А. Д. Чудаков гиймятляр вя гиймятин



Yüklə 3,85 Mb.

səhifə8/148
tarix14.09.2018
ölçüsü3,85 Mb.
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   148

 

25

 



Iş  qüvvəsinin  qiymətini,  habelə  alıcının  ödəməli  olduğu-pul 

məbləğini,  satıcı  isə  satılmış  əmtəə  üçün  alacağı  məbləği,  satılmış 

əmtəələr və təklif olunmuş xidmətlər üçün pul ödənişlərinin kəmiyyətini 

hesablamaq olar. Qiymətin ölçü funksiyası bundan ibarətdir. 

 

Bazar  şəraitində  qiymət  alıcı  üçün  müəyyən  əmtəənin 



faydalılığını əks etdirirsə, o, qiymətlər nisbəti üzrə müxtəlif əmtəələrin 

faydalılığı  haqqında  mühakimə  yürütmək  olar.  Qiymətin  müqayisə 

oluna  bilmə  funksiyası  da  bundan  ibarətdir.  Qiymət  funksiyalarının 

təsnifatı şək. 1.7-də verilmişdir. 

 

 



 

26

 



 

Шякил 1.7. Гиймятин функсийаларынын тяснифляшдирилмяси

 

Цчот функсийасы 



Хяржлярин учоту 

 

Мянфяятин учоту 



Капитал гойулушу учоту 

Мал дювриййяси 

щяжминин учоту 

 

Цмуми дахили 



мящсулун учоту 

 

Рентабеллик сявиййяси 



учоту 

 

Мящсул 



дифференсиаллашдырылмыш 

учоту 


 

Фонд верими 

учоту 

 

Ямяк 



мящсулдарлыьынын 

учоту 


 

Стимуллашдырыжы функсийа 

Мягфяятин 

стимуллашдырылмасы 

 

Хяржлярин ихтисары 



 

Елми техники тярягги 

 

Хяржляря гянаят



 

Тяляб структурунун 

дяйишмяси 

Кейфиййятин 

йцксялдилмяси 

Тяклиф структурунун 

дяйишмяси 

Тяклиф структурунун дяйишмяси

 

Рягабятгабилиййятли ямтяяляр истещсалы 



Рягабятгабилиййятли 

ямтяяляр


 истещсалы 

Бюлцшдцрцжц функсийа 

 

Игтисадиййатын сащяляри



  

арасында 

Реэионлар арасында 

 

Йыьым фонду 



 

Ичтещлак фонду 

 

Мцхтялиф сосиал 



груплар 

 

Мцхтялиф мцлкиййят 



формалары арасында

 

 



Ямтяянин кейфиййяти 

Пенсийа вя тягацдя тясир 

Тянзимлянян гиймятляр 

 

Тяляб вя тяклифин 



баланслашдырылмасы 

 

Тялябя тясир 



 

Тяклифя тясир 

 

Истещсал артымы 



 

Базар структуруна тясир 

 

Истещсалын ихтисары 



 

Ямтяя артыглыьы  

 

Ямтяя  кясири 



 

Ямтяянин кейфиййяти 

 

Ямтяянин кейфиййяти 



 

Ямтяянин кейфиййяти 

 

Ямтяялярин чешиди 



 

Сямяряли йерляшдирмя мейары

 

Маркетинг тядгигатлары 



 

Инвестисийалашма щаггында гярар 

Мянфяят нормасынын

 

мцяййян 



Рягабят нятижяляринин

 

учоту 



Тижарят-васитячи 

фяалиййятищаггында

 

гярар 


Мянфяят нормасынын

  

мцяййян 



Истещсал фяалиййяти 

щаггында гярар 

 

Рягабят нятижяляринин



 

учоту 


Юлчмя вя гаршыл-ыглы 

юлчмя функсийасы 

Юдяниш  ябляьинин 

дяйишмяси 

 

Эялир мябляьинин 



дяйишмяси  

 

Гиймятин функсийалары 




 

27

 



 

Qiymətin  müxtəlif  funksiyaları  bir-biri  ilə  qarşılıqlı,  bəzən  bir-

birinə  zidd,  bəzən  də  eyni  istiqamətdə  fəaliyyətdə  olurlar.  Belə  ki, 

qiymətin  stimullaşdırıcı  (stimullaşdırıcı  qiymət)  funksiyası  ilə  tələb  və 

təklifin  balanslaşdırılması  funksiyası  eyni  istiqamətdə  fəaliyyət  göstərə 

bilər. Bu, o halda baş verir ki, yüksək satış qiyməti böyük tələbat olan 

əmtəələr  istehsalının  yüksəlməsinə  səbəb  olur.  Əksinə,  aşağı  satış 

qiyməti tələbat az olan əmtəələr istehsalının ixtisarına səbəb olur. Bu da 

tələb və təklifin müvazinətləşdirilməsinə gətirib çıxarır. 

 

Qeyd  etmək  lazımdır  ki,  uçot  funksiyası  bütün  digər  qiymət 



funksiyalarının əks istiqamətində fəaliyyət göstərə bilər. Bu onunla izah 

olunur  ki,  bazar  şəraitində  faktiki  əmələ  gəlmiş  satış  qiymətləri 

müəyyən  əmtəənin  istehsalına  və  reallaşdırılmasına  çəkilən  real 

xərclərdən  çox  olur,  yaxud,  əksinə,  bunlardan  aşağı  olur,  buna  görə 

qiymətin rolu və təsiri hər bir konkret halda hərtərəfli təhlil nəticəsində 

aşkar olur. 

 

Belə  təhlili  marketinqdə  situasiyalı  təhlil  adlandırmaq  qəbul 



olunmuşdur.  Situasiyalı  təhlilin  başlıca  vəzifəsi  müəssisənin  qiymət 

siyasətinin  müəyyən  edilməsidir.  Bunun  üçün  aşağıdakı  əsas  suallara 

cavablar almaq lazımdır: 

1. Qiymətlər  çəkilən  xərcləri,  əmtəəyə  tələbatı  və  onun  rəqabət 

qabiliyyətini nə dərəcədə əks etdirirlər? 

2. Alıcılardan  qiymətlərin  qalxmasına,  yaxud  aşağı  düşməsinə 

hansı reaksiyanı (kəskin hərəkət) gözləmək lazımdır? 

3. Fəaliyyətdəki qiymətlərə alıcıların münasibəti necədir? 

4. Müəssisə 

tərəfindən 

istifadə 

olunan 


qiymətlərin 

stimullaşdırılması siyasəti səmərəlidirmi? 

5. Mövcud qiymətlər potensial alıcılara məlumdurmu? 

6. Qiymətlər yaranmış bazar situasiyasına uyğun gəlirlərmi? 

7. Mövcud qiymətlər alıcılar üçün cəlbedicidirlərmi? 

8. Rəqiblər  qiymətləri  qaldırdığı,  yaxud  aşağı  saldıqları 

vaxtlarda müəssisələr necə fəaliyyət göstərirlər? 

 

Qiymətin  psixoloжi  dərk  olunmasını  da    nəzərdən  qaçırmaq 



lazım  deyil.  Orta  statistik  istehlakçı  güman  edir  ki,  güya  qiymət  üzrə 

əmtəənin  istehlakçı  faydalılığı  haqqında  mühakimə  yürütmək  olar. 

Lakin  yüksək  qiyməti  əmtəənin  yüksək  keyfiyyəti  haqqında  həmişə 

sübut deyil və əksinə. 






Dostları ilə paylaş:
1   ...   4   5   6   7   8   9   10   11   ...   148


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə