Targeting: what promises do country



Yüklə 0,6 Mb.

səhifə16/19
tarix14.09.2018
ölçüsü0,6 Mb.
1   ...   11   12   13   14   15   16   17   18   19

30 

 

Şəkil 24. Faiz dəhlizi və median faiz dərəcəsi 

 

Mənbə: AMB 

 

Şəkil  24-də  banklararası  bazarda  30  günədək  verilən  manatda  kreditlər  üzrə  median  faiz 



dərəcəsi, həmçinin AMB-nin faiz dəhlizinin yuxarı və aşağı hədləri təsvir edilmişdir. Qrafikdən 

aydın  olur  ki,  tədqiq  edilən  dövr  ərzində  banklararası  bazarın  faiz  dərəsi  çox  nadir  hallarda 

AMB-nin faiz dəhlizi çərçivəsinə daxil olmuşdur. 

Şəkil 25. Notlar üzrə orta gəlirlilik və yenidənmaliyyələşdirmə faiz dərəcəsi 

 

Mənbə: AMB 

 

0

5



10

15

20



25

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

y

an



m

ay

sen



t

2005


2006

2007


2008

2009


2010

2011


2012

2013


2014

median


REPO

ƏKS-REPO 

y/m dərəcəsi 

0.00


2.00

4.00


6.00

8.00


10.00

12.00


14.00

16.00


y

an

ap



r

iy

u



l

o

k



t

y

an



ap

r

iy



u

l

o



k

t

y



an

ap

r



iy

u

l



o

k

t



y

an

ap



r

iy

u



l

o

k



t

y

an



ap

r

iy



u

l

o



k

t

y



an

ap

r



iy

u

l



o

k

t



y

an

ap



r

iy

u



l

o

k



t

y

an



ap

r

iy



u

l

o



k

t

2007



2008

2009


2010

2011


2012

2013


2014

notlar üzrə gəlirlilik 

y/m faiz dərəcəsi 



31 

 

Şəkil 25-də 2007-2014-cü illəri əhatə edən dövr ərzində notlar üzrə orta gəlirlilik və Bankın 



siyasət  faizi  olan  yenidənmaliyyələşdirmə  faiz  dərəcəsi  təsvir  olunmuşdur.  Qrafikdən  məlum 

olur ki, Bankın notları üzrə orta gəlirlililiyi tədqiq edilən dövr ərzində bir qayda olaraq y/m faiz 

dərəcəsindən  aşağı  olmuşdur.  Bu  isə  onu  göstərir  ki,  28  günlük  notlar  üzrə  gəlirlilik  dərəcəsi 

banklararası  bazarın  30  günədək  verilən  kreditləri  üzrə  median  faiz  dərəcəsindən  əhəmiyyətli 

aşağıdır. 

Yuxarıdakı  təhlillər  daha  çox  təsviri  xarakter  daşıyır  və  Mərkəzi  Bankın  siyasət  faizinin 

banklararası bazar faizlərinə transmissiyasını qiymətləndirmək üçün formal metodlara müraciət 

oluna  bilər.  Bu  məqsədlə,  ilk  növbədə  banklararası  bazarda  median  faizlər  ilə  y/m  faizlərinin 

Qranqer-səbəbiyyət 

əlaqəsinə  baxacağıq.  Qranqer-səbəbiyyət  yanaşması  test  olunan 

göstəricilərin  keçmiş  qiymətlərinin  onların  gələcək  qiymətlərini  proqnozlaşdırmaq  üçün 

əhəmiyyətli informasiya yükünə malik olub-olmadığını yoxlayır.  

 

Cədvəl 2. Qranqer-səbəbiyyət testi  

 

2





-testi 

Ehtimal 

 

 



 

H

0



: y/m dərəcəsi median faizi üçün Qranqer səbəbi deyil 

2.39 


0.30 

H

0



: median faizi y/m dərəcəsi üçün Qranqer səbəbi deyil 

0.84 


0.66 

 

 



 

 

Qranqer-səbəbiyyət testi (Cədvəl 2) göstərir ki, y/m faiz dərəcəsi median faizlərinin gələcək 



trayektoriyasını  proqnozlaşdırmaq  üçün  əhəmiyyətli  informasiya  yükünə  malik  deyil.  Digər 

tərəfdən, median faizləri də y/m faiz dərəcələri üçün Qranqer-səbəbi kimi çıxış etmir. 

Yenidənmaliyyələşdirmə faiz dərəcəsinin banklararası median faizləri üzərində təsirini daha 

yaxından tədqiq etmək üçün biz həm də hadisənin öyrənilməsi



19

 yanaşmasına da müraciət edirik. 

Bu  yanaşmada,  Bankın  y/m  faiz  dərəcəsi  ilə  bağlı  aldığı  qərarların  (hadisənin)  median  faizləri 

üzərindəki  dəyişmələrə  təsirinə  baxacağıq.  Qeyd  etmək  lazımdır  ki,  Mərkəzi  Bank  hər  MSK 

görüşündə  y/m  faiz  dərəcəsini  dəyişmir.  Lakin  həmin  görüşlərdə  y/m  faiz  dərəcəsinin  sabit 

qalması  belə  bank  faizlərinə  təsir  göstərə  bilər.  Bu  baxımdan,  yalnız  sıfırdan  fərqli  y/m  faiz 

dərəcələri dəyişməsini hadisə kimi qəbul etmək o qədər də düzgün olmaz. Yaxşı olardı ki, AMB-

nin keçmiş MSK görüşləri tarixçəsinə baxılsın və onun y/m faiz dərəcəsi ilə bağlı aldığı qərarlar 

üzrə  məlumat  bazası  formalaşdırılsın.  Lakin  belə  məlumatlar  mövcud  olmadığından  biz  yalnız 

y/m  faiz  dərəcələrindəki  dəyişməni  ayrı  bir  hadisə  kimi  qəbul  edəcəyik  və  reqressiyada  həmin 

tarixlərə  baxacağıq.  Qeyd  edək  ki,  bu  faktın  aldığımız  nəticələrə  mühüm  təsir  etməyəcəyini 

düşünürük. Çünki, yuxarıdakı Qranqer səbəbiyyət testi bütün dövrü əhatə edir və orada y/m faiz 

dərəcəsinin müxtəlif dövrlərdə sabit qalması nəzərə alınıb. 

Beləliklə, biz median faizlərini sıfırdan fərqli  y/m faiz dərəcəsindəki dəyişmələrə reqressiya 

edirik. Burada fərz olunur ki, ay ərzində y/m faiz dərəcələrində baş verən dəyişmə həmin aydakı 

median faizlərinə təsir göstərir. Aldığımız nəticənin fərqli mülahizələrə müqavimətini yoxlamaq 

                                                           

19

 İngilis dilində bu termin “event study” olaraq keçir.  





Dostları ilə paylaş:
1   ...   11   12   13   14   15   16   17   18   19


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə