Elmi redaktor: Sakit Hüseynov



Yüklə 1 Mb.

səhifə33/33
tarix20.09.2017
ölçüsü1 Mb.
1   ...   25   26   27   28   29   30   31   32   33

A n a r НахапН

edilsin,  hər  /aman  və  hor yerdə  ortaq  xüsusiyyətləri  ilə  tanmır.  Bu 

ortaq  xüsusiyyətlər  iman,  ibadət  və  cəmiyyət  məsələlərində  daha 

bariz şəkildə üzə çıxır.  Buradan da anlaşılır ki, din insan və cəmiyyət 

reallığıdır.  Buna  görə  da  din  həm  təbii,  həm  də  sosial  xarakterə 

malikdir.  Bu  baxımdan  sosiologiyada  dinin  obyektiv  ünsürü  kimi 

cəmiyyətlə  dinin  daim  üzvü  münasibətdə  olmasının,  subyektiv 

ünsürü kimi  isə cəmiyyət içində fərdlərin dini təcrübəsi  faktorlarının 

önə çəkilməsi təsadüfi deyildir.

Milli  birlik  və  ya  regional  şərtlərin  çərçivəsində  formalaşan 

cəmiyyətlərin  dini  dünyagörüşünün  ictimai  iman  səviyyəsinə 

yüksəiişi,  dinin  cəmiyyətin  yeni  təşkilatlandırma  forması  kimi  çıxış 

etməsinə şərait yaradır. Məlumdur ki, hər bir insanın din ilə əlaqəsi ilk 

növbədə dinin  fərdi cəhətini ifadə edir vo din ilk öncə fərdi təzahür kimi 

təqdim olunur.  Bu  vəziyyət ümumbəşəri  dinlərdə daha aydın görünür. 

Ancaq hər hansı bir dinin ictimai  iman sisteminin mükəmməlliyi, onun 

cəmiyyət üstü bir faktora çevrilməsinin əsas şərti sayılır.

Müasir dünyada qloballaşma prosesi daha çox birtərəfli qaydada 

aparıldığından bəzən «qloballaşmaya məruz qalma», «qloballaşmaya 

davam  gətirmək»  kimi  anlayışlar  işlədirik.  Qloballaşma  prosesi 

«Soyuq  müharibə»nin  sonundan  başlayaraq  genişlənsə  də  müasir 

dünyada  bu  anlayış  bəzən  bir  çox  dövlətlər  üçün  «gizli  soyuq 

müharibə  tendensiyası»  da  yaradır.  İstənilən  inteqrasiya  prosesi 

bərabərhüquqlu  tərəflərin  olmasını  zəruri  edir.  Monoqrafiyada qeyd 

edilir ki, bəzən qloballaşma antiinteqrasiya steriotipləri doğurur. Belə 

antiinteqrasiya  steriotiplərini  biz  haqlı  olaraq  qloballaşmanın  mənfi 

təzahürü  kimi  başa  düşərək  çox  zaman  ona  qarşı  psixoloji  anlamda 

mübarizə  də  aparırıq.  Qloballaşma  elə  inteqrasiyadır.  Ancaq 

qloballaşma  inteqrasiyanın  həm  də  birtərəfli  qaydada  aparılma 

formasım  «öz  qloballığında»  ört-basdır  edir.  Bəlkə  buna  görə  də 

qloballaşma  sözünü  daha  az  işlədərək  inteqrasiya  termininə 

monoqrafiyada daha çox yer ayrılır. Deməli təbiətin biomüxtəlifliyini 

qoruduğumuz  halda  cəmiyyətin  sosio-mədəni  müxtəlifliyini  daha 

böyük güclə yaşatmağa çalışmalıyıq.

-  

132


  -

Müasir şəraitdə Azərbaycanda dini-mədəni dəyərlərin  inkişaf xüsusiyyətləri

Monoqrafiyada  istər Qərb,  istərsə  Şərq  dəyərləri  ilə  münasibətdə 

olan  balansın  Azərbaycan  xalqının  maraqlarının  dini-mədəni 

səviyyədə təmin etməyin ən əhəmiyyətli yolu olması qənaətinə gəlinir.

-

 

133



-


Anar Həsətıli

İSTİFADƏ OLUNMUŞ ƏDƏBİYYAT 

Azərbaycan dillində

1.  Aslanova R. XXI əsr: Yeni mədəniyyət məkanına inteqrasiya. 

Bakı: 2007,446 s.

2.  Aslanova R. İslam mənəvi irsi və müasirlik. Bakı, 2000.63 s.

3.  Aslanova R. İslam və mədəniyyət. Bakı: AUN, 2002.405 s.

4.  A zərb ay can   R esp u b lik ası  P re z id e n tin in   ç ıx ışı  / 

«Azərbaycan» qəzeti, 4 dekabr 2008.

5.  Azərbaycan  Respublikasında  Ombudsman  təsisatı  və  insan 

hüquqlarının  inkişafı. Azərbaycan  Respublikasının  İnsan  Hüquqları 

üzrə  Müvəkkili  (Ombudsman),  Professor  Elmira  Süleymanovanın 

ümumi redaktəsi ilə, Bakı: Bakı Universiteti, 2007,266 s.

6.  Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası.Bakı:  1980,6 s.

7.  «Azərbaycan» qəzeti.  16 avqust 2008. №181.

8.  «Azərbaycan» qəzeti.  14 fevral, 2009.

9.  «Azərbaycan» qəzeti.  19 fevral, 2009. №39.

10. Azərbaycan qəzeti / http://www.azerbaijan-news.az/

11. Azərbaycanda  siyasi  İslam:  sosioloji  sorğu  vasitəsilə 

problemi  öyrənmə cəhdi.  Azərbaycan Araşdırmaları Vəqfinin nəşri. 

Əlyazması. Bakı: 2004.

12. 


Bünyadzadə  K.  İslam  fəlsəfəsi:  tarix  və  müasirlik.  Bakı: 

Ç aşıoğlu,2010,154 s.

13. 

Bünyadzadə  K.  Şərq  və  Qərb:  ilahi  vəhdətdən  keçən 



özünüdərk. Bakı: Nurlan, 2006,242 s.

14. Bünyadzadə  K.  Təsəvvüf fəlsəfəsinin  ilk  mənbələri.  Sərrac 

Tusinin «Əl-Lümə» əsəri. Bakı: Qamma-servis, 2003,232 s.

15. 


Dadaşzadə  M.  Azərbaycan  xalqının  orta  əsr  mənəvi 

mədəniyyəti. Bakı: «Elm», 1985,259s.

16. DQİDK Bülleteni.  1-2,2001.

17. Dövlət və Din. İctimai fikir toplusu. 2007-ci il, dekabr.

-  

134


  -

Müasir şarailda Azarbuycunda dini-madam dayarhrin  inkişaf 'xüsusiyyətləri

18. Dövlət və Din. İctimai fikirtoplusu. 2009-cu il, fevral.

19. Dövlət və Din. İctimai fikir toplusu. 2009-cu il, aprel.

20. Dövlət və Din. İctimai fikirtoplusu. 2009-cu il, may.

21. 

Əfəndiyev  T.  Heydər Əliyev  və  milli-mənəvi  dəyərlərimiz. 



Bakı: 2011,328 s.

22. 


Əhədov A. Azərbaycanda islamın modernləşdirilməsi.  Bakı: 

Azəməşr, 1994.157 s.

23. 

Əlibəyzadə E. Azərbaycan xalqının mənəvi mədəniyyət tarixi 



(islamaqədərki dövr) Bakı: «Gənclik», 1998,394 s.

24. 


Əliyev  H.  Dinimiz  xalqımızın  mənəvi  sərvətidir.  Bakı: 

Qanun, 1999,219 s.

25. Əliyev R.Y. İslam və Azərbaycan mədəniyyəti. Bakı: Əbilov, 

Zeynalov və oğulları, 1998,364 s.

26. Hacıyev Z. Fəlsəfə. Bakı: Adiloğlu, 2001.640 s.

27. Heydər Əliyev və mədəniyyət. 3 cilddə, III cild. Bakı: Nurlar, 

2008,536 s.

28. Heydər B.  Qərb  mədəniyyətinin  inkişafında  müsəlmanların 

rolu. Bakı: «Ulu», 1994,326 s.

29. 


Həsənli H.S.  İslam mədəniyyətində elm.  Bakı:  Elm və həyat, 

1998,284 s.

30. Həsənov Ə. «Azərbaycan» qəzeti. 27 dekabr, 2007.

31. Hüseynov  H.B.  Şərq-Qərb  münasibətlərində  qloballaşma: 

ideoloji-siyasi mübarizə anlamında. Bakı: Təknur, 2008,333 s.

32. Hüseynov S. Azərbaycan dini tolerantlığa və sadiqliyə  töhfə 

verən örnəkdir/ «Xalq» qəzeti,  19 fevral 2011.

33. 


Hüseynov  Ş.  Əhmədbəy  Ağaoğlunun  dünya  görüşü.  Bakı: 

1998,26 s.

34. «Xalq qəzeti».  13 avqust 2011,№ 177.

35. 


Xəlilov  S.  Dinlərin  və  sivilizasiyaların  dialoqu 

«Azərbaycan» qəzeti.  13 noyabr 2009.

36.  Xəlilov  S.  Fəlsəfədən  siyasətə.  Bakı:  Azərbaycan



A n a r IIəs atıl i

Universiteti, 1998,425 s.

37. Xəlilov  S.  Qloballaşma,  «ikili  standart»  və  elmi  -   texniki 

tərəqqinin meyarları / Fəlsəfə və sosial siyasi elmlər, №  1  -  2., Bakı: 

2003,s.7 3 -7 9 .

38. Xəlilov  S.  Lider -   Dövlət  -   Cəmiyyət.  Bakı:  «Azərbaycan 

universiteti» nəşriyyatı, 2001,358 s.

39. 


Xəlilov  S.  Mənəviyyat  fəlsəfəsi.  Bakı:  Azərbaycan 

Universiteti, 2007,520 s.

40. Xəlilov  S.  Modernləşmə  və  dayanıqlı  inkişaf  fəlsəfəsi  / 

«Azərbaycan» qəzeti.  17 iyul, 2008, № 155

41. Xəlilov S.  Sivilizasiya və cəmiyyət.// «İpək yolu» jurnalı, № 

2,2000, s. 18-19.

42. Xəlilov S.S.  Şərq və Qərb: ümumbəşəri  ideala doğru. Fəlsəfi 

etüdlər. Bakı: Azərbaycan Universiteti, 2004.

43. 

İslam  Əməkdaşlıq  Təşkilatının  VIII  Zirvə  görüşü.  9-11 



dekabr,  1997, Bakı:  1998, s. 3-71.

44. İslam: Tarix, Fəlsəfə, İbadətlər. Bakı:  1994, s.73

45. 

İzzətbəyoviç Ə.  İslam və müasirlik. Bakı:  «Çaşıoğlu»,  1997, 



274 s.

46. 


Qarayev Y.V. XXI əsr: Qlobal sivilizasiya və şərq dəyərləri // 

Dirçəliş XXI əsr, 2001,№ 1-2.

47. Qasımov M. Müasirgeopolitika. Bakı:  1999, s. 440.

4 8 . 


Qurani-Kərim.  Bakı:  Azərbaycan  Nəşriyyatı,  1993,  368  c. 

(Nəriman Qasımoğlunun tərcüməsində)

49. Mehdiyev  R.  Azərbaycan:  Qloballaşma  dövrünün  tələbləri. 

Bakı: «X X I-Y eni Nəşrlər Evi», 2005,464 s.

50. Mehdiyev R. Demokratiya yolunda: irs haqqında düşünərkən. 

Bakı: «Şərq-Qərb», 2008, s.792

51. Mehdiyev R.  XXI əsrdə milli dövlətçilik.  Bakı:  «XXI -  Yeni 

nəşrlər Evi», 2003.

52. Mehdiyev  R.  Qlobal  inteqrasiya  və  Azərbaycanda  fəlsəfi

-

 



136

-

Müasir şəraitdə Azərbaycanda dini-mədəni dəyərlərin  inkişaf xüsusiyyətləri

fikrin yenidən nəzərdən keçirilməsinə dair. / «Azərbaycan» qəzeti.  5 

may 2009. №96.

53. Məmmədzadə  İ.  Qloballaşma  və  müasirləşmə  şəraitində 

fəlsəfənin aktuallığı haqqında. Bakı: Təkıuır 2009,220 s.

54. Müasir cəmiyyətin aktual problemləri. Bakı: Mütərcim, 2007, 

207 s.


55. 

Müasir qlobal  siyasi  proseslər və  milli  dövlət  ideyası.  Bakı: 

«Səda» nəşriyyatı, 2006,287 s.

56. Orucov  H.  Heydər  Əliyev  və  Azərbaycanın  milli  siyasəti., 

Bakı: 2001

57. Orucov H. İslam əxlaqı. Bakı: 2010,208 s.

5 8. Paşazadə A. Ş. Qafqazda İslam. Bakı: Azəməşr, 1991,352s

59. «Respublika». 11  yanvar 2008-ci il

60. 

Rüstəmov  İ.  və  b.  Fəlsəfə  ensiklopedik  lüğəti.Bakı, 



Azərbaycan Ensiklopediyası NPB, 1997,520 s.

61. Rüstəmov İ. Seçilmiş əsərləri. Bakı, 2012

62. Rüstəmov  Y.İ.  Sivilizasiyaların  dialoqu  -  bəşəriyyətin 

vəhdətinə  aparan  yol  //  «Şərq-Qərb:  Sivilizasiyaların  dialoqu» 

jurnalı. Bakı: 2005,№1.

63. 


Rüstəmov  Y.İ.  Tarix  lokal  sivilizasiyaların  qarşılıqlı 

münasibəti kimi. Bakı: 2007.

64. Şükürov A.M. Fəlsəfə və qloballaşma. Bakı: 2002.

65. 


Tağıyev Ə.M.  Milli ideya və milli ideologiya:  problemlər və 

onların şərhi, Bakı: Təbib, 2002.

66. 

Uluscl  R.  Qloballaşma  və  harmoniya  fəlsəfəsi.  Bakı:  Elm, 



2005,352 s.

67. Ümid  körpüsü.  İslam  Əməkdaşlıq  təşkilatının  VIII  görüşü, 

Tehran, 9-11  dekabr 1997. Bakı:  1998.

Türk dillində

68.  Gürkan  A.  İslam  kültürünün  Karbi  medenileşdirməesi.

-

 

137



-


A nar H əsənli

Ankara,  1990,237 s.

69. Miquel  A.  İslam  vc  mcdeniyyeti.  Doğuşdan  güniimüze. 

Ankara,  1991.

70.  Şcriali  Ali.  Marksizm  ve  diğer  Batı  düşünceleri.  İstanbul,

1993,94 s.

71 .SezenY. Sosioloji açısmdan din. İstanbul,  1993,192-193 s. 

Rus dillində

72. 


Абрамова  T.C.  Возрастная  психология.  M.:  Изд. 

Академический проект, 2000,437 с.

73. Ализаде Л.  Коран и  Библия, (мировоззренческий аспект) 

Автореф. дисс. на соиск. д.ф.н. Баку, 2000,46 с.

74 

Аш-Шахристани.  Книга о религиях и сектах. 4.1  Ислам. 



М :1984

75. 


Бадави  Л.  Духовные  искания  аль-Газали.  Курьер. 

ЮНЕСКО, М.:  1986,6 с.

76. Батай  Ж.  Теория  религии.  Минск:  «Современный

литератор», 2000,382 с.

77. Валлсрстайн  И.  Анализ  мировой  системы  и  ситуация  в 

современном  мире.  С.Петербург:  «Университетская  книга»,

2001.428с.

78. Варденбург Ж.  Мировые религии с точки зрения Ислама. 

С.Петербург: «Университетская книга», 2005,183 с.

79. Византийская культура. M.:  1972.

80.1  алкин А.А. Поступь глобализации и кризис глобализма.

Полития. Лето. 2002.

81. 

Г и д д ен с  Э .П о с л е д с т в и я   м о д е р н и т и   //   Н о в ая 



нос ( индустриальная волна на Западе. Ан тология. М.:  1999.

82. Глобалистика.  Энциклопедия  /  Гл.  ред.  И.И.Мазур, 

А.Н.Чумаков;  Центр  научных  и  прикладных  программ 

«Диалог».  М.: ОАО Издательство «Радуга», 2003,1328 с.



M üasir şəraitdə Azərbaycanda dini-mədəni dəyərlərin inkişaf xüsusiyyətlə* i

83. 


Грани  глобализации.  Трудные  вопросы  современного 

развития. М.: Альпина Паблишер, 2003.

84. Гумилев Л.Н. Ритмы Евразии. М: «Экорос», 1993,294 с.

85. 


Дарендорф  Р.  Дорога  к  свободу.  Демократизация  и  ее 

проблемы в Восточной Европе / Вопросы философии,  1990, №9, 

с.70

86. 


Еремеев Д.Е. Ислам: образ жизни  и стиль мышления.  М: 

Наука, 1990,392 с.

87.3аринкуб А. X. Исламская цивилизация. М: 2004,237 с.

88. Игнатенко А.А. Ибн-Халдун. М.:  1980,90 с.

89. Игнатенко А. А. Халифы без халифата. M.:  1988,

90. Избранные  произведения  мыслителей стран  Ближнего  и 

Среднего Востока. 1X-X1V вв. М.:  1961.

91.  Ислам. М.: «Книжнийдвор»,2006,384с.

92. Команов А., Хусанов Б. 11роблсмы интеграции государств 

Центральной Азии. М.: Гардарики, 2001,596 с.

93. 

К о с о л а п о в   Н.  Г л о б а л и за ц и я :  с у щ н о с т н ы е   и 



международно-политические аспекты // МЭМО, 2001, № 3

94. Кравченко А.В. Културология. М.: Мысль,2001,374 с.

95. 

К увалди н   В.  Г л о б аль н о сть :  новое  и зм ерени е 



человеческого  бытия  //Грани  глобализации:  Трудные  вопросы 

современного развития. М.: Альпина Паблишер, 2003

96. Лари  С.М.  Западная  цивилизция глазами  мусульманина. 

Баку:  1984,с.184.

97. Левин И.Б. Глобализация и демократия //Полис, 2003, № 2.

98. Максуд 

Р. 

Ислам. М: Фаир-Пресс,2001,280с.



99. 

Мамедзаде  И.Р.  Политика  и  мораль.  Баку:  Азернешр, 

1988,200 с.

100.  Мамедзаде  И.  «Опыт  интерпретации  морали»  Баку: 

Муалим, 2006,168 с.

101.  Мамедов Ф.Т.  Культурология. Баку:  «Абулов, Зейналов

-  

139


-


A nar Həsənli

и сыновья», 2002,534 с.

102. Махмудов Е. Взаимоотношения государств Аккоюнлу и 

Сефидов с западновропейскими государствами. Баку:  1991.

103. МецД. Мусульманский ренессанс. М: «Наука»,  1966.

104.  Мухаммед  Садит  Афифи.  Ислам  и  международные 

отношения. Баку:  1986,с. 63.

105.  Озбудун  Эргун,  Кейман  Е.  Фуат.  Культурная 

глобализация в Турции // Многоликая глобализация.  М.:  Аспект 

Пресс, 2004

106.  Острогорский  М.Й.  Демократия  и  политические 

партии. Т.1,М.:  1927.

107.  Поппер  К.  Открытое  общество  и  его  враги.  Т.1.  М.: 

Культурная инициатива, изд-во Феникс,  1992, с.366

108. Рагимов А., Гасанов Р. Трансформационные процессы и 

проблемы  национальной  безопасности  Азербайджана.  Баку 

2003.

109. Религия, история и современность. М: «ЮНИТИ», 2008, 



392 с.

110. Сорос Дж. О глобализации. М.: 2004

111.  Сравнительное  изучение  цивилизаций:  Хрестоматия, 

М.: «Аспект Пресс»,  1999,566с.

112. Тойнби А.. Постижение истории. Сборник. М.:  1991,688 с.

113. Тойнби А.Дж. Постижение истории, М.: «Айрис-пресс», 

2003,640 с.

114.  Токвилль  А.  Демократия  в  Америке.  М.  Культурная 

иниацитива,  1992,376 с.

115. ТоффлерЭ. Третья волна. М.:  1999, с. 184

116.  Тураев  В.А.  Глобальные  вызовы  человечеству  М.: 

Логос, 2002.

117.  Унпелев  А.Г.  Политология:  власть,  демократия, 

личность. М.: Инзерпраке,  1994.

-  

140


-

Müasir şəraitdə Azərbaycamla dini-mədəni dəyərlərin  inkişaf xüsusiyyətləri

118. Философия истории,M.: «Гардарики»,2001,432 с.

119. Фукуяма Ф. Конец истории / Вопросы философии,  1990, 

№3

120.  Хантер  Д ж .Д .,  Йейтс  Д.  Мир  американских 



глобализаторов  //Многоликая  глобализация.  М.:  Аспект  Пресс, 

2004.


121.  Хантингтон  С.  Столкновение  цивилизаций  //  Полис.

1994, № 1.

122.  Хантингтон  С.  Столкновение  цивилизаций  и 

преобразование  мирового  порядка  //Грани  глобализации. 

Трудные  вопросы  современного  развития.  М.:  Альпина 

Паблишер, 2003.

123.  Ханым  Мухаммед  Саид.  Хиджра.  Курьер.  Антология 

М.:  1990,с.  196.

124. Шлезингер А.. Иран большой игрок «за рубежом»  1993. 

№38.


125.  Шпенглер  О.  Закат  Европы,  Новосибирск:  «Наука», 

1993,592 с.

126.  Юнусов  А.  Ислам  в  Азербайджане.  Баку:  Заман,  2004, 

388 с.


127.  Яковец  Ю.В.  Глобализация  и  взаимодействие 

цивилизаций. М.: ЗАО Экономика, 2003.

128. Яковец Ю.В. Цивилизационные аспекты глобализации / 

Глобализация.  Конфликт  или  диалог  цивилизации?  М.:  Новый 

век, 2002 с.23

129.  Янсянь  Янь.  Управляемая  глобализация  //  Многоликая 

глобализация, М.: 2004.

130.  Яркова  Е.Н.  Глобализация  и  утилитаризм.  М.:  Новый 

век, 2004.

141


  -


A nar H əsənli

İngilis dillində

131. Bratford E. Meditcrren Portrait of Sea. В.,  1989, p. 422.

132. Fukuama F. «America at the Crossroads. Democracy, Power 

and  the  Neoconservative  Legacy.  New  Haven  (Ct.),  London:  Yale 

Univ. Press, 2006

internet saytları

133. www.mcdiaforum.az/files/2007/09/27/031844816_0. doc

134. www.infoportal.az.

135. www.psychology.az.salahaddin  halilov.php

136. www/kitabxana.net/?oper=readNews&id=683

137. www.felsefcdunyasi.org/files/196_963q4vg2wn.  doc

138. www.modem.az/articles

139. www.milli.az/print/news/society/62836.html

140. www.anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=l 13034

141. www.mns.gov.az/az/news/304.html

142. www.deyerler.org/95232

143. www.dqdk.gov.az

144. www.dstatk.gov.az

145. www.merkez.az

146. www.xalqqazeti.com/az/news/analytics/32165

-

 



142

-

Müasir şəraitdə Azərbaycanda dini-mədəni dəyərlərin  inkişaf xiisusiyyətbri



ANAR VAQİF OĞLU HƏSƏNLİ

MÜASİR ŞƏRAİTDƏ AZƏRBAYCANDA 

DİNİ-MƏDƏNİ DƏYƏRLƏRİN  İNKİŞAF 

XÜSUSİYYƏTLƏRİ

B akı-2 0 1 4

Mətbəənin direktoru: N. Həsənov 

Cildin dizayneri: N. Qalkina 

Kompüter tərtibatçısı: N. Qalkina

Yığılmağa verilmişdir:  19.03.2014 

Çapa imzalanmışdır:  14.04.2014 

Kağızın formatı:  80 qr 

Həcmi:

Tirajı: 200 



Sifariş: 200

"Nur Art” mətbəəsində ofset üsulu ilə çap olunmuşdur. 

Ünvan:  Azərbaycan, AZ1014, Bakı şəh., B. Səfəroğlu küç.,  184 

Tel.: +99412 598 54 57,498 68 89 



e-mail: office@nurart.az, www.nurart.az



Dostları ilə paylaş:
1   ...   25   26   27   28   29   30   31   32   33


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2017
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə