Mehman ağayev



Yüklə 5,01 Kb.

səhifə1/105
tarix23.01.2018
ölçüsü5,01 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   105


 
                                                   
MEHMAN  AĞAYEV 
 
 
 
 
                                  
 
 
 
 
 
 
 
NEFROLOGİYA 
 
 
                                
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Bakı – 2007 
 
1
 


                       MEHMAN  AĞAYEV 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
NEFROLOGİYA 
 
 
                                
 
Azərbaycan Respublikası 
Təhsil Nazirinin 25.06.2007–ci il tarixli, 
752 saylı əmri ilə təsdiq edilmişdir. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Bakı – 2007 
 
 
 
2
      


      Redaktor:                         prof.  M. M. Ağayev     
 
Rəyçilər:                          prof.  K. İ. Abdullayev               
                                         prof.  C. T. Məmmədov 
                                      
 
 
Mehman Ağayev, “Nefrologiya”  
“ bilov, Zeynalov v  o ullar ”, Bakı- 2007, 352 səh.  
 
 
      
Təqdim olunan kitabda nefroloji biliklərin müasir səviyyəsinə uyğun 
olaraq böyrək və sidik yollarının anatomo-funksional vəziyyəti, onların 
müayinə üsulları  və böyrək xəstəlikləri zamanı müşahidə olunan əsas 
kliniki sindromlar verilmişdir. İfrazat sistemi orqanlarının əsas xəstəlikləri 
– qlomerulonefrit, sidik yollarının infeksiyaları, interstisial nefrit, böyrək 
vərəmi, polikistozu, şişləri, onların etiologiyası, patogenezi, klinikası, 
diaqnostikası  və müalicəsi haqda müasir məlumatlar təqdim olunmuşdur. 
Eyni zamanda orqanizmin başqa orqanlarının patoloji prosesləri – şəkərli 
diabet, hamiləlik, sistem xəstəlikləri, amiloidoz zamanı böyrəklərin 
zədələnməsi, müasir kliniki-laborator diaqnostika və müalicə 
işıqlandırılmışdır. 
Kitab terapevtlər, Tibb Universiteti tələbələri, nefroloqlar, uroloqlar, 
praktiki və ailə həkimləri üçün nəzərdə tutulmuşdur.             
 
 
 
İSBN 5-87459-037-4 
 
 
© 
Mehman Ağayev 2007. 
© “Əbilov, Zeynalov və oğulları” 2007. 
 
 
 
3


 
4
Ön söz 
 
Son onilliklərdə nefrologiyada böyük müvəffəqiyyətlər  əldə 
edilmişdir. Bu inkişaf fizika, kimya, optika və elektronika elmlərinin 
inkişafı sayəsində edilmiş ixtiraların biologiyada, genetikada, 
immunologiyada və tibbdə istifadə olunması, patoloji proseslərin 
hüceyrədaxili və molekulyar səviyyəsinin öyrənilməsinə imkan 
verməsi nəticəsində baş vermişdir. 
Hazırda nefroloqlar böyrək xəstəliklərinin diaqnostikasında ult-
rasəs, doppler, rentgen-radioloji üsullardan, kompyuter tomoqrafi-
yadan, nüvə-maqnit rezonansından, böyrək biopsiyasından geniş isti-
fadə edirlər. Böyrək xəstəliklərinin dəqiq diaqnozunun qoyulması 
üçün qanın geniş biokimyəvi, hormonal, immunoloji müayinələri apa-
rılır, orqanizmin ferment spektri öyrənilir, müxtəlif infeksion amillərin 
aşkarlanması (viruslar da daxil olmaqla) üçün polimeraz zəncirvari 
reaksiyalardan da istifadə olunur. Böyrək xəstəliklərinin terapiyasında 
müasir müalicə üsullarının – periton dializi, hemodializ, ultrafiltrasiya, 
hemosorbsiya, plazmaferez, limfosorbsiya, böyrək transplantasiyası-
nın istifadəsi  nəticələrinin yaxşılaşmasına səbəb olmuşdur. 
Birinci kitabın (“Böyrək xəstəliklərinin semiotikası və diaqnostika-
sı” Bakı, “Təbib”, 1993) nəşrindən 14 il keçdiyindən bu dövrdə nefro-
logiyada  baş vermiş yeniliklər vəsaitdə təqdim olunmuş, bir çox sahə-
lər yenidən işlənmiş və ya əlavə olunmuşdur.  
Müəllif hər hansı təklif və məsləhətə görə müvafiq mütəxəssislərə 
əvvəlcədən məmnunluq və minnətdarlığını  bəyan edir və  dəyərli 
fikirlərin sonrakı nəşrlərdə nəzərə alınacağını bildirir. 
             
Müəllif 
 
 
 
 


     
I  F Ə S İ L
 
 
 
BÖYRƏKLƏRİN  STRUKTURU  VƏ  FUNKSİYALARI 
 
Böyrəklər insanın strukturca ən mürəkkəb və funksiyasına görə ən 
əhəmiyyətli orqanlarına aiddir. Orqanizmin normal həyat fəaliyyə-
tinin saxlanılmasında onların rolu, əhəmiyyəti  əvəzolunmazdır. 
Böyrəklərin strukturu və funksiyaları bir-biri ilə sıx əlaqəlidir. Ekzo- 
və endogen xarakterli təsirlər nəticəsində böyrəklərin makro- və 
mikrostrukturunun pozğunluqları orqanın funksional qabiliyyətinin 
aşağı düşməsi nəticəsində çox halda həyat ilə uyuşmayan, homeos-
tazın ağır dəyişikliklərinə  səbəb olur. Ona görə böyrəklərin mor-
fologiyası  və histologiyası, summar və parsial funksiyalarının öy-
rənilməsi həmişə və indinin özündə də, anatomların və patoloqoana-
tomların, fizioloq və patofizioloqların diqqət mərkəzində durur.  
Fundamental elmlərin (fizika, biologiya və xüsusən immuno-
logiyanın) nailiyyətlərinin nefrologiyada istifadə edilməsi və yeni 
müayinə üsullarının (böyrəklərin biopsiyası  nəticəsində  əldə olun-
muş böyrək toxumasının elektron mikroskopiyası, histokimyəvi, 
immunoflyuoresent, radioimmun, ultrasonoqrafiya, kompyuter to-
moqrafiyası, nüvə-maqnit rezonansı  və başqa) tətbiqi nəticəsində 
böyrək toxumasının və nefronların histoloji strukturu və ultrastruktu-
ru haqda elmi cəhətdən maraqlı  və praktiki aspektdən mühüm 
məlumatlar  əldə edilmişdir. Bunlar da öz növbəsində daha yüksək 
səviyyədə böyrək fiziologiyasını öyrənməyə, yumaqcıq və kanalcıq 
funksiyalarının incə mexanizmlərinin və onların sidik yaranması 
prosesində iştirakı və orqanizmin daxili mühitinin sabitliyinin təmin 
olunmasında (homeostaz) rolunu aşkar etməyə imkan vermiş, böyrək 
və sidik yollarının xəstəliklərinin daha erkən və dəqiq diaqnozunun 
qoyulmasına səbəb olmuşdur. 
 
5




Dostları ilə paylaş:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   105


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©genderi.org 2019
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə