kitapta,  Yeditepe  Üniversitesi  Diş  Hekimliği  Fakültesi’nde 

yaptığım  hipnoz  ve  hipnoterapi  konulu  sunumların  metinlerini 

bulabilirsiniz. Konferanslara katılmış olan meslektaşlarıma bilgile-

rini tazelemek, katılamamış olan meslektaşlarıma ise yararlanmak 

isteyecekleri bir kaynak sunmak isterim. 

Konuya  ilgi  duyan okuyucuların  yanı  sıra  klinisyenler,  psikote-

rapistler  ve  araştırmacılar  için  başvuru  kitabı  niteliği  taşıyan  bu 

yayını sizlerle buluşturmaktan kıvanç duyarız. 

 

Tahir ÖZAKKAŞ 

Psikoterapi Enstitüsü Başkanı 

 

 




iv 




 

İ Ç İ N D E K İ L E R 

 

 

1

 Psikoz, Sınır Durum ve Nevrozlarda Hipnoterapi ..................... 1 



2

 Psikiyatri, Psikoterapi ve Hipnoz ............................................ 35 

3

 Hipnozun Temelleri .................................................................. 54 



4

 Hipnoterapinin Psikoterapiyle Entegrasyonu ....................... 72 

5

 Hipnozla Semptom Değiştirme .............................................. 103 



6

 Hipnotik Trans ve Hipnodrama............................................. 134 



 


 


 

1

1



 

 

PSİKOZ, SINIR DURUM VE NEVROZLARDA 



HİPNOTERAPİ 

 

 



 

 

ahir  Özakkaş:  Hepinize  merhabalar  arkadaşlar.  Bu  güzel 

bahar gününde buraya geldiniz beni mutlu ettiniz çok çok 

teşekkür ediyorum. Şimdi ben konuşmalarımı genelde inte-

raktif  yapmayı  seven  bir  konuşmacıyım.  Ama  eğer  arzu  ederseniz 

bu konuşmayı da biraz interaktif yapmayı arzularım. Ne dersiniz? 



Katılımcılar: Çok iyi olur.  

Tahir  Özakkaş:  Ben  psikiyatrist  Doktor  Tahir  Özakkaş.  Uzun 

yıllardır hipnoz ve terapi ile ilgileniyorum. Biraz önce Tuncer kar-

deşime arkadaşların nerelerden geldiklerini ve ne ile ilgilendikleri-

ni  sordum.  50-60  arkadaşımızın  hekim  olduğunu,  40  civarında 

arkadaşımızın diş hekimi olduğunu ve geri kalan arkadaşlarımızın 

psikolog  olduğunu  öğrendim.  Dolayısıyla  bu  yapıya  göre  de  ko-

nuşmanın oranını vermek  durumundayım. Hekim arkadaşlar  elle-

rini kaldırırlarsa tanımış olurum. Valla 60’ın da üzerinde herhalde. 

Peki  uzman  hekim  arkadaşlar?  Büyük  bir  kısım  uzman  anladığım 

                                                 

1

 27.04.2003 Yeditepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Konferans Salonu - Göztepe 



DVD Kodu: 5-2-1 




2     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

kadarıyla.  Psikiyatrist  arkadaş  var  mı  aramızda.  Ne  kötü.  1  kişi. 



Şerefimizi  kurtardınız  teşekkürler.  Peki,  ben  sadece  psikiyatriye 

münhasır  kalmamaya  çalışacağım.  Her  ne  kadar  psikiyatriye  ve 

psikoterapiye bağımlı bir konuşma metni hazırladıysam da bunun 

dışına çıkmaya çalışacağım. Genel anlamda psikoloji ve diğer konu-

larda  hipnozun  kullanımıyla  ilgili  bir  sohbet  programı  gibi  düşü-

nebiliriz. Sıkıcı olmamaya çalışacağım. Fakat önce çok seri hazırla-

dığım  20-25  tane  slaytım  var.  Önce  bunları  birlikte  izleyelim,  ar-

dından bu hiperaktif görüşmeyi devam edebiliriz. Hipnozun en çok 

kullanıldığı alanlardan birisi psikiyatri, psikoloji ve psikiyatride de 

psikoterapi. Genel bir bağlamda şöyle bir değerlendirelim.  



Psikiyatri  ve  psikoterapide  hipnoz:  Psikiyatride  sınıflandır-

maları,  klasik  sınıflandırmaya  bakarsanız;  psikozlar,  son  dönem-

lerde  gündeme  alınan  sınırda  durumlar  ve  nevrozlar  diye  çok  ba-

sitçe  3  kategoriye  ayırabiliriz.  Tabi  DSM  dediğimiz  Amerikan  sis-

temine  göre  bu  pek  de  kabul  edilen  bir  sınıflandırma  değil.  DSM 

daha  çok  deskriptif  (tanımlayıcı)  sınıflandırmalar  yapıyor.  Ama 

dinamik  ekole  baktığımızda  klasik  sınıflandırma  ile  karşı  karşıya 

kalıyoruz. Ben de kendimi daha çok dinamik yaklaşımlı bir hekim 

olarak  hissediyorum  ve  klasik  sınıflandırmayı  tercih  ediyorum. 

Ama ilerideki slaytlarda DSM sınıflandırmasına yakın listeler göre-

ceğiz.  

Direkt olarak psikoz,  borderline veya sınırda durumlar  ve nev-

rozda  hipnozun  kullanımına  geçmeden  önce  hipnozun  tanımını 

yapalım isterim.  Hipnoz  bir  psikoterapi  aracıdır. O halde psikote-

rapi  türleri  nelerdir  bununla  ilgili  bir  konseptin  zihnimizde  oluş-

ması  yani  koordinatlarımızın  tayin  edilmesi  gerekiyor.  Bilimde 

belki  en  önemli  şey  insanın  nerde  durduğunu  bilmesi  ve  koordi-

natlarını tespit edebilmesidir.  




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     3

 

Psikoterapi  türlerini  çeşitli  grupların  altında  ifade  edebiliriz. 



Ben Orhan Öztürk Hocamızın bir yaklaşımı var, onu tercih ediyo-

rum. Hekimin hastaya yanaşma biçimi ve tutumuna göre psikote-

rapi  türleri;  baskılayıcı,  destekleyici,  derinliğine  araştırıcı  olarak 

nitelendirilebilir. 

Ruhsal bozukluk (psikopatoloji), etyopatoloji anlayışı ve kuram-

sal çıkış noktasına göre psikoterapi türlerini sınıflandırırsak; 

A.

 

Psikodinamik temellere dayananlar  



B.

 

Öğrenme ilkelerine dayanan davranışçı psikoterapi türleri 



C.

 

Bilişsel  psikopatoloji,  bilgi  işleme,  sosyal  psikoloji  ilkelerine 



dayananlar, 

D.

 



Ekzistansiyalist,  Varoluşçu  veya  olgu-bilimsel  temellere  da-

yananlar olarak gruplandırılabilir. 

Günümüzde en yaygın kullanılan ve alt bölümlere ayrılan psiko-

terapi türleri psikodinamik temellere dayananlardır. Psikodinamik 

temellere dayananlara da alt başlıklar altında bakacak olursak; 

A.

 



Psikanaliz, Freud’un geliştirdiği psikanaliz ve bunun değişti-

rilmiş, uyarlanmış biçimleri 

B.

 

Freud’dan  yöntemce  büyük  ayrılma  göstermeyen  fakat  ku-



ramsal açıdan ayrılıkları olan yeni analiz okulları (Jung, Ad-

ler, Rank ve diğerleri) 

C.

 

Psikanalitik nesne ilişkileri kuramı, psikanalitik benlik psiko-



lojisi, psikanalitik kendilik psikolojisi olarak son 20 yılda şe-

killenene  ve  çok  ciddi  olarak  bilim  dünyasını  etkileyen  psi-

kodinamik  temellere  dayalı  psikoterapi  türlerinden  bahse-

debiliriz. 




4     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

İkinci grupta öğrenme ilkelerine dayanan davranışçı psikoterapi 



türlerine  bakacağız.  Bunlar  kısa  dönemde  sorun  odaklı  çalışmalar 

yapan, çok etkili ve dünyada da çok yaygın olarak hekimlerin ter-

cih  ettiği  davranışçı  terapi  türleridir.  Bunları  bir  gözlemleyelim; 

sistematik duyarsızlaştırma,  üstüne gitme,  itici koşullama, olumlu 

pekiştirme  ve  söndürme  gibi  yöntemlerle  Pavlov’un  şartlandırma 

yöntemine dayanan davranışçı psikoterapi türleri.  

Sağaltım durumunun biçimi ve yapısına göre de gruplandırabi-

liriz. 


A.

 

Bireysel psikoterapi 



B.

 

Grup psikoterapisi 



C.

 

Psikodrama 



D.

 

Oyun psikoterapisi 



E.

 

Aile psikoterapisi şeklinde de sınıflandırabiliriz ve diğerleri.  



Çeşitli  psikoterapi  türlerinde  kullanılan  başlıca  ruhsal  ve 

fiziksel araçlar: Burada önemli olan kuramsal bakışın dışına çıka-

rak çok önemli bir tespit olarak araçlara bakıyoruz. Yani bu kuram-

sal  bilgeleri  hastaya  aktaracağız  ama  hangi  teknikleri  ve  araçları 

kullanacağız.  

1.

 

Daha çok bastırıcı ve destekleyici psikoterapi türünde



A.

 

Eğindirme 



B.

 

İnandırma 



C.

 

Yol gösterme ve rehberlik  



D.

 

Danışma şeklinde teknikler kullanabiliriz. 



Bastırıcı, destekleyici ve derinliğine araştırıcı türlerde;  


Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     5

 

A.



 

Uyutum (hipnoz) 

B.

 

Uyuştuma (narkoz) 



C.

 

Boşaltım (katarsis) kullanılır.  



Genellikle derinliğine araştırıcı çözümleyici psikanalitik türlerde;  

A.

 



Güdümsüz görüşme 

B.

 



Serbest çağrışım 

C.

 



Düşlerin çözümlenmesi 

D.

 



Sürçmelerin çözümlenmesi 

E.

 



Simgelerin çözümlenmesi 

F.

 



Direnç ve aktarımın çözümlenmesi 

G.

 



Açıklamalar ve yorumlamalar tekniklerine başvuruyoruz. 

Daha çok davranışçı psikoterapilerinde; 

A.

 

Gevşeme koşullama 



B.

 

Edimsel koşullama 



C.

 

Üstüne gitme 



D.

 

Ödül-ceza teknikleri 



E.

 

Pekiştirme-söndürme 



F.

 

Çeşitli öğretme teknikleri kullanıyoruz.  



Dolaysız araçlar; 

A.

 



Çevrenin  değiştirilmesi  (aile  düzenlenmesi,    hava  değişi-

mi, iş değiştirilmesi) 

B.

 

İlaçlar fizik sağaltım yolları (faradi, banyolar, spor) çeşitli 



uğraşı iş ve uyumlandırma rehabilitasyon yolları  


6     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

Bunların hepsi koordinatlarımızı tayin etmemizde, bizim nerde 



durduğumuzu belirlemek için bilmek zorunda olduğumuz, içeriği-

ni çok net bir şeklide sınırlandırmak zorunda olduğumuz şeyler.  

Peki, Tahir Özakkaş olarak soruyorum kendime; “Sen ne tür bir 

yaklaşım  içindesin  ve  koordinatlarını  nasıl  tayin  ediyorsun?”  Ben 

tedaviye  aldığım  hastalarımda  temelde  analizci  veya  dinamik  bir 

yaklaşım sergilememe rağmen biraz önce bahsetmiş olduğum tüm 

tedavi  teknikleri  ve  tedavi  kuramlarını  eklektik  bir  tarzla  uygula-

maktayım.  Yani  biraz  faydacı  pragmatist  diyebilirsiniz.    Amacınız 

hastaya en fazla yarar sağlayacak ve kısa sürede amacınıza ulaştıra-

cak  yolu  seçmek  olmalıdır.  Daha  çok  klinik  ağırlıklı  çalışan  bir 

hekim olduğum için de amacım; hastanın en kısa sürede sağlığına 

kavuşturulması, rehabilite edilmesidir. Bir araştırıcı olmadığım için 

bu bağlamda çeşitli teknikleri kullanıp da diğer tekniklere üstünlü-

ğü veyahut da eksikliğini tespit etmek gibi bir amacım yok. Burada 

klinik tecrübelerime dayanarak bana gelen hastanın hangi tür tek-

nikten  daha  çok  yararlanacağını  düşünerek  bir  karar  veriyorum. 

Bazen  mix  bir  teknik  uyguluyorum,  bazen  tek  bir  sistem  üzerine 

odaklanıyorum. Bunların arasında teknik olarak hipnozu arz ettim. 

Bu çok önemli! Hipnoz kendi başına tedavi edici kuramsal bir şey 

değildir.  

Hipnoz,  cerrahın  elindeki  bistüri  gibi  kullanılması  gereken  bir 

araçtır. Yani sizin kuramsal bir backgroundunuz, felsefi bir kuram-

sal birikiminiz varsa bunları  uygularken hipnoz  elinizdeki muhte-

şem  bir  aygıt  olacaktır.  Uygun  hastada,  uygun  zamanda,  uygun 

zeminde  bunu  kullanırsanız  çok  sağlıklı  sonuçlar  elde  etmeniz 

mümkün oluyor. Peki, hipnoz tekniği ne yapıyor?  



1. Semptom Bastırma: Bugün farmakoterapi de yapılan şey as-

lında semptom bastırmadır. Eğer uykunuz varsa uyku getirici ilaç, 




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     7

 

sıkıntınız varsa anksiyete giderici ilaç veya aktif bir depresyonunuz 



varsa  problemin  kaynağını  çözmeden  depresyonu  biyokimyasal 

yöntemlerle  ortadan  kaldıracak  bir  ilaç  verilir.  Tıpta  buna  semp-

tomatolojik tedavi diyoruz. Küçük bir çocukta ortaya çıkan akciğer 

enfeksiyonundan yola çıkarsak; çocuğun ateşi çıkar, öksürüğü baş-

lar annesi çok rahatsız olur. En yakın eczaneye gider, ateş düşürü-

cü ve öksürük şurubu alır ve o günkü problem ortadan kalkar. An-

ne  çok  rahatlar  çocuğunun  iyileştiğini  düşünür.  Ama  bu  anlık  bir 

iyileşmedir: “Hayır, çocuğun çok kötüleşti, altta enfeksiyon devam 

ediyor.”  Semptom  bastırmanın  zaman  zaman  uygulanacağı  yerler 

vardır,  zaman  zaman  da  kontrendike  olduğu,  uygulanmaması  ge-

reken yerler vardır.  

2. Semptom Değiştirme: Bir semptom bir kişinin hayatını cid-

di  olarak  engeller  yapması  gereken  fonksiyonlarına  mani  olursa, 

dinamik  anlamda  ona  eş  değer  bir  semptomla  yer  değiştirmesi 

mümkün olabilir. Mesela bulantı, kusma problemleri olan bir has-

tama  ayak  kaşınması  şeklinde  bir  semptom  değişikliği  yaparak 

problemi  çözdüğüm  oluyordu.  Niye  böyle  bir  şey  yapıyorum?  İki 

çocuğunu dikkatsizlik nedeniyle kaybeden bir annenin vicdan aza-

bı ve süperego baskısıyla oluşturulan, “senin yemek yemeğe hakkın 

yok” şeklinde yıllarca devam  eden bulantı ve kusma semptomunu 

ayak kaşıntısı şekline dönüştürdüğümüzde hayatını idame ettirebi-

lir hale geldi. Sıkıntısını ve patolojisini veyahutta süperego baskısı-

nı o şekilde halletti. 

Hipnoz  bir  teknik  aygıt  olarak  hiçbir  kuramsal  bilgiye  dayan-

madan uygulandığında abreaction (katarsis) sağlar. Yani içsel dün-

yamızda  birikmiş  olan  sıkıntıyı  anksiyeteyi,  problemi  veya  öfkeyi 

transa girer girmez deşarj eder. Buda kişide müthiş bir rahatlama, 

müthiş  bir  huzur  duygusu  yaratır.  Birçok  hastamda  da  müşade 

ettim. Bunu şöyle nitelendiriyorum; düdüklü  tencere içinde birik-




8     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

miş  olan  basıncın  hipnotik  trans  sayesinde  herhangi  bir  telkin 



vermeden  otomatik  olarak  emniyetli  bir  şekilde  tahliyesini  sağlar. 

Bu da hasta için geçici şifa olma açısından çok güzel bir yöntemdir.    

Hipnoz  davranışçı  terapi  için  koşullu  şartlandırmanın  etkisini 

artıran  bir  etkendir.  Hipnoz  imajine  ettirir.  İmgelemeyi  sağlarsa-

nız,  imajinasyonu  oluşturabilirseniz  tedaviyi  çok  kolaylaştırırsınız 

ki  bu  hipnozda  en  rahat  yapılabilen  şeydendir.  Hipnotik  trans  al-

tında  oluşturulacak  hipnodramalarda  rol  playing  yaptırırsınız  ve 

bunlar  gerçek  manada  yaşanır.  Bir  önceki  konuşmada  bir  arkada-

şımız  soru  sormuştu,  soruya  istinaden  söylüyorum;  dışarıdan  biz 

impuls alıyoruz o impulsları zihnimizde canlı hale getiriyoruz. İşte 

bu  doğru  soruya  çok  güzel  bir  cevap  oldu.  Siz  sosyal  fobi  olsun, 

korku  olsun,  diğer  fobi  türlerinde  ve  anksiyete olsun,  iletişim  bo-

zukları  olsun,  rol  playing  ve  drama  yaptırdığınızda  sinapslarda, 

nörotransmitterlerde  ona  uygun  kimyasal  değişimler  meydana 

geliyor. Davranışçı kognitif terapilerde kişiye; “evine git şu ödevleri 

yap  haftaya  gel”  diyoruz.  Ancak  onu  oluşturacak  imge  gücü,  şart-

lanma veya drama olmadığı için hastalarımız bu konuda çok zorla-

nıyorlar,  sadece  hekimin  vermiş  olduğu  motivasyonla  bir  şeyler 

yapmaya gayret ediyorlar. Drama bunu çok daha kolaylaştıran  bir 

etki yaratıyor. 

Hipnoz  kişinin ego  zayıflığını destekler. Dışarıdan insanlar  her 

zaman  bir  güce  ihtiyaç  duyarlar.  Hem  içindeki  ego  zayıflığını  de-

netleyecek güçlü ego parçalarını telkinle artırırsınız hem de yalnız 

olmadığını  bir  hekim  tarafından  güçlü  bir  şekilde  güçlendirildiği 

hissini yaratır. Bu anlamda ciddi bir destektir.  Hipnoz her ne ka-

dar  psikanilizde  dışlanmış  bir  veri  ise  de  hipnotik  transın  uygu-

lanması  analiz  sürecini  süratlendirmekte,  bilinçdışı  formülasyonu 

netleştirmekte ve tedaviyi kolaylaştırmaktadır.  




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     9

 

Tahir Özakkaş: Peki nerelerde kullanılır hipnoz?  



Psikozlarda  destekleyici  amaçla  kullanılır.  Bu  bilgi  arkadaşları-

mızın  birçoğuna  ters  gelebilir.  Psikozlar  hipnozun  asla  kullanıl-

maması  gereken  yerlerdir.  Fakat  deneyimli  psikiyatrlar,  (özellikle 

ben yurtdışında bu tip workshoplara sıkça katıldım) bir takım psi-

kotik bozukluklarda  ego  gücünü ve  denetimini  artırmak  amacıyla 

destekleyici mahiyette, yani egoyu entegre etmeye yönelik hipnoz-

dan yararlanılmaktadır ve psikiyatrlar çok başarılı sonuçlar aldıkla-

rını  ifade  etmektedirler.  Tabi  psikozlara  müdahele  edebilmek  için 

kişinin klinik tecrübesi ve bu konuda özel eğitim alması gerekmek-

tedir diye düşünüyorum.   

Sınır bozukluklarda hipnoz bütünleştirici olarak kullanılır. Sınır 

bozukluklar  narsist  kişilik  bozukluğu  ve  borderline  kişilik  örgüt-

lenmelerinde iyi ve kötü nesnelerin birbirinden spliting dediğimiz 

bölme savunma mekanizması nedeniyle ayrışması nedeniyle ortaya 

çıkan  bir  klinik  tablodur.  Hipnotik  trans  altında  bunlar  çok  ciddi 

bir  şekilde  entegrasyona  tabi  tutulmakta  ve  tedavi  süreci  daha  da 

kısalmaktadır.  Son  birkaç  yıldır  benim  çalıştığım  alanların  en 

önemlilerinden birisi de sınır bozukluklarında bütünleştirici tedavi 

süreçlerinin oluşturulmasıdır. 

 Nevrozlarda hipnoz destekleyici, bütünleştirici ve analizde kul-

lanılıyor. Psikozlarda diyoruz ve üç nokta yan yana koyuyoruz. Ego 

denetimini sağlamak ve ego güçlerini takviye etmek amacıyla letar-

ji ve katalepsi safhalarında kullanılıyor. Paranoid bozukluk ve psi-

kozlarda ve latent homoseksüalitede kontraendikedir ama psikotik 

vakalarda tecrübeli klinesyenelerin uyguladığını biliyoruz.  

Kendimi biraz daha Kernberg’e yakın gören bir hekimim ve has-

talarıma  nesne  ilişkileri  perspektifinde  daha  çok  yaklaşıyorum. 

Bölünmüş  nesne  ilişkilerinin  bütünleştirilmesinde  anksiyetenin 




10     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

kontrolünde  dürtü  denetimini  sağlamakta,  öfke  kontrolünde, 



früstrasyona  tahamülün  artırılmasında  kullanmaktayım.  Nevroz-

larda,  anksiyete  bozukluklarında,  somatoform  bozukluklarında, 

reaktif duygudurum  bozukluklarında,  yapay bozukluklarda,  disos-

yatif  bozukluklarda,  cinsel  bozukluklarda,  yeme  bozukluklarında, 

dürtü  kontrol  bozukluklarında,  uyum  bozukluklarında,  madde 

bağımlılığında  ve  kişilik  bozukluklarında  kullanmaktayım.  Anksi-

yete  bozuklukları  uzun  yıllardır  çalıştığım  bir  alan.  Panik  bozuk-

luk, agorafobi, özgül fobi, sosyal fobi, obsesif kompulsif bozukluk, 

post travmatik stres bozukluğu, akut stres bozukluğu, yaygın ank-

siyete  bozukluğunda  da  kullanmaktayım.  Özellikle  anksiyete  bo-

zukluğu, panik bozukluk, obsesif kompulsif bozukluk, yaygın ank-

siyete bozukluğu ve genelleşmiş anksiyete bozukluğunda çok etkin 

sonuçlar alıyorum. Hipnozun çok büyük katkı sağladığını gördüm. 

Kişilik bozukluklarında ise kişiliğin iç görüsünün temin edilme-

si  ve  yeniden  yapılandırılmasında  anti  sosyal  kişilik  bozukluğu 

hariç hemen hemen tüm kişilik bozukluklarında (paranoid, şizoid, 

şizotipal, borderline, histrionik, narsistik, çekingen, bağımlı, obse-

sif kompulsif kişilik bozuklukları) uygulayabiliyoruz.. Burada anti-

sosyal kişilik bozukluğunu hariç demiştim. Çünkü antisosyal kişilik 

bozukluğunda genellikle süperego denetiminin olmadığını görüyo-

ruz.  Hipnozun  ve  psikoterapinin  uygulanabilmesi  için  süperego-

nun oluşması gerekmektedir.  

Hipnozun ek faydası nedir?  

 

Diğer  psikoterapi  türlerinde  iç  dinamikleri  anlamayı  kolay-



laştırır.  

 

Tepkinin etkinliğini artırır.  




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     11

 

 



Davranışçı  terapinin  ev  ödevi  tıkanıkları  seansta  uygulanan 

hipnodrama  sayesinde  çözülür.  Bu  madde  çok  önemli  bir 

madde.  

 

Bedensel semptomların kontrol edilebilirliğini seansta göste-



rir. Son dönemlerde özellikle panik bozukluk çok yaygınlaş-

tı.  Suni olarak  panik  bozukluğunu  hipnotik transta oluştur-

maktayım. Hastaya bu semptomların kendi kontrolünde ol-

duğunu bizzat uygulayıp gösterince, hasta semptomu ile oy-

namaya başlıyor. Bilinmeyen ve belirsiz bir dünya değil ken-

di  kontrolü  altında  bir  dünyayı  bizzat  görüp  yaşamakta  ve 

kısa bir süre içerisinde panik bozukluğu kontrol altına alına-

bilmektedir.  Zaten  panik  bozukluk  demek  aslında  ters  hip-

nozun uygulanmasıdır.  Kişiye olmayan bir kalp çarpıntısını, 

olmayan  bir  nefes  darlığını  fizyolojik  olarak  zihin  gücüyle 

oluşturmaktadır. Bunun tersi  yönünde bir tetiklemeyi  sağlı-

yoruz. 


 

Hastanın  paylaşımını  ve  işbirliğini  kolaylaştırır.  Örtü  veya 

settare etkisi diye de isimlendirilir. Biliyorsunuz herkes hip-

notik  transa  girmez.  Hipnotik  transa  dirençli  bazı  hastala-

rımda  veya  mayalanmamış  hastalarda  hipnotik  transta  ol-

madıkları  halde  o  güne  kadar  yıllarca  hekimlere  bahsede-

memiş oldukları bir takım duyguları sanki hipnozdaymış gi-

bi bir örtü altında söylüyormuş gibi “Bunu söyleyen ben de-

ğilim, yani bilinçaltım söyledi” gibi hissederek cinsel travma-

larını, geçmişten kalan çok ciddi travmalarını ve ailede eşi ile 

birtakım  problemlerini veya  cinsel  problemlerini  bu  etki  ile 

anlatmaktadırlar.  Aslında  kişi  hipnozda  değildir.  Hipnoz-

daymış  gibi  hissetmek  bile  hastanın  birtakım  duyumlarını 

hekimle paylaşmasını sağlamaktadır. İşte biz buna örtü (set-

tare) etkisi diyoruz.   



12     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

 



Bilinçdışı travmalara ulaşır.  

 

Abreaction’u temin eder.  



 

Teşhisi  netleştirir.  Ayırıcı  tanı  özellikle  psikiyatride  çok 

önemlidir. Bu ayrıcı tanıyı hipnotik transta çok kolay belir-

leyip,  formülasyona  yönelirseniz  orda  alacağınız bir takım 

feedback’lerle  teşhisi  çok  daha  çabuk  netleştirebilirsiniz, 

ayrıcı tanıya ulaşabilirsiniz.  

 

Tedavinin seyri ile ilgili bilinçdışı geri bildirimleri alır. Özel-



likle ben hastalarımda yıllardır standardize ettiğim imajinas-

yonları uyguluyorum. Bu imajinasyonlarda çok net bir şekil-

de hasta ve hekim arasındaki  birleşmenin ve tedavi ile ilgili 

beklentinin pozitif veya negatif geribildirimini alıyorum, ona 

göre yapılandırmalara devam ediyorum. Tedavinin etkinliği-

ni de bu süreç içerisinde imajinasyonlar da ki değişimlerden 

takip  ediyorum.  Buna,  katatonik  rüya  yorumlama  yöntemi 

olarak ayrı bir kategoride değerlendirilen psikoterapi tekniği 

olarak da bakılabiliyor.  

 

Hastanın kendini tanıma ve anlamasını daha kısa yoldan te-



min eder. Yani içgörü kazandırır. Bu çok çok önemli. Hasta 

bilinmeyenle mücadele etmek yerine bilinen ve netleşen şey-

le  mücadele  etmeyi  hipnotik  trans  ve  kendi  iç  dinamikleri 

sayesinde görür. Buda zaten başlı başlına tedavidir. Evet. Kaç 

Dakka oldu acaba bu?  

Katılımcı: Yarım saat. 



Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     13

 

Tahir Özakkaş: Pekala daha zamanımız varmış. Burada ben koor-



dinatlar konusuna kısaca bir giriş yapmak istiyorum. Yıllardır ulus-

lararası  kongrelere katılmaya çalışıyorum. Bizim dünya literatürü-

nü  oluşturan,  bu  işin  duayenleri  ile  ilgili  görsel  temasınızı  sağla-

mak istedim. (Slaytlardan fotoğraflar açıyor) Bunlar tabi onlar de-

ğil, benim Azerbaycan’da çalıştığım hekim arkadaşlarım ve hocam. 

Bu fotoğraf Trabzon’daki 1999 yılında ki kongre esnasında Sümela 

Manastırını  ziyaretinde çekilmişti.  Kafkasya bölgesinden  Ermenis-

tan’daki ve Azerbaycan’daki meslektaşlarım görünüyor. İsmail Na-

dir;  birlikte  hipnoz  çalışmaları  yaptığım,  Azerbaycan’da  bölüm 

başkanı, profesör, onu göstermek istedim.  

Bu  resimdeki,  Jay  Haley  Ericsoniyen  hipnoterapinin  şu  anda dün-

yadaki Erikson’dan sonraki tek temsilcisi. Dünyadaki Aile Terapile-

rinin  ilk  kurucularından.  Yani  bu  ilk  temsilcisi  diyebileceğim  Jay 

Haley’in  resmi  ve  eşi.  Bu  resmi  Amerika’da  1996’daki  kongrede 

çekmiştim.  

 

 



 


14     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

Milton Erikson’un en yakın arkadaşı ve çalışma arkadaşı. Kendi-



si  Phenix’te  Hipnoterapi  Enstitüsünün  başkanı  olmuş  ve  Ameri-

ka’da birçok hipnoterapist yetiştirmiş, çok saygın bir bilim adamı.  

Peter Bloom ve Richard Kluft’ ın çalıştığı Pensilvanya Üniversi-

tesi  Philadelphia’daki  Psikiyatri  Kliniğinin  ve  çoğul  Kişiliklerin 

çalışıldığı merkezin resimleri. 

 

 



 

 

 



 


Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     15

 

 



Richard Kluft ve Çalışma Arkadaşı 

 

Aynı kongreden İsrailli bir hipnoterapist ile birlikte.. 



 


16     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

Bu,  Hunter,  Bayan  Hunter.  Özellikle  imgeleme  gücü  üzerine 



çok  ciddi  çalışmaları  olan  ve  Dünya  Hipnoterapi  Birliği’nde  çok 

etkin rol alan bir bilim kadını, onu göstermek istedim.  

Bu  ideosignal  sistemin  çalışması  ile 

ilgili  bir  workshop  programında  çekti-

ğimiz  bir  iki  psikiyatrist  arkadaş.  Sol-

daki  Kanada’da  çok  değerli  bir  profe-

sör.  Hatırladığım  kadarıyla  Ottowa 

Üniversitesindendi. 

Bu  Bay  Rossi.  Bu 

“Mind 


Body 

Control” 

sisteminin  belki  de  dün-

yadaki  ilk  sistemli  kuru-

cularından kabul ediliyor.  

Karı-koca  Rossi’ler.  Bu 

konuyla ilgili 4-5 tane kitabı var ve kitapları dünya hipnoz birliği-

nin okuma listesi içerisinde. 

Bu da yine şu anda ismini 

çıkaramayacağım  duayenler-

den birisi.  

Bu  meşhur  bir  hanım. 

Özellikle  göstermek  istedim. 

80  yaşının  üzerinde.  Erica 

Fromm. Erica Fromm Ameri-

ka  ve  dünyadaki  hipnozla 




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     17

 

ilgilenen  psikiyatristlerin  anası  kabul 



edilen  bir  hanım  efendi.  Ve  çalışma 

alanı yıllardır hipnonaliz üzerine. Ve o 

gün  şeref  konuğu  olarak  gelmişti, 

hipnoanalizle  ilgili  bir  seminere  ka-

tılmıştı  ve  kısmen  bilgilerini  bizimle 

paylaşmıştı.  

 

 

Bu da Meksika’dan bir bilim adamı. 



 

 

Bu  da  gene  bunun  resmi  Ericson; 



hipnoterapinin en büyük temsilcisi.  

 

 



 

 



18     

HİPNOZ


 NE YAPAR?

 

Bu  resim  çok  ilginç  benim 



çektiğim resim. Erika Fromm’la 

Peter  Bloom’un.  Peter  Bloom 

Pensilvanya 

Üniversitesinde 

Philadelphia’da  psikiyatri  ana-

bilim dalı başkanı. Çeşitli bilim-

sel  kuruluşların  yönetim  kuru-

lunda  bulunmuş.  Uzun  yıllar 

Dünya  Hipnoz  birliğinin  baş-

kanlığını yürütmüş.  

Bu  hocamız;  profesör,  gastro-

enterelog,  psikiyatrist  ve  psikana-

list.  Müthiş  bir  bilim  adamı.  Çok 

hayran  olduğum  bir  bilim  adamı. 

Çok  miktarda  yayını  var.  Birkaç 

sefer  workshoplarına  katıldım. 

Çalışmaları  psikozlarda  hipnozun 

kullanılmasıyla ilgili.  

(P. Bloom ve J. Watkins Türki-

yede birlikte) 

 

Dünyada  bu  konuda  3  kişi  çalışıyor  yoğun  olarak.  Birisi  Peter 



Bloom, Muray Jobsis Amerika’dan, üçüncüsü Zindel Almanya’dan. 

Her  kongrede  bu  üç  ismin  gündemi  belirlediği  veyahut  psikotik 

veya  borderline  kişilik  örgütlenmelerinde

  hipnozu  nasıl  kullan-

dıklarıyla bilgi verdiğini.  

Bir başka duayen John Watkins. Çok önemli bir isim. Bunu ta-

nımanız isterim. John Watkins. Ego state terapinin kurucusu ken-

disi ve kendi bir kliniği var. Amerika’da çok saygın bir bilim adamı 




Psikoz, Sınır Durum 

ve Nevrozlarda Hipnoterapi

     19

 

olarak  kabul  ediliyor.    Helen  Watkins  ile  John  Watkins  karı-koca 



bunlar.  Ego  state  terapi  ile  ilgili  tüm  yayınlar  kendilerine  ait  ve 

social  worker  kaynağı.  Sosyal  hizmet  olarak.  Psikiyatrist  değil 

psikolog  değil  ama  Amerika’da  biliyorsunuz  social  worker  çok  et-

kin bir şekilde terapi yapıyorlar.  

 

Azerbaycan’da benim çalıştığım klinikteki hekim arkadaşlar ve 



yardımcı personel. 

 

 



 



Dostları ilə paylaş:


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə